VII SA/Wa 2350/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2007 r. sprawy ze skargi M. H. i R. H. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2006 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej skargę oddala. Decyzją z dnia [...] września 2006r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] – na podstawie art. 104, art. 154 § 2 w związku z art. 155 k.p.a. oraz art. 80 ust. 2 punkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane( t.j. Dz. U. Nr 207 z 2003r. poz. 2016)- odmówił uchylenia decyzji ostatecznej [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...][...] z dnia [...] lutego 2002r., utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...][...] z dnia [...] sierpnia 2001r.,nakazującej M. i R. H. rozbiórkę obiektu budowlanego o wymiarach 9,80x 8,20m, realizowanego na działce nr [...] w [...] bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu organ wskazał, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało zainicjowane wnioskiem M. i R. H. o uchylenie, w trybie artykułu 155, wyżej wymienionej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2002r. Organ podkreślił, iż zmiana bądź uchylenie decyzji ostatecznej w trybie artykułu 155 k.p.a. wymaga spełnienia wszystkich przesłanek wymienionych w tym przepisie. Niespełnienie którejkolwiek z nich skutkuje decyzją odmowną. Powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, organu podniósł , że artykuł 48, stanowiący podstawę prawną decyzji, należało traktować jako przepis szczególny – sprzeciwiający się uchyleniu bądź zmianie na podstawie artykułu 155 k.p.a., tejże decyzji. Po rozpatrzeniu odwołania M. i R. H., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...] października 2006r. – na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2006r. W uzasadnieniu organ podtrzymał argumentację zaprezentowaną w decyzji organu I instancji i również powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych dodał, że postępowanie wszczęte i prowadzone na podstawie art. 155 k.p.a. nie może zmierzać do ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy zakończonej decyzją ostateczną, lecz jego celem jest sprawdzenie, czy w ustalonym stanie faktycznym i prawnym istnieją szczególne przesłanki, dyktowane interesem społecznym lub słusznym interesem strony W obszernej skardze, M. i R. H. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, formułując zarzuty: - naruszenia art. 15 kpa przez ograniczenie postępowania drugoinstancyjnego do oceny legalności decyzji I instancji i tym samym odstąpienie od oceny materialno dowodowej, jak i zasadności ustaleń faktycznych - naruszenia art. 155 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie wobec utrzymania w mocy decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Budowlanego z dnia [...] września 2006r., mimo zaistnienia przesłanek warunkujących uchylenie wyżej wymienionej decyzji - naruszenia prawa materialnego, to jest art. 48 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. Prawo budowlane, poprzez jego błędną wykładnię, wynikającą z nie wzięcia pod uwagę zaistnienia podstaw do wszczęcia postępowania legalizacyjnego, a także - naruszenie prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: art. 10 §1 kpa w zw. z art. 73 § 1 kpa, art. 10 § 3kpa, art. 81 kpa, jak również art.7, 77, 107 kpa. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, wniósł o jej oddalenie , podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z dyspozycją art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W niniejszej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, zatem skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Na wstępie wskazać należy, że stanowiący podstawę prawną zaskarżonej decyzji przepis art. 155 kpa przewiduje nadzwyczajny tryb wzruszenia decyzji ostatecznych. Warunkiem jego zastosowania jest łączne spełnienie wymienionych w nim przesłanek. Po pierwsze zmiana decyzji w tym trybie może dotyczyć tylko decyzji ostatecznej, na mocy której strona nabyła prawo. Po drugie zmiana ta może nastąpić tylko za zgodą strony. Po trzecie nie może istnieć przepis szczególny sprzeciwiający się uchyleniu lub zmianie decyzji i po czwarte istnieje interes społeczny lub słuszny interes strony, przemawiający za uchyleniem lub zmianą decyzji. Brak spełnienia którejkolwiek ze wskazanych powyżej przesłanek, wyłącza możliwość zastosowania art. 155 kpa. Jak wskazano powyżej, jedną z przesłanek będących przeszkodą w stosowaniu przepisu art. 155 kpa jest zakaz wzruszania decyzji ostatecznej zawarty w przepisach odrębnych. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że stosowanie art. 155 kpa w odniesieniu do art. 48 ustawy Prawo budowlane nie jest możliwe, bowiem wzruszenie decyzji w tym trybie, znosiłoby sankcję wobec sprawców samowoli budowlanej wbrew intencji ustawodawcy (vide wyrok NSA z dnia 13 października 1999r., sygn. akt IV SA 1539/97, Lex nr 47884, wyrok NSA z dnia 15 marca 1999r., sygn. akt IV SA 888/97, ONSA 2000/1/36). W orzecznictwie podkreśla się również, że decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu, nie jest decyzją na mocy której strona nabyła prawo, lecz decyzją nakładającą obowiązek. Należy mieć również na uwadze, że zruszenie decyzji w trybie art. 155 kpa może mieć zastosowanie tylko do decyzji o charakterze uznaniowym lub przy wydawaniu których organ ma możliwość wyboru ewentualnych rozstrzygnięć, bowiem tylko w sytuacji, gdy ustawodawca przewiduje pewien "luz decyzyjny", wzgląd na interes społeczny lub słuszny interes strony, może doprowadzić do zmiany lub uchylenia decyzji. Zatem, nie może mieć to miejsca w przypadku decyzji wydanej w oparciu o art. 48 ustawy Prawo budowlane, który to przepis w sposób bezwarunkowy zobowiązuje organ do orzeczenia rozbiórki w razie wystąpienia samowoli budowlanej. Z wyżej przestawionych przyczyn, przytoczone w skardze zarzuty naruszenia art. 155 kpa oraz art. 48 ustawy Prawo budowlane, nie zasługiwały na uwzględnienie Mając na uwadze zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 10 §1 w zw. z art. 73 §1 kpa, Sąd podnosi, że. przepis art. 73 §1 kpa daje możliwość stronom, w każdym stadium postępowania, obok przeglądania akt, także prawo sporządzania notatek i odpisów, pozostawiając te uprawnienia do własnej realizacji stronom bądź ich pełnomocnikom. Natomiast pozostałe zarzuty sformułowane w skardze, pozostają bez wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Ze wskazanych powyżej przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.