VII SA/Wa 2327/10
PostanowienieWSA w Warszawie2011-09-27
Skład orzekający: Justyna Wtulich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy mogą zostać zwolnieni od kosztów sądowych poprzez przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym ze względu na ich sytuację materialną?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając wnioskodawców od kosztów sądowych, ponieważ wykazali oni, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, stosowaną gdy poniesienie kosztów spowodowałoby istotne pogorszenie sytuacji materialnej strony.Stan faktyczny
Wnioskodawcy, trzyosobowa rodzina utrzymująca się z zasiłku dla bezrobotnych oraz stypendium socjalnego syna, złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu administracyjnym dotyczącym skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawcy wykazali trudną sytuację materialną, brak innych wartościowych zasobów oraz stałe koszty utrzymania, co potwierdzili dokumentami i wyjaśnieniami.Rozstrzygnięcie
Przyznał G.P. i W.P. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 27 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. i W. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi G. i W. P. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie : stwierdzenia niedopuszczalności zarzutów postanawia : przyznać G.P. i W.P. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 29 sierpnia 2011 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez wnioskodawców formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych.
Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawcami pozostaje syn. Trzyosobowa rodzina utrzymuje się obecnie z zasiłku, jaki wnioskodawczyni otrzymuje z Powiatowego Urzędu Pracy dla osoby bezrobotnej w wysokości 913,70 złotych brutto miesięcznie oraz stypendium socjalnego jaki otrzymuje syn wnioskodawców w wysokości 380,00 złotych netto miesięcznie. Wnioskodawcy zaznaczyli, że w okresie wakacyjnym stypendium socjalne nie jest synowi wypłacane. Wskazali, że wnioskodawca jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, na potwierdzenie czego dołączyli zaświadczenie z Powiatowego Urzędu Pracy w P. z dnia [...].
W uzasadnieniu wniosku wnioskodawcy wskazali, że ich sytuacja materialna nie zmieniła się w stosunku do tej jaką mieli dotychczas i podawali w formularzach nadsyłanych do Sądu do innych spraw, a wręcz uległa pogorszeniu, gdyż wnioskodawczyni utraciła pracę, a tym samym zmniejszyła się wysokość miesięcznego dochodu z jakiego utrzymywała się dotychczas rodzina. Wnioskodawcy oświadczyli, że posiadają dom mieszkalny będący w budowie znajdujący się na działce o powierzchni 1.801 m ², przy którym prace zostały przerwane ze względu na brak środków finansowych oraz mieszkanie lokatorskie o powierzchni 51,3 m ². Wskazali, że innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych nie posiadają. Dodali, że posiadają 33 letni samochód dostawczy Mercedes D-207, który pozostał im po wyrejestrowaniu działalności gospodarczej prowadzonej przez wnioskodawcę.
Z nadesłanych w dniu 7 września 2011 r. (data stempla biura podawczego) do spraw o sygn. akt VII SA/Wa 1273/10 oraz o sygn. akt VII SA/Wa 1496/11 dodatkowych wyjaśnień wynika, że wnioskodawczyni złożyła pozew do Sądu Pracy o przywrócenie do pracy i w chwili obecnej oczekuje na rozstrzygnięcie sądowe. Wnioskodawca wskazał, iż oczekuje na stwierdzenie przez Sąd Administracyjny, że decyzja nakazująca rozbiórkę jego budynku warsztatowego, w którym dotychczas realizował produkcję została wydana z rażącym naruszeniem prawa oraz wyeliminowanie jej z obrotu prawnego, co umożliwiłoby mu wznowienie działalności gospodarczej. Wnioskodawcy podali, że nie podejmują prac dodatkowych, dorywczych, sezonowych, umów zlecenia czy o dzieło, gdyż w chwili obecnej żyją skromnie i nie są przymuszeni ekonomicznie do desperackich prób poszukiwania pracy za wszelka cenę. Wnioskodawcy oświadczyli, że ponoszą następujące koszty stałe związane z utrzymaniem mieszkania : z tytułu opłat za czynsz w wysokości 485,00 złotych pomniejszone o kwotę przyznanego dodatku mieszkaniowego w wysokości 140,00 złotych, z tytułu opłat za energię elektryczną w wysokości 130,00 – 150,00 złotych za dwumiesięczny okres rozliczeniowy, z tytułu zakupu butli z gazem w kwocie 45,00 złotych, która wystarcza na 3 do 4 tygodni, z tytułu opłat za telefon i internet w wysokości około 100,00 złotych oraz na zakup lekarstw dla wnioskodawcy w wysokości 200,00 złotych miesięcznie. Dodali, że podatek gruntowy od posiadanej działki wynosi 180,00 złotych na kwartał, a sumaryczna opłata za samochód wynosi około 600,00 złotych w skali roku. Zaznaczyli, że wnioskodawczyni posiada zaciągniętą pożyczkę w Zakładowym Funduszu Świadczeń Socjalnych, której do spłaty pozostało 195,00 złotych na dzień 19 sierpnia 2011 r.
Wnioskodawcy oświadczyli, że zaopatrują się w produkty żywnościowe w sklepach sieciowych często korzystając z promocji i zniżek, a ubierają się w sklepach z tanią odzieżą. Wskazali, że starają się maksymalnie minimalizować wydatki i dostosowywać je do posiadanych aktualnie środków, aby nie popaść w spiralę zadłużenia. Oświadczyli, że w chwili obecnej nie zabiegają o pomoc z zewnątrz, a jedyną pomocą jaką otrzymują jest korzystanie z dodatku mieszkaniowego. Wnioskodawcy wyjaśnili, że syn z otrzymywanego stypendium socjalnego oraz dopłat do akademika i na wyżywienie praktycznie utrzymuje się samodzielnie. Wskazali, że w roku akademickim syn nie podejmuje żadnej pracy, albowiem rozciągnięty na cały dzień program nauczania nie pozwala mu na to. Oświadczyli, że w okresie przerwy letniej syn podjął pracę zarobkową zatrudniając się w firmie geodezyjnej, jednak nie są w stanie udzielić informacji o uzyskanych przez niego dochodach poza tym, że umowa o dzieło, którą zawarł określała stawkę na 10,00 złotych brutto za efektywną godzinę pracy.
Wnioskodawcy nadesłali także kserokopię wyciągów z konta bankowego zaznaczając, że na przedstawionych rachunkach znajdują się wyspecyfikowane operacje bankowe sąsiada – C.J., któremu w ramach wzajemnej pomocy sąsiedzkiej pomagają w uiszczaniu jego należnych opłat za pomocą internetu.
Z nadesłanego elektronicznego zestawienia operacji bankowych wykonanych na rachunku wnioskodawczyni za okres od 1 czerwca 2011 r. do 23 sierpnia 2011 r. wynika, że łączna suma obciążeń za powyższy okres wyniosła 4.821,10 złotych, a saldo końcowe na rachunku wnioskodawczyni wynosiło 925,89 złotych. Natomiast, na rachunku bankowym wnioskodawcy saldo końcowe, na dzień 31 lipca 2011 r. wynosiło 165.61,00 złotych. Wnioskodawcy podkreślili, że nie posiadają żadnych lokat i kont dewizowych. Do nadesłanych dodatkowych wyjaśnień wnioskodawcy dołączyli : pismo adwokata z dnia 30 sierpnia 2011 r., decyzję przyznającą dodatek mieszkaniowy na okres 6 m-cy, tj. od dnia 1 lipca 2011 r. do dnia 31 grudnia 2011 r. w wysokości 140,72 złotych miesięcznie, dwa zaświadczenia z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o wypłaconych wnioskodawczyni zasiłkach chorobowych, decyzję Starosty P. z dnia [...] o uznaniu wnioskodawczyni za osobę bezrobotną z przysługującym jej prawem do zasiłku, zaświadczenie z zakładu pracy wnioskodawczyni potwierdzające, że posiada pożyczkę z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych oraz wysokość i termin kwoty pozostałej do spłaty, jak również wyciągi z posiadanych kont bankowych.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje :
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Mając na uwadze obecną sytuację finansową wnioskodawców, a w szczególności fakt utrzymywania się trzyosobowej rodziny z zasiłku dla osób bezrobotnych otrzymywanego przez wnioskodawczynię oraz stypendium socjalnego syna przychylono się do ich wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.
Stwierdzono, że przy wysokości uzyskiwanego dochodu z jakiego utrzymuje się trzyosobowa rodzina wnioskodawcy nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych, gdyż wykracza to poza ich możliwości finansowe. Z tego względu, przyznano wnioskodawcom prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło