VII SA/Wa 2311/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2010 r. sprawy ze skargi W.C. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz W.C. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; IV. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego M.B. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 305 (trzysta pięć) złotych, w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 250 (dwieście pięćdziesiąt) złotych, tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 55 (pięćdziesiąt pięć) złotych. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] października 2009 r., nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że odwołanie W.C. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r., znak: [...] nakazującej ww. rozbiórkę budynku gospodarczego, zostało wniesione z uchybieniem terminu. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, że warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia odwołania jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...], zostało złożone przez W.C. w dniu 21 września 2008r. Zaskarżona decyzja została doręczona odwołującemu się w dniu 4 marca 2009 r., w trybie przepisu art. 44 § 4 k.p.a. i to od tego dnia biegł 14-dniowy termin do wniesienia odwołania, koniec terminu przypadł na dzień 18 marca 2009 r. Odwołanie zostało złożone zatem z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Fakt fizycznego odebrania przez skarżącego decyzji rozbiórkowej dopiero w dniu 14 września 2009 r. nie oznacza, że bieg terminu do wniesienia odwołania rozpoczął się od dnia 15 września 2009 r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie z dnia [...] października 2009 r. wniósł W.C.. Podniósł, iż dopiero we wrześniu 2009 roku dowiedział się o istnieniu decyzji rozbiórkowej i wtedy też złożył odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W toku postępowania sądowego został ustanowiony, na wniosek skarżącego pełnomocnik z urzędu, który podtrzymał jego stanowisko i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Pełnomocnik podniósł, że odwołanie zostało złożone wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia. Skarżący spełnił przesłanki określone w art. 58 k.p.a. uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia w niniejszej sprawie odwołania od decyzji nakazującej rozbiórkę. Decyzja z dnia [...] stycznia 2009 roku nie została skarżącemu doręczona, skarżący odebrał ją w dniu 14 września 2009 r., w siedzibie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]. Listonosz doręczający przesyłki, w rejonie zamieszkania skarżącego w okresie od stycznia do kwietnia 2009 roku nie doręczał korespondencji (oświadczenie listonosza z dnia 26 listopada 2009 roku). Korespondencja w tym okresie nie była też doręczana przez innego listonosza. Skarżący nie otrzymał ani pierwotnego ani powtórnego awizo, co świadczy o wadliwości zastępczego doręczenia. Takie stanowisko prezentuje w swoim orzecznictwie Naczelny Sąd Administracyjny. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1269 ze zm.) Sądy sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.). W ocenie Sądu, zaskarżone postanowienie zapadło z naruszeniem przepisów prawa materialnego i procesowego, co musi skutkować jego uchyleniem. Zgodnie z przepisem art. 127. k.p.a. odwołanie przysługuje stronie. Przepis art. 129 § 1 k.p.a. stanowi, że odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Wskazać należy, że po wpłynięciu odwołania organ w pierwszej kolejności zobowiązany jest do zbadania formalnych przesłanek do jego wniesienia. I tak, należy ustalić czy pochodzi od strony postępowania oraz czy zostało wniesione w ustawowym terminie. W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy, organ bezpodstawnie przyjął, że decyzja pierwszej instancji została prawnie, skutecznie doręczona W.C. w dniu 4 marca 2009 r., w trybie przepisu art. 44 § 4 k.p.a. i to od tego dnia biegł 14 -dniowy termin do wniesienia odwołania, a koniec terminu przypadł na dzień 18 marca 2009 r. Zdaniem Sądu, analiza akt administracyjnych wskazuje jednoznacznie na wadliwość doręczenia skarżącemu drogą pocztową decyzji organu pierwszej instancji. Zgodnie z art. 44 k.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 k.p.a., w przypadku doręczenia pisma przez pocztę, poczta przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce. W takim przypadku zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub na drzwiach mieszkania adresata. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie siedmiu dni pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki, w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Dokładne wypełnienie opisanego powyżej trybu jest warunkiem koniecznym do uznania przesyłki za doręczoną na podstawie art. 44 § 4 k.p.a. W ocenie Sądu w sprawie nie dochowano zasad doręczenia w ww. trybie - decyzja została nadana w urzędzie pocztowym w [...] dnia 11 lutego 2009 r. Na kopercie znajduje się wzmianka o pierwszej próbie doręczenia przesyłki w dniu 16 lutego 2009 r. oraz o jej awizowaniu w drugim terminie 23 lutego 2009 r. W dniu 4 marca 2009 r. przesyłka została zwrócona do nadawcy. Skoro przesyłka była awizowana po raz pierwszy dnia 16 lutego 2009 r., to zgodnie z art. 44 § 3 k.p.a. w związku z art. 57 § 1 k.p.a. drugie awizo winno było nastąpić po upływie siedmiodniowego terminu do jej podjęcia po pierwszym awizo, a więc w dniu 24 lutego 2009 r. O wadliwości ww. doręczenia przesądza w ocenie Sądu przede wszystkim to, że nie zachowano wymogu wynikającego z przepisu art. 44 § 2 k.p.a. - nie mogąc doręczyć pisma bezpośrednio, informację o złożeniu pisma w urzędzie pocztowym i możliwości jego odbioru należy umieścić w skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W.C. twierdzi, że nie otrzymał informacji o awizowaniu adresowanej do niego przesyłki pocztowej. Także na kopercie nie ma informacji gdzie listonosz pozostawił wiadomość dla adresata listu, W.C. o możliwości podjęcia pisma z urzędu pocztowego. Brak adnotacji o miejscu złożenia zawiadomienia o możliwości odbioru pisma powoduje, że organ pierwszej instancji nie mógł uznać decyzji za doręczoną w trybie art. 44 § 4 k.p.a. Utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych prezentuje stanowisko, zgodnie z którym instytucja doręczenia zastępczego stwarza domniemanie doręczenia, dlatego też zasady jej stosowania winny być przestrzegane ściśle, także w zakresie wymogu wskazania na kopercie lub zwrotnym potwierdzeniu odbioru jaki sposób zawiadomienia z art. 44 k.p.a. zastosowano w danym przypadku. Samo umieszczenie na kopercie zawierającej decyzję lub na dowodzie potwierdzającym doręczenie pisma (zwrotnym potwierdzeniu odbioru) stempla, czy wzmianki o awizowaniu przesyłki nie może być dla organu wystarczające do stwierdzenia, iż zostały spełnione przesłanki doręczenia zastępczego, ponieważ z powyższych dokumentów wynikać musi, że doręczyciel dokonał powiadomienia adresata o przesyłce w sposób wskazany w art. 44 k.p.a. (tak wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego 27 stycznia 2010 r, sygn: II OSK 1884/2009, z dnia 25 stycznia 2007 r. I OSK 23/2007, z dnia 20 stycznia 2009 r, sygn.: II OSK 1911/2007NSA z 28 lutego 2006 r. I OSK 528/2005; por. też wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 września 2006 r. II SA/Wa 1070/2006; z dnia 23 lutego 2007 r. VI SA/Wa 77/2007 oraz wyrok z dnia 25 maja 2007 r. V Sygn. akt VII SA/Wa 417/2007, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie w wyroku z 25 marca 2009, sygn.: I SA/Sz 663/2008, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie w wyroku z 27 października 2009, sygn.: II SA/Ol 778/2009, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy w wyroku z 3 listopada 2009, sygn.: I SA/Bd 576/2009). W niniejszej sprawie zarówno na kopercie przesyłki, jak i na zwrotnym potwierdzeniu odbioru brak informacji o sposobie zawiadomienia adresata decyzji, zatem przyjąć należy, iż nie było podstaw do uznania doręczenia zastępczego. W świetle ww. okoliczności organ rozpoznając sprawę ponownie oceni, kiedy W.C. doręczono skutecznie decyzję organu pierwszej instancji i czy odwołanie od niej zostało złożone w terminie. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd orzekł, jak w sentencji w trybie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c, art. 152, art. 200 i art. 242 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm.).