VII SA/Wa 239/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-02-22
Skład orzekający: Maciej Majewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni przysługuje prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jej sytuację majątkową i dochody?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni nie przysługuje prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ jej sytuacja majątkowa i dochody nie wskazują na niemożność poniesienia kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Posiadany majątek, stałe dochody oraz możliwość pokrycia nawet wyższych kosztów sądowych przemawiają przeciwko przyznaniu prawa pomocy.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wniosek J. W. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Wnioskodawczyni wraz z mężem utrzymują się z emerytur, posiadają mieszkanie i dom, dwie działki, a także zadłużenie kredytowe. Wnioskodawczyni przedstawiła szczegółowe miesięczne wydatki, wskazując na wysokie koszty prowadzenia postępowań i potrzebę pożyczania pieniędzy na leki.Rozstrzygnięcie
Odmówiono J. W. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Maciej Majewski - referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2012 r.na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w sprawie VII SA/Wa 239/12 ze skargi J. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić J. W. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek J. W. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż J. W. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem. Utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur w łącznej wysokości 2997,84 zł. Posiadany majątek obejmuje mieszkanie o pow. 60 m2, dom drewniany na wsi liczący 64 lata, dwie działki na wsi (V klasa użytku rolnego) o łącznej pow. 0,35 ha. Podała, że posiada zadłużenie kredytowe w banku w wysokości 1906,10 zł. Miesięczne wydatki poniesione w miesiącu styczniu jakie strona wskazała, to: czynsz 512,71 zł., telefon 102,84 zł., telewizor 111 zł., światło 87,34 zł., znaczki pocztowe 65,90 zł., materiały piśmiennicze 15,98 zł., ksero 99,45 zł., spłata kredytu 491,40 zł., ubezpieczenia 300, 57 zł., usługa medyczna 58 zł., wpis sądowy z opłatą przesyłki 102,50 zł., dług sąsiedzki 100 zł., odsetki i prowizje bankowe 28,06 zł., życie i środki czystości, fryzjer oraz kosmetyki, pralnia, drobne artykuły odzieżowe, pomoc osób trzecich w sprawach codziennych 900 zł. Podała, że są z mężem osobami schorowanymi i nie czerpią dochodów z działek. Wskazała, że ponosi wysokie koszty prowadzenia postępowań administracyjnych i sądowych. W miesiącu grudniu strona zmuszona była do pożyczenia pieniędzy na wykup leków.
W sprawie zważono, co następuje.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym.
Biorąc pod uwagę sytuację majątkową J. W. uznać należy, iż nie jest uzasadnione przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawczyni jest osobą na tyle ubogą, że jej rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego. Należy zauważyć, że z nadesłanego wniosku i okoliczności sprawy nie wynika by strona była w trudnej sytuacji majątkowej. Wnioskodawczyni posiada mieszkanie o pow. 60 m2, dom drewniany (remont aktualnie przerwany), dwie działki. Dochód z którego się utrzymuje wraz z mężem to 2997,84 zł. Wnioskodawczyni posiadając kredyt nie zaznaczyła by miała trudności w jego spłacie. Ponadto wiele wydatków poniesionych w styczniu, które wskazała strona trudno zaliczyć do wydatków koniecznych służących do zaspokojenia potrzeb życiowych, np. ksero, znaczki pocztowe, art. piśmiennicze, lub stałych, które będą pojawiały sie w kolejnych miesiącach np. ubezpieczenie, które łączne w styczniu wygenerowały 481,90 zł. Na obecnym etapie postępowania jedynym kosztem w sprawie jest wpis sądowy w wysokości 200 zł. i koszt ten może pozostać dla strony jedynym wydatkiem w sprawie (inne wydatki mogące pojawić się na kolejnych etapach postępowania to wpis za uzasadnienie wyroku w przypadku wydania wyroku oddalającego skargę i złożenia wniosku o uzasadnienie – 100 zł, opłaty kancelaryjne za odpisy). Okoliczności te świadczą o tym, iż strona nie pozostaje w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby zwolnienie od kosztów sądowych. Z tych względów uznano, że strona jest w stanie opłacić 200 zł wpisu sądowego oraz ewentualne na tym etapie pozostałe inne koszty sądowe i odmówiono przyznania prawa pomocy. Uznano, że wnioskodawczyni z mężem uzyskując stały dochód miesięczny, są w stanie ponosić koszty sądowe samodzielnie. Podkreślić należy, ze przyznanie prawa pomocy nie może być nadużywane w sytuacji, gdy strona posiada stałe dochody.
W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło