VII SA/Wa 2320/10
PostanowienieWSA w Warszawie2011-08-22
Skład orzekający: Leszek Kamiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych)?Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy w zawnioskowanym zakresie. Pomimo częściowego zajęcia dochodu, wnioskodawca nadal uzyskuje środki finansowe, a brak szczegółowych informacji o kosztach utrzymania, miejscu zamieszkania, oszczędnościach oraz nieprzedłożenie wyciągów bankowych uniemożliwia pełną ocenę jego możliwości finansowych. W związku z tym, strona stać na uiszczenie wpisu sądowego.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni K. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sąd wezwał wnioskodawczynię do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących jej sytuacji materialnej, dochodów, kosztów utrzymania, posiadanych oszczędności i pojazdów, a także do przedłożenia wyciągów bankowych. Wnioskodawczyni złożyła wyjaśnienia, wskazując na dochód około 1800 zł, zajęcie części wynagrodzenia przez Urząd Skarbowy oraz posiadanie starego samochodu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono K. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący - Sędzia WSA Leszek Kamiński po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi K. K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2010 r. Nr [...] w przedmiocie skierowania obowiązku do wykonania zastępczego postanawia : odmówić K. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 23 marca 2011 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez wnioskodawczynię formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Wniosek ten został rozpoznany przez referendarza sądowego w dniu 30 maja 2011 r. Na ww. postanowienie referendarza sądowego został złożony sprzeciw, co spowodowało, że postanowienie z dnia 30 maja 2011 r. straciło moc, a sprawa podlega rozpoznaniu na nowo.
Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni uzyskuje dochody z tytułu umowy o pracę w wysokości której nie podała. Wnioskodawczyni oświadczyła, że jest to najniższa stawka obowiązująca w kraju, której wysokość jest Sądowi znana. Wnioskodawczyni podała, że jej comiesięczne opłaty wynoszą około 1890 złotych. Pozostałe rubryki zostały zakreślone przez wnioskodawczynię.
Z uwagi na powyższe uznano, że informacje przedstawione przez wnioskodawczynię w nadesłanym formularzu są niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych i z tego względu, zarządzeniem z dnia 12 kwietnia 2011 r. wnioskodawczyni została wezwana na podstawie art. 255 ustawy p.p.s.a. do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie gdzie zamieszkuje dom/mieszkanie, należało podać wielkość w m² i jakie ponosi koszty związane z utrzymaniem domu/mieszkania (np. za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon, podatek od nieruchomości, itp.). Ponadto zwrócono się do wnioskodawczyni o podanie wysokości dochodu jaki uzyskuje miesięcznie z tytułu umowy o pracę, a także czy oprócz dochodu uzyskiwanego z tytułu umowy o pracę wnioskodawczyni uzyskuje jeszcze jakikolwiek inny dochód. Wezwano także wnioskodawczynię do wyjaśnienia przyczyny oraz wysokości zajęcia przez Naczelnika Urzędu Skarbowego jej wynagrodzenia oraz do oświadczenia, czy otrzymuje pomoc od rodziny, znajomych, organizacji społecznych lub państwowych. Ponadto wezwano wnioskodawczynię do podania czy posiada jakiekolwiek oszczędności pieniężne oraz do wskazania, czy wnioskodawczyni posiada pojazdy mechaniczne. Ponadto wezwano wnioskodawczynię do nadesłania kserokopii wyciągów bankowych z trzech ostatnich miesięcy, jeśli posiada konto bankowe.
Wnioskodawczyni nadesłała wyjaśnienia przy piśmie z dnia 8 maja 2011 r. W tym miejscu należy wskazać, że ww. wyjaśnienia zostały złożone jednocześnie w tym samym piśmie z informacjami złożonymi dodatkowo jeszcze do dwóch innych spraw. Wyjaśnienia te zostają uwzględnione na obecnym etapie przy ocenie wniosku strony.
Z nadesłanych wyjaśnień wynika, że dochód jaki obecnie wnioskodawczyni uzyskuje to około 1 800 zł. i jest to jedyny dochód wnioskodawczyni, pozostała część wynagrodzenia została zajęta przez Urząd Skarbowy z uwagi na egzekucję administracyjną, posiada samochód osobowy volkswagen z 1954 r., nie otrzymuje pomocy od osób trzecich i instytucji.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje.
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie.
W niniejszej sprawie wnioskodawczyni nie wykazała, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej ją do przyznania prawa pomocy w zawnioskowanym zakresie. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak i nadesłanych wyjaśnień, nie wynika by wnioskodawczyni znajdowała się w trudnej sytuacji materialnej. Część dochodu wnioskodawczyni jest wprawdzie zajęta egzekucją administracyjną, jednakże pomimo tego wnioskodawczyni uzyskuje dochód około 1 800 zł. Z uwagi na fakt, iż wnioskodawczyni nie wyszczególniła szczegółowo jakie ponosi koszty utrzymania i nie wskazała gdzie mieszka (wielkość mieszkania/domu) oraz czy nadal posiada oszczędności pieniężne, a także z uwagi na nie nadesłanie wyciągów z kont bankowych z trzech ostatnich miesięcy, nie jest możliwym ustalenie pełnej oceny finansowych możliwości strony, a tym samym należy uznać, że wnioskodawczyni nie wykazała jakie ponosi finansowe obciążenia i jakie ponosi w związku z tym koszty utrzymania. Tym samym Sąd uznał, ze z obecnie uzyskiwanego dochodu stronę stać na uiszczenie wpisu sądowego, który w niniejszej sprawie wynosi 100 zł. i jest to na obecnym etapie jedyny wydatek, do poniesienia którego strona jest zobowiązana. Może też to pozostać jedyny wydatek strony w sprawie.
Podkreślić należy, że strona wnosząc o przyznanie prawa pomocy musi uprawdopodobnić, w sposób bardzo rzetelny, okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Tymczasem nierzetelne ich wykonanie, jest przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a w konsekwencji wyłącza możliwość przyznania jej prawa pomocy w żądanym zakresie (por.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 września 2005 r. sygn. akt II FZ 414/05 oraz z dnia 14 września 2005 r. sygn. akt II FZ 575/05).
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 260 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło