VII SA/Wa 238/10
WyrokWSA w Warszawie2010-05-24
Skład orzekający: Włodzimierz Kowalczyk, Tadeusz Nowak, Agnieszka Wilczewska – Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie samowolnie wybudowanego muru, opierając się na ocenie technicznej, zamiast przeprowadzić postępowanie legalizacyjne zgodnie z art. 49b Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego błędnie umorzył postępowanie w sprawie samowolnie wybudowanego muru. Ponieważ inwestor nie dokonał wymaganego zgłoszenia budowy ogrodzenia powyżej 2,20 m, organ powinien był wszcząć postępowanie legalizacyjne na podstawie art. 49b Prawa budowlanego, a nie opierać się na ocenie technicznej i umarzać postępowanie.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na inwestora obowiązek obniżenia samowolnie wybudowanego muru do wysokości 2,20 m, uznając go za ogrodzenie wewnętrzne o zbyt dużej wysokości. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił tę decyzję i umorzył postępowanie, opierając się na ocenie technicznej stwierdzającej prawidłowość wykonania muru. Skarżący T. K. wniósł skargę, zarzucając naruszenie przepisów Prawa budowlanego i Kodeksu cywilnego, twierdząc, że legalizacja nie może polegać na uzupełnieniu dokumentów po samowolnej budowie.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka (spr.), Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2010 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w przedmiocie wykonania robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego T. K. kwotę 760 zł (siedemset sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla W. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 51 ust. 7 w związku z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm,), zwanej dalej k.p.a., nałożył na A. S. obowiązek wykonania robót budowlanych w budynku mieszkalnym w zabudowie szeregowej na działce nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w W., polegających na wykonaniu muru na tarasie od strony ogrodu w granicy z nieruchomością przy ul. [...] w W., w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, poprzez obniżenie ww. muru do wysokości 2,20 m.
W uzasadnieniu organ pierwszej instancji wskazał, że podczas kontroli przeprowadzonej w dniu 2 września 2008 r. ustalono, iż mur na tarasie budynku przy ul. [...] w W. od strony ogrodu posiada wymiary ok. 2,80 m x 2,10 m. Organ nadzoru uznał, że mur ten stanowi ogrodzenie wewnętrzne między posesjami, a wysokość muru nie spełnia wymogów określonych w art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którym budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. wymaga zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Ponieważ inwestor nie przedstawił skutecznego zgłoszenia, w ocenie powiatowego inspektora nadzoru budowlanego istnieje konieczność nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych, polegających na obniżeniu muru do wysokości 2,20 m, celem doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem.
Decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. - po rozpatrzeniu odwołania A. S. oraz T. K. - uchylił powyższą decyzję w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji w przedmiocie wykonania muru na tarasie od strony ogrodu w granicy z nieruchomością przy ul. [...] w W.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy podał, iż jakkolwiek inwestor wykonał sporny mur bez dopełnienia obowiązku określonego w art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, to jednak w toku postępowania została przedłożona ocena
1
techniczna pozwalająca zalegalizować sporne ogrodzenie. W toku prowadzonego postępowania przed organem nadzoru budowlanego inwestor złożył ocenę techniczną sporządzoną przez mgr inż. P. S. posiadającego uprawnienia budowlane nr Ew. [...] oraz legitymującego się przynależnością do [...] Okręgowej Izby Architektów pod nr [...]. Stanowi ona m.in., że prace budowlane polegające na wykonaniu zadaszenia i muru na tarasie od strony ogrodu w granicy z nieruchomością ul. [...], zadaszenia tarasu na piętrze przybudówki i barierek schodów wejściowych oraz komina przylegającego do szczytowej ściany budynku zostały wykonane w sposób prawidłowy, zgodny ze sztuką budowlaną i przepisami zawartymi w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690).
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniósł T. K., zarzucając naruszenie:
- art. 30 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 23 ustawy Prawo budowlane
przez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie przedmiotowego procesu budowlanego
za zgodny z prawem,
- art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane przez jego niewłaściwe
zastosowanie, skutkujące dokonaniem legalizacji budowy w oparciu o ocenę
techniczną,
* art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane przez jego niezastosowanie i brak
zapewnienia poszanowania uzasadnionych interesów skarżącego, polegających na
prawie do bezpiecznego korzystania z nieruchomości sąsiedniej,
* art. 140 i art. 144 Kodeksu cywilnego przez ich niezastosowanie i ograniczenie
prawa skarżącego jako właściciela nieruchomości sąsiedniej do korzystania z domu.
Zdaniem skarżącego, decyzje organów obu instancji naruszają prawo, gdyż przedmiotowy mur został wybudowany z pominięciem procedury zgłoszenia budowy właściwemu organowi. Skarżący zarzucił, iż przewidziana w przepisach Prawa budowlanego legalizacja, dokonywana po zakończeniu budowy prowadzonej w warunkach samowoli, nie może polegać na uzupełnieniu dokumentów, co wynika z treści art. 49-53 Prawa budowlanego.
W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji oraz wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna z przyczyn częściowo w niej podniesionych.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W rozpatrywanej sprawie wystąpiły tego rodzaju wady i uchybienia.
Sąd kontrolował decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...], uchylającą decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla W. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] nakładającą na A. S. obowiązek wykonania robót budowlanych w budynku mieszkalnym w zabudowie szeregowej na działce nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w W., polegających na wykonaniu muru na tarasie od strony ogrodu w granicy z nieruchomością przy ul. [...] w W., w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, poprzez obniżenie ww. muru do wysokości 2,20 m.
Należy przede wszystkim zauważyć, że organ nadzoru budowlanego błędnie prowadził postępowanie w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Organy prawidłowo zakwalifikowały przedmiotowy mur jako ogrodzenie wewnętrzne, natomiast zgodnie z dyspozycją art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, ogrodzenie powyżej 2,20 m wymaga zgłoszenia organowi architektoniczno-budowlanemu. W sprawie niniejszej inwestor nie dokonał stosownego zgłoszenia, a więc wykonał ogrodzenie samowolnie.
Zatem, jako tryb legalizacji winien być zastosowany art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego, przy jednoczesnym uwzględnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 września 2009 r. sygn. akt P 46/08. Przepis ten stanowi, iż jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo, w przypadku jego braku, ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, właściwy organ
wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie zastała zakończona - prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni:
1) dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3 albo
art. 30 ust. 2 i 4;
2) projektu zagospodarowania działki lub terenu;
3) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności
budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu
zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia
postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania
terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania
przestrzennego.
Jeżeli zachodzą okoliczności, o których mowa w ust. 2, właściwy organ, w drodze postanowienia, ustala wysokość opłaty legalizacyjnej, stosownie do art. 49b ust. 4 Prawa budowlanego.
Bezspornie w niniejszej sprawie nie zaistniały podstawy do umorzenia postępowania prowadzonego w ramach nadzoru budowlanego. Orzekając ponownie, powiatowy inspektor nadzoru budowlanego przeprowadzi stosowne postępowanie legalizacyjne na podstawie art. 49b Prawa budowlanego. W wyniku nowelizacji Prawa budowlanego ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718), która weszła w życie w dniu 11 lipca 2003 r., zasadą jest bowiem legalizacja samowoli budowlanej.
Z tych przyczyn, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Stosownie do art. 152 cytowanej ustawy, zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
O zwrocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i 210 ww. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło