VII SA/Wa 2367/17

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2017 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. M. P. wraz ze skargą wniesioną na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2017 r. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący wskazał, że posiada dom o powierzchni 120 m2 oraz nieruchomość rolną o powierzchni 7,09 ha, którą wydzierżawił (z tytułu umowy dzierżawy otrzymuje 100 kg ziemniaków z 1 ha). M. P. oświadczył, że otrzymuje rentę w wysokości 685,54 zł, do wydatków zaliczył: wydatki na wyżywienie – 300 zł, opłaty za wodę, energię elektryczną – 200 zł, wydatki na leki – 150 zł. Pismem z dnia 26 października 2017 r. zobowiązano skarżącego do uzupełnienia danych zawartych w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez: - wskazanie, czy skarżący poza rentą uzyskuje inne dochody z jakiegokolwiek tytułu, jeżeli tak, w jakiej wysokości, - wskazanie, czy skarżący mieszka i prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z innymi osobami, jeśli tak, wskazanie wysokości dochodów uzyskiwanych przez osobę/osoby pozostające ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym, - nadesłanie wyciągów z rachunku bankowego z okresu ostatnich trzech miesięcy, - wskazanie, czy skarżący korzysta z finansowej pomocy rodziny, innych osób lub ze świadczeń z pomocy społecznej (jeżeli tak, jakiej wysokości jest to pomoc bądź świadczenia), - wyjaśnienie, z jakich środków skarżący pokrywa lub zamierza pokryć koszty związane z ustanowieniem radcy prawnego. M. P. reprezentowany przez pełnomocnika udzielił odpowiedzi pismem z dnia 6 listopada 2017 r. Z pisma wynika, że M. P. poza rentą nie uzyskuje innych dochodów, nie posiada rachunku bankowego, nie otrzymuje pomocy od osób trzecich, prowadzi gospodarstwo domowe z żoną, która uzyskuje emeryturę w wysokości 875 zł. W piśmie wskazano ponadto, że kancelaria prawna, która świadczy pomoc prawną skarżącemu, czyni to od około 10 lat i wszystkie wykonywane czynności mają postać nieodpłatnych. Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia wymaga, że prawo pomocy winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa powinność udowodnienia - na co wskazuje użyty w art. 246 ustawy zwrot: "wykaże" - że sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być zatem sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Strona wnosząc o przyznanie prawa pomocy powinna wykazać w sposób wiarygodny, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku. Okoliczności wynikające ze złożonego wniosku nie mogą budzić wątpliwości, a jeżeli takie występują, nie mogą być interpretowane na korzyść strony. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy, M. P. nie wykazał bowiem w sposób wiarygodny, aby znajdował się w trudnej sytuacji, która nie pozwala mu na poniesienie kosztów sądowych we własnym zakresie. W ocenie referendarza sądowego M. P. przedstawił swoją sytuację finansową w sposób wybiórczy i niepełny, co nie pozwala na uwzględnienie wniosku. Należy zwrócić uwagę na sprzeczne informacje wynikające ze składanych w sprawie oświadczeń. Z treści wniosku wynika, że skarżący posiada dom o powierzchni 120 m2 oraz nieruchomość rolną o powierzchni 7,09 ha, którą wydzierżawił (z tytułu umowy dzierżawy skarżący otrzymuje 100 kg ziemniaków z 1 ha). M. P. oświadczył, że otrzymuje rentę w wysokości 685,54 zł. Do wydatków skarżący zaliczył: wydatki na wyżywienie – 300 zł, opłaty za wodę, energię elektryczną – 200 zł, wydatki na leki – 150 zł. Zauważyć w tym miejscu trzeba, że M. P. w złożonym wniosku nie wymienił żadnych osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Dopiero po skierowanym do skarżącego wezwaniu do wskazania, czy mieszka i prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z innymi osobami, a jeśli tak, wskazanie wysokości dochodów uzyskiwanych te osoby, ujawnił, że prowadzi gospodarstwo domowe z małżonką i wskazał wysokość jej emerytury. Ponadto - w odpowiedzi na wezwanie do wyjaśnienia kwestii sfinansowania wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika ustanowionego z wyboru w niniejszej sprawie - w piśmie z dnia 6 listopada 2017 r. r.pr. S. S. działając w imieniu skarżącego podniósł, że kancelaria prawna, która świadczy pomoc prawną skarżącemu, czyni to od około 10 lat i wszystkie wykonywane czynności mają postać nieodpłatnych. Oświadczenie to jest jednak zupełnie niewiarygodne. Zauważyć warto, że np. w wyroku z dnia 24 lutego 2015 r. wydanym w sprawie sygn. akt VII SA/Wa 1722/14 zasądzono na rzecz M. P. zwrot kosztów zastępstwa procesowego, przy czym skarżący reprezentowany był przez radcę prawnego z powyższej kancelarii. Podkreślenia jednak przede wszystkim wymaga, że działający w niniejszej sprawie w imieniu skarżącego r.pr. S. S., mimo że oświadczył w piśmie z dnia 6 listopada 2017 r., iż pomoc prawna świadczona jest skarżącemu nieodpłatnie, to jednocześnie w skardze zawarł wniosek o zasądzenie na rzecz M. P. zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Powyższe okoliczności powodują, że zachodzą wątpliwości co do rzeczywistej kondycji finansowej skarżącego i wysokości środków, jakimi dysponuje, brak jest zatem podstaw do przyznania prawa pomocy. Udzielone przez skarżącego informacje nie mogą być postrzegane jako spójne i przekonujące, przedstawiające w sposób wyczerpujący jego sytuację finansową. Z tych przyczyn odmówiono przyznania skarżącemu prawa pomocy, na podstawie art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.