VII SA/Wa 2381/16

WyrokWSA w Warszawie2017-08-24

Skład orzekający: Tomasz Stawecki, Jolanta Augustyniak – Pęczkowska, Karolina Kisielewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego, prowadząc postępowanie w trybie stwierdzenia nieważności decyzji, może badać istotne odstępstwa od projektu budowlanego, które były podstawą wydania decyzji nakazującej sporządzenie projektu zamiennego?
Ratio decidendi
Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej ma na celu jedynie sprawdzenie, czy w postępowaniu prowadzącym do wydania kwestionowanej decyzji wystąpiło którekolwiek z naruszeń prawa wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a. Zakres badania okoliczności faktycznych w tym trybie jest węższy niż w postępowaniu zwykłym. Organ nadzoru budowlanego, prowadząc postępowanie legalizacyjne w trybie art. 51 pr.bud., miał podstawy do stwierdzenia istotnych odstępstw od projektu zagospodarowania terenu, a skarżący nie wykazał rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) nakazującej sporządzenie projektu budowlanego zamiennego z powodu istotnych odstępstw od pozwolenia na budowę, w tym zmiany lokalizacji budynku i wykonania otworów okiennych w ścianie zbyt blisko granicy działki. Organy nadzoru budowlanego (PINB, WINB, GINB) odmówiły stwierdzenia nieważności decyzji PINB, uznając, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa. Skarżący zarzucał m.in. niewykonalność decyzji, naruszenie zasad postępowania i prawa materialnego, a także stosowanie przepisów po terminie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Stawecki (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska, Asesor WSA Karolina Kisielewicz, Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2016 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę 1. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r., znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania S. P., zwanego dalej również "skarżącym", utrzymał w mocy decyzję nr [...][...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] marca 2016 r., znak: [...], w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z dnia [...] maja 2015 r. Zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. 2. Decyzją z dnia [...] maja 2015 r., nr [...], znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w N. (dalej "organ powiatowy" lub "PINB") nakazał skarżącemu, jako inwestorowi i właścicielowi obiektu, sporządzenie i przedłożenie organowi powiatowemu projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalno-letniskowego na terenie działki nr ewid. [...] w M. Skarżący został zobowiązany do wykonania powyższego obowiązku w terminie 6 miesięcy od daty uprawomocnienia się decyzji PINB. Organ powiatowy wydał powyższe rozstrzygniecie z powodu stwierdzenia istotnych odstępstw od pozwolenia na budowę ww. budynku mieszkalno-letniskowego, które wydał Naczelnik Miasta i Gminy w M. w dniu [...] kwietnia 1980 r., znak: [...]. Organ powiatowy ustalił, że w trakcie prac budowlanych niezgodnie z zatwierdzonym pozwoleniem na budowę zmieniono nieznacznie wymiary obiektu: wynoszą one 10,60-10,65 m x 12,00 m), choć zgodnie z planem zagospodarowania działki powinny wynosić 10,90 m x 11,90 m). Różnice wymiarów obiektu na wczesnym etapie postępowania uznano jednak za nieistotne odstępstwo. Zmieniona jednak została przede wszystkim lokalizacja spornego budynku poprzez zbliżenie go do granicy z działką nr [...] w M. Potwierdza to mapa ewidencyjna pozyskana z ewidencji gruntów, która wskazuje, że granica między działkami nr ewid. [...] oraz [...] przebiega mniej więcej prostopadle do drogi publicznej (ul. Z.), a nie równolegle do ściany budynku. Według zatwierdzonego planu zagospodarowana działki odległość ta winna wynosić ok. 4,00 m i ok. 6,50 m, a ze szkicu załączonego do protokołu oględzin z dnia 9 kwietnia 2015 r. wynika, że wynosi ona ok. 1,20 m i ok. 3,5 m (patrz k/ 17, 24, 30 i 31 akt PINB). Ponadto ściana, która znajduje się od strony granicy z działką nr [...] posiada otwory okienne. Tymczasem zgodnie z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 roku (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 z późn. zm.), zwanego dalej również "rozporządzeniem technicznym", odległość ściany z otworami okiennymi od granicy z działką sąsiednią powinna być nie mniejsza niż 4 m. Organ powiatowy ustalił także, że roboty budowlane zostały zakończone, a ww. obiekt budowlany został oddany w użytkowanie w 2002 r. 3. Pismem z dnia 30 listopada 2015 r. skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji PINB z dnia [...] maja 2015 r. Skarżący podniósł m.in., że w jego ocenie przedmiotowa decyzja jest niewykonalna oraz dotyczy sprawy już poprzednio zakończonej decyzją ostateczną, tj. decyzją o pozwoleniu na budowę z [...] kwietnia 1980 r. Skarżący zarzucił ponadto decyzji PINB: a) rażące naruszenie art. 51 i 81 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), zwanej dalej "pr.bud.", polegające na wydaniu decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 pr.bud., pomimo nieprzeprowadzenia postępowania naprawczego, a także pomimo że czynności kontrolne dokonane przez organ I instancji w dniu 21 stycznia 2015 roku, nie wykazały powstania naruszeń prawa budowlanego w trakcie budowy domu; b) rażące naruszenie zasad swobodnej oceny dowodów i prawdy materialnej, wyrażonych odpowiednio w art. 80 i art. 7 k.p.a., a także rażące naruszenie art. 77 § 1 k.p.a.; c) rażące naruszenie wynikającej z art. 8 k.p.a., zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, gdyż postępowanie objęte wnioskiem o stwierdzenie nieważności było prowadzone w sposób rażąco niesprawiedliwy. 4. Po rozpatrzeniu wniosku skarżącego [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2016 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji PINB z dnia [...] maja 2015 r. Organ pierwszej instancji wydał powyższe rozstrzygnięcie na podstawie art. 156 § 1 w zw. z art. 157 i art. 158 § 1 oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 23), zwanej dalej "k.p.a.", a także art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 1 pr.bud. W ocenie organu pierwszej instancji, weryfikowana decyzja nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. in fine) – ani materialnego, ani procesowego. Z materiału dowodowego wynika, że przedmiotowy obiekt budowlany wykonano w sposób odbiegający od zatwierdzonego planu zagospodarowania działki, a zatem powiatowy organ nadzoru budowlanego zobowiązany był zastosować art. 51 ust. 1 pkt 3 pr.bud. W kwestii ostateczności decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] kwietnia 1980 r. organ wojewódzki wyjaśnił, że wydanie takiej decyzji kończy postępowanie przez organem administracji architektoniczno-budowlanej, natomiast postępowanie prowadzone przez organ nadzoru budowlanego mające na celu ustalenie, czy inwestycję zrealizowano zgodnie z tym pozwoleniem jest inną, odrębną sprawą administracyjną. Odnosząc się do oświadczenia skarżącego o zgłoszeniu zakończenia prac organ stwierdził, że brak sprzeciwu po dokonanym zgłoszeniu kończy postępowanie w sprawie legalności budowy tylko w przypadku obiektów wybudowanych zgodnie z projektem i warunkami udzielonego pozwolenia na budowę. Organ wojewódzki zakwestionował również zarzut skarżącego niewykonalności weryfikowanej decyzji. Uchylenie przez organ nadzoru budowlanego decyzji o pozwoleniu na budowę w trybie art. 36a ust. 2 pr.bud. w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 3 i brak już takiego organu jak Naczelnik Gminy i Miasta M. nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji. W takiej sytuacji ustala się organ, na który przeszła właściwość w sprawie zakończonej decyzją podlegającą uchyleniu. W przypadku decyzji PINB nie wystąpiła także żadna z pozostałych przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. 5. Od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2016 r. odwołanie złożył skarżący, wnosząc o jej uchylenie i wydanie rozstrzygnięcia stwierdzającego nieważność decyzji PINB. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił, mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, naruszanie przepisów postępowania i prawa materialnego, a mianowicie: art. 107 § 3 w zw. z art. 9 w zw. z art. 7 i art. 11 w zw. z art. 6 i art. 8 k.p.a., w szczególności przez to, że pominięto zarzuty zgłaszane przez skarżącego, art. 8 w zw. z art. 6 k.p.a. oraz w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a.; art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 51 i art. 81 ust. 4 pr.bud., polegające na uznaniu, iż weryfikowana decyzja nie wykazuje rażącego naruszenia art. 51 i art. 81 ust. 4 pr.bud.; art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a., polegające w szczególności na błędnym przyjęciu, że budowa kontrolowanego domu mieszkalno-letniskowego została zakończona w 2002 roku, a nie w roku 1982 r.; art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 6 k.p.a., polegające m.in. na wydaniu weryfikowanej decyzji na podstawie obowiązującego prawa, a nie przepisów obowiązujących w dacie zakończenia budowy kontrolowanego domu mieszkalno-letniskowego, co stanowi rażące naruszenie zasady praworządności, w tym zasady lex retro non agit; art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 i 5 k.p.a. oraz w zw. z art. 103 pr.bud., polegające na błędnym uznaniu, iż weryfikowana decyzja nie jest decyzją niewykonalną; 6. Po rozpatrzeniu powyższego odwołania, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r. utrzymał w mocy kwestionowaną decyzję organu wojewódzkiego. Organ drugiej instancji wydał powyższe rozstrzygnięcie na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Organ odwoławczy podkreślił, że stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej może mieć miejsce jedynie w przypadku, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Dokonując oceny, czy zachodzą przesłanki z art. 156 § 1 k.p.a., organ orzekający w tym zakresie bada stan faktyczny, jak i prawny z daty wydania decyzji. Prowadzone w tym trybie postępowanie ma na celu jedynie ustalenie, czy zaistniała kwalifikowana niezgodność z prawem. W rozpatrywanej sprawie art. 51 ust. 1 pkt 3 pr.bud. został prawidłowo zastosowany. W związku z powyższym organ wojewódzki prawidłowo odmówił stwierdzenia nieważności decyzji PINB. 7. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem pismem z dnia 15 września 2016 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję z dnia [...] sierpnia 2016 r. Skarżący zaskarżył ww. rozstrzygnięcie w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu organowi. W skardze skarżący podniósł takie same argumenty, jak w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. 8. Odpowiadając w dniu 18 października 2016 r. na ww. skargę organ drugiej instancji podtrzymał swoje stanowisko w sprawie, w związku z czym wniósł o oddalenie skargi. Przesłanki wydania zaskarżonej decyzji zostały wskazane w jej uzasadnieniu, a zarzuty sformułowane w skardze organ pozostają bez wpływu na treść wydanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 9. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podkreśla, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 z późn. zm.) zadaniem Sądu jest dokonanie kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego pod względem jego zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. W związku z tym, Sąd ma obowiązek wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, jeśli stwierdzi, że niewątpliwie doszło w nim do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, albo przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nakazuje to art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.". Sąd ma też obowiązek stwierdzić nieważność decyzji lub postanowienia, jeśli akt taki jest dotknięty którąkolwiek z wad określonych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast w przypadku niestwierdzenia wskazanych naruszeń prawa przez organ administracji skarga podlega oddaleniu. Jednocześnie stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. 10. W niniejszej sprawie, po przeprowadzeniu analizy zgromadzonego materiału oraz rozważeniu stanowisk stron i podniesionych przez nie argumentów, Sąd stwierdza, że skarga jest bezzasadna. 11. Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia spawy rozpatrywanej przez Sąd, ma okoliczność, że nie mamy do czynienia z postępowaniem zwykłym, ale z postępowaniem nadzwyczajnym o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, toczącym się na podstawie art. 156 § 1 k.p.a. Sąd stwierdza, że organ, który wydał zaskarżoną decyzję, a także organ wojewódzki, który rozstrzygał sprawę w pierwszej instancji, prawidłowo zastosowały przepisy kodeksu postępowania administracyjnego i w uzasadnieniach obu wydanych decyzji prawidłowo wyjaśniły zasady i zakres przedmiotowy prowadzonego postępowania. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności organ administracji nie bada okoliczności faktycznych sprawy w całej ich złożoności, a jedynie ma obowiązek dokonać sprawdzenia, czy w postępowaniu prowadzącym do wydania kwestionowanej decyzji administracyjnej wystąpił którykolwiek z siedmiu przypadków naruszenia prawa wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a. Dlatego też zakres badania okoliczności sprawy przez organ administracji, a konsekwentnie również przez sąd administracyjny, jest istotnie węższy niż w postępowaniu zwykłym, w którym zgodnie z art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a. organ ma obowiązek podjąć wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a także ma obowiązek w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. 12. W rozpatrywanej sprawie skarżący nie wniósł odwołania od kwestionowanej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z dnia [...] maja 2015 r. Skarżący wystąpił natomiast, już po upływie terminu do wniesienia odwołania, z wnioskiem o stwierdzenie nieważności. W ten sposób skarżący przesądził o tym, że zakres badania okoliczności faktycznych przez wojewódzki organ nadzoru budowlanego, a następnie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego był z mocy ustawy znacznie węższy. Sąd nie może przy tym wziąć pod uwagę wyjaśnienia przedstawionego na rozprawie, że skarżącemu nie doręczono decyzji PINB zobowiązującej do sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego. Gdyby bowiem doręczenie kwestionowanej decyzji PINB było nieprawidłowe, czego Sąd w niniejszej sprawie nie bada, to skarżący powinien wnosić o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, albo w szczególnych okolicznościach do wznowienia postępowania. Z akt sprawy wynika, że skarżący nie skorzystał z przysługujących mu wskazanych środków zatem nie ma podstawy do przyjęcia innego trybu postępowania niż postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji PINB. Takiej podstawy nie miały również organy nadzoru budowlanego pierwszej i drugiej instancji, które rozpatrywały wniosek skarżącego z dnia 30 listopada 2015 r. 13. W świetle powyższych ustaleń odnoszących się do procesowej, a nie materialnoprawnej strony postępowania Sąd musiał stwierdzić, że zarówno zaskarżona decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jak i poprzedzająca ją decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. były zgodne z prawem i prawidłowe w kontekście okoliczności faktycznych sprawy. Nie można podzielić opinii skarżącego, że kwestionowana decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. nakazująca skarżącemu jako inwestorowi i właścicielowi budynku mieszkalno-letniskowego zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] w M., została wydana w sposób, który można uznać za rażące naruszenie prawa ze względu na przyjęcie przez organ nieprawdziwych ustaleń faktycznych. Organ powiatowy prowadził bowiem postępowanie w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 51 ust. 7 pr.bud. Na podstawie zgromadzonych dokumentów organ powiatowy miał pełne podstawy przyjąć, że w przypadku przedmiotowego budynku mieszkalno-letniskowego inwestor dopuścił się istotnych odstępstw od projektu zagospodarowania terenu, czyli działki inwestycyjnej. Z mapy ewidencyjnej, a także z planu zagospodarowania terenu wynika bowiem, że granica między działką inwestycyjną a działką [...] należącą do sąsiada przebiega mniej więcej prostopadle do ul. Z., a nie równolegle do ściany budynku. Według zatwierdzonego planu zagospodarowana działki odległość ta winna wynosić ok. 4,00 m i ok. 6,50 m, a ze szkicu załączonego do protokołu oględzin z dnia 9 kwietnia 2015 r. wynika, że wynosi ona ok. l,20 m i ok. 3,5 m (patrz k/ 17, 24, 30 i 31 akt PINB). Ustalenia takie mogły być kwestionowane w postępowaniu zwykłym, ale w postepowaniu nadzwyczajnym (nieważnościowym) takich okoliczności się już nie bada, gdyż trudno mówić tu o tym, że błąd PINB w ustaleniach faktycznych był oczywisty (vide: M. Jaśkowska, Komentarz do art. 156, w: A. Wróbel, M. Jaśkowska, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz LEX, 5. wyd., Warszawa 2013, s. 959, z powołaniem się na stanowisko B. Adamiak). Skarżący nie może też zakwestionować faktu, że wykonał otwory okienne w ścianie budynku, która znajduje się w odległości mniejszej od granicy działki niż 4 m (fotografia nr 2, k/ 27). Należy przy tym dodać, że zarzut podnoszony przez skarżącego, iż przebieg granicy między działką inwestycyjną a działką sąsiednią jest przedmiotem sporu między właścicielami sąsiadujących działek, mógłby być podnoszony w postępowaniu zwykłym, ale nie może być uznany za skuteczne wykazanie rażącego naruszenia prawa. W nauce prawa, a także orzecznictwie sądów administracyjnych zgodnie przyjmuje się, że z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia tylko wówczas, gdy organ podejmuje działania w sposób oczywisty sprzeczne z językowym brzmieniem określonego przepisu prawa. Natomiast tam, gdy mamy do czynienia z potrzebą głębszej interpretacji prawa lub sporem co do faktów taka oczywistość naruszenia prawa nie ma miejsca (patrz: J. Borkowski, Komentarz do art. 156 Nb 34 i 35, w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 13. wyd., Warszawa 2014, s. 664-665). 14. Podobnie, nie można uznać za rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. uwzględnienie przez organ ustaleń i danych uzyskanych w toku oględzin przeprowadzonych na terenie nieruchomości inwestycyjnej w dniu 9 kwietnia 2015 r. zamiast wcześniejszych ustaleń z dnia 21 stycznia 2015 r. Organ administracji, w tym organ nadzoru budowlanego, ma obowiązek podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, biorąc przy tym pod uwagę interes społeczny i słuszny interes obywateli. Jeśli zatem organ powiatowy w trakcie ponownej kontroli nieruchomości inwestycyjnej stwierdził fakty odbiegające od ustaleń wcześniejszych, a inwestor nie zakwestionował tych ustaleń w postępowaniu zwykłym, to nie może obecnie twierdzić, że uwzględnienie takich późniejszych ustaleń stanowiło rażące naruszenie prawa. 15. Odnosząc się do trzeciego zarzutu podnoszonego w skardze według którego rażące naruszenie prawa przez organy nadzoru budowlanego właściwe w sprawie polegało na zastosowaniu w rozpatrywanej sprawie przepisów, które weszły w życie kilkanaście lat po zakończeniu budowy kontrolowanego obiektu, Sąd musi uznać te zarzuty za całkowicie chybione. Jak wskazano wyżej, powiatowy organ nadzoru budowlanego prowadził postępowanie legalizacyjne w trybie art. 51 pr.bud. Organ przyjął przy tym, że faktyczne zakończenie robót budowlanych nastąpiło w 2002 r. ustalenie to nie było zakwestionowane przez skarżącego na etapie postępowania przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego. PINB stwierdził również, że w odniesieniu do przedmiotowego budynku mieszkalno-letniskowego na działce nr ewid. [...] nie było wydane pozwolenie na użytkowanie budynku. Skarżący twierdził co prawda, że zgłoszenia zakończenia prac budowlanych dokonał ustnie w 1983 r., ale okoliczności tej nie potwierdzał żaden dowód. Niesporną okolicznością było również to, że postepowanie w przedmiocie odstępstw od projektu budowlanego wszczęto dopiero w 2015 r. W tym stanie rzeczy prowadząc postępowanie legalizacyjne organy nadzoru budowlanego miały obowiązek zastosować przepisy obowiązujące w maju 2015 r., a nie przepisy z daty udzielenia pozwolenia na budowę lub przepisy właściwe dla zakończenia któregoś z etapów prac budowlanych. Obecnie obowiązujące przepisy prawa budowlanego przyjmują zasadę bezpośredniego stosowania ustawy nowej. Wynika ona m.in. z art. 103 ust. 2, który to przepis na zasadzie wyjątku wskazuje, że do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie obecnej ustawy nie stosuje się art. 48. W stosunku do innych przypadku stosuje się jednak ustawę nowa, a nie prawo dotychczasowe. Powiatowy organ nadzoru budowlanego nie miał zatem żadnych podstaw, aby przyjąć, że do dokonanego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego zastosować inne przepisy niż prawa niż obecnie obowiązująca ustawa – Prawo budowlane i przepisy wykonawcze wydane na jej podstawie. Stanowisko, według którego w postępowaniu legalizacyjnym opartym na art. 50 i art. 51 pr.bud. stosuje się przepisy obowiązujące w momencie prowadzenia tego postępowania jest jednoznacznie przyjmowane zarówno w orzecznictwie sądów administracyjnych, jak i w nauce prawa administracyjnego (prawa budowlanego) (patrz np.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 kwietnia 2017 r., II SA/Po 815/16). W świetle powyższej zasady stosowania prawa w czasie (zasady intertemporalnej) Sąd nie podziela opinii skarżącego, że w postępowaniu przed [...] Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Budowlanego oraz Głównym Inspektorem Nadzoru Budowlanego doszło do złamania zasady, że prawo nie działa wstecz, bądź że organy orzekające w sprawie wydaly decyzje z naruszeniem art. 103 pr.bud. Skarżący nie wykazał bowiem w sposób nie budzący wątpliwości, że roboty budowlane zostały zakończone w roku przed 1 stycznia 1995 r., ani że dokonał w tym czasie skutecznego zgłoszenia zakończenia robót budowlanych i przystąpieniu do użytkowania przedmiotowego budynku mieszkalno-letniskowego. Informacja, że zgłoszenie zostało dokonane ustnie (telefonicznie) i w takiej też formie zostało przyjęte przez organ nie broni się ani na podstawie obecnie obowiązujących przepisów, ani też przepisów ustawy Prawo budowlane obowiązującej w roku 1982. Z art. 41 ust. 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. (Dz. U. z 1974 r., Nr 38, poz. 229 ze zm.) wynika, że zgłoszenie budynku do użytkowania powinno nastąpić w formie pisemnej (choćby ze względu na obowiązek załączenia określonych dokumentów). Skoro zatem skarżący nie wykazał, że do zakończenia robót budowlanych doszło przed dniem 1 stycznia 1995 r., to organ zasadnie przyjął, że należy stosować obecnie obowiązujące przepisy prawa budowlanego, to jest art. 51 w zw. z art. 36a pr.bud., a nie przepisy prawa budowlanego z 1974 r. 16. Biorąc pod uwagę przedstawioną analizę przepisów prawa mających zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, zasady rozumowania prawniczego i okoliczności faktyczne istotne w sprawie, Sąd uznał, że zarówno [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, jak i Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zasadnie stwierdzili prawidłowość decyzji PINB z dnia [...] maja 2015 r. i odmówili stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji. W związku z tym Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga niezasadna. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło