VII SA/Wa 2403/20
WyrokWSA w Warszawie2021-04-15
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Joanna Gierak - Podsiadły, Mirosław Montowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rozstrzygnięcie Rzecznika Praw Pacjenta stwierdzające naruszenie praw pacjenta do świadczeń zdrowotnych udzielanych z należytą starannością przez podmiot leczniczy, oparte na opinii wewnętrznego konsultanta medycznego i dokumentacji medycznej, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Rozstrzygnięcie Rzecznika Praw Pacjenta, stwierdzające naruszenie praw pacjenta do świadczeń zdrowotnych udzielanych z należytą starannością, jest zgodne z prawem, jeśli zostało oparte na rzetelnie przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym, uwzględniającym zgromadzony materiał dowodowy, w tym dokumentację medyczną i opinię konsultanta medycznego. Sąd administracyjny kontroluje legalność takiego rozstrzygnięcia, a nie jego celowość medyczną.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Szpitala [...] na rozstrzygnięcie Rzecznika Praw Pacjenta, które stwierdziło naruszenie praw pacjenta H. J. do świadczeń zdrowotnych z należytą starannością. Pacjent został przyjęty do szpitala, a następnie wielokrotnie przenoszony między oddziałami, co doprowadziło do kontaktu z osobą zakażoną wirusem COVID-19 i jego zakażenia. Szpital zarzucił Rzecznikowi naruszenie przepisów k.p.a. poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego, brak wyczerpującego materiału dowodowego oraz niewłaściwe uzasadnienie rozstrzygnięcia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Joanna Gierak - Podsiadły, sędzia WSA Mirosław Montowski, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Szpitala [...] w W. z siedzibą w W. na rozstrzygnięcie Rzecznika Praw Pacjenta z dnia [...] października 2020 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia naruszenia praw pacjenta oddala skargę
Zaskarżonym rozstrzygnięciem z dnia [...] października 2020 r., znak: [...], Rzecznik Praw Pacjenta stwierdził naruszenie praw pacjenta – H. J. do świadczeń zdrowotnych, o którym mowa w art. 8 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2020 r., poz. 849).
Z akt postępowania administracyjnego wynika, że pismem z [...] kwietnia
2020 r. J. P. (dalej: "wnioskodawczyni") – córka H. J. (dalej: "Pacjent") poinformowała o niewłaściwych i narażających zdrowie i życie Pacjenta działaniach personelu Szpitala Wielospecjalistycznego stanowiącego Zakład Leczniczy Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w W. (dalej: "Szpital"), który odmówił jej ojcu wypisanie się na własne żądanie z podmiotu leczniczego. Wyjaśniła, że Pacjent 2 razy wciągu 11 dni był przenoszony – [...] lipca 2020 r. na oddział z potwierdzonym przypadkiem osoby zarażonej wirusem COVID-19 i [...]kwietnia 2020 r. na oddział, gdzie po około 20 godzinach potwierdzono pozytywny wynik testów u 2 pacjentów. Jednocześnie podkreśliła, że nie uzyskała odpowiedzi na pytanie o datę przeprowadzenia testów. W ocenie wnioskodawczyni niezrozumiałe jest działanie Szpitala, polegające na zakazie wyjścia ze szpitala na własne żądanie osoby z dwoma ujemnymi wynikami testów i możliwością izolacji w domu, a także przeniesienie jej z oddziału, gdzie wszyscy mają ujemne wyniki testów na oddział, gdzie przebywały osoby potencjalnie zakażone (co potwierdziło się po niespełna 20 godzinach).
Po przeanalizowaniu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Rzecznik Praw Pacjenta ustalił, że w dniu [...]marca 2020 r. Pacjent został przyjęty do Oddziału Neurologicznego Szpitala. W dniu 19 marca 2020 r. - po uprzednim telefonicznym uzgodnieniu z Ordynatorem Oddziału Anestezjologii i Intensywnej Terapii Szpitala Wojewódzkiego w B. – Pacjent został przekazany do powyższego Oddziału, celem przeprowadzenia zabiegu leczniczego. Następnie, [...] marca 2020 r. Pacjent został przewieziony do Szpitala w celu kontynuacji leczenia, gdzie przebywał do [...]kwietnia 2020 r., po czym Pacjenta przekazano do Oddziału Rehabilitacji Neurologicznej podmiotu leczniczego, w którym rozpoczęto cykl zabiegów leczniczych. Następnie, ze względów epidemicznych Pacjent został przewieziony w dniu [...] kwietnia 2020 r. do Oddziału Neurologicznego Szpitala, gdzie odbywał kwarantannę. Z kolei, w dniu [...] kwietnia 2020 r. Pacjent został ponownie przekazany do Oddziału Rehabilitacji Neurologicznej, w którym przebywał do [...] maja 2020 r. W trakcie hospitalizacji Pacjenta doszło do kontaktu Pacjenta z pacjentem zakażonym wirusem COVID-I9. Ostatecznie tego samego dnia Pacjent w stanie ogólnym dobrym został skierowany, po uprzednim uzgodnieniu telefonicznym, do szpitala jednoimiennego w [...]. Zdaniem Rzecznika Praw Pacjenta, w świetle tak ustalonego stanu faktycznego, doszło do naruszenia praw Pacjenta.
Organ podkreślił, że z opinii W. Z. - wewnętrznego konsultanta medycznego - z dnia [...] lipca 2020 r. wynika, że Szpital miał wiedzę, że Pacjent był przyjęty ze szpitala w B., w którym wystąpiło ognisko epidemiczne. Zidentyfikowano Pacjenta jako potencjalnie zakażonego, czego dowodem było skierowanie go na dwutygodniową kwarantannę. Mimo tego, zdaniem organu, Szpital nie podjął działań mających na celu odizolowanie Pacjenta od innych chorych, lecz umieścił go w sali z innymi osobami. Co więcej, takie działanie Szpitala nie było jednorazowe, a przez to w sposób decydujący przyczyniło się do rozprzestrzenienia się koronawirusa. Rzecznik Praw Pacjenta dodał, że prawidłowa procedura w powyższej sytuacji polegałaby na wyizolowaniu pacjenta od innych chorych i pobraniu wymazu w siódmej dobie od bezpośredniej styczności z osobą zakażoną. Dopiero po uzyskaniu negatywnego wyniku testu pacjent powinien być przenoszony do sali, gdzie przebywali zdrowi pacjenci.
Równocześnie organ wyjaśnił, że z historii pobytu Pacjenta wynika, że oddziały nie były podzielone chociażby na dwie strefy. Sposobem na zatrzymanie transmisji wirusa byłoby stworzenie strefy dla pacjentów z dodatnim wywiadem – podejrzanych, przyjmowanych z innych szpitali lub nowo przyjętych, którzy po wykonaniu badania byliby przenoszeni do drugiej strefy, gdzie przebywaliby tylko pacjenci po otrzymanym negatywnym wyniku na obecność koronawirusa SARS-CoV-2 i pacjenci niebędący w grupie ryzyka.
Co więcej, Rzecznik Praw Pacjenta podniósł, że ze sporządzonych kalkulacji wynika, że Pacjent zaraził się z największym prawdopodobieństwem w dniu [...] kwietnia 2020 r., a więc w momencie, kiedy przebywał na Oddziale Neurologii w Szpitalu. Tymczasem, gdyby Szpital pozwolił na wypis Pacjenta pod dwóch ujemnych wynikach testu na obecność koronawirusa, to Pacjent z dużą dozą prawdopodobieństwa nie zaraziłby się w Szpitalu.
W świetle ustalonego stanu faktycznego sprawy, Rzecznik Praw Pacjenta stwierdził, że personel podmiotu leczniczego bezzasadnie odmówił wypisania Pacjenta z Oddziału Neurologicznego Szpitala, czego konsekwencją było zarażenie Pacjenta koronawirusem SARS-CoV-2 w trakcie hospitalizacji w podmiocie leczniczym. Ponadto, konsultant medyczny potwierdził w sposób jednoznaczny, że wielokrotne przenoszenie Pacjenta w ramach oddziałów szpitalnych podmiotu leczniczego należy uznać za działanie nieprawidłowe i niespełniające wymogu należytej staranności. Na zakończenie, organ zlecił Szpitalowi pouczenie personelu medycznego Oddziału Neurologicznego w zakresie udzielania świadczeń zdrowotnych zgodnie z należytą starannością, wnikliwe i szczegółowe zapoznanie się z uchybieniami zawartymi w treści przedmiotowego rozstrzygnięcia w celu zapobiegania ich występowania w przyszłości, a także wdrożenie w Szpitalu odpowiedniej procedury mającej na celu poprawę bezpieczeństwa zdrowotnego hospitalizowanych pacjentów.
Skargę na rozstrzygnięcie Rzecznika Praw Pacjenta do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej [...] w W., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się jego uchylenia, a także zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Jednocześnie pełnomocnik skarżącego zarzucił kwestionowanemu rozstrzygnięciu naruszenie:
- art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący zebranego materiału dowodowego, w tym m.in. stanowisk Szpitala z dnia [...] maja i [...]czerwca 2020 r., zaniechanie pozyskania dalszych dowodów w sprawie, które pozwoliłyby na prawidłowe ustalenie stanu faktycznego, a zamiast tego oparcie rozstrzygnięcia na domysłach i spekulacjach, pomimo obiektywnych możliwości uzyskania dalszego materiału dowodowego i otwartej współpracy Szpitala z organem na etapie postępowania wyjaśniającego,
- art. 7, art. 11, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak właściwego uzasadnienia faktycznego i prawnego rozstrzygnięcia, w szczególności brak wskazania jakie konkretnie przepisy ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi zostały naruszone przez Szpital, niewskazanie przyczyn, z powodu których organ odmówił wiarygodności i mocy dowodowej dowodom przedstawionym przez Szpital na okoliczność zgłoszenia żądania wypisania ze Szpitala Pacjenta dopiero w dniu [...]kwietnia 2020 r.,
- art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie Szpitalowi zapoznania się z materiałem dowodowym zgromadzonym w postępowaniu wyjaśniającym, zajęcia stanowiska co do jego treści, przedstawienia dowodów uzupełniających, na których brak zwrócił uwagę wewnętrzny konsultant medyczny Rzecznika Praw Pacjenta w opinii z dnia [...]lipca 2020 r., przekazanie informacji o powołaniu wewnętrznego konsultanta medycznego dopiero w kwestionowanym rozstrzygnięciu - bez uprzedniego doręczenia wydanej w sprawie opinii z zapewnieniem możliwości wniesienia uwag, zastrzeżeń, uzupełnienia materiału dowodowego, który stanowi podstawę dla konsultanta do wydania spornej opinii.
W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego rozwinął powyższe zarzuty. Wyjaśnił, że w opinii z dnia [...]lipca 2020 r. konsultant wskazał na niepełny materiał dowodowy w niniejszej sprawie, który nie został zgromadzony w wyniku zaniechania organu. Rzecznik Praw Pacjenta powinien był wezwać skarżącego do uzupełnienia zgromadzonego materiału dowodowego. Dopiero milczenie bądź opieszałość Szpitala w udzieleniu odpowiedzi dałoby podstawę do rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy. Co więcej, zebrany w sprawie materiał dowodowy powinien być udostępniony Szpitalowi, celem jego analizy i zajęcia stanowiska. Do tego jednak nie doszło.
W dalszej części pełnomocnik skarżącego podważył ustalenia organu dotyczące żądania wypisania Pacjenta przed [...]kwietnia 2020 r. Podkreślił, że żądanie wypisu Pacjenta pojawiło się po raz pierwszy [...]kwietnia 2020 r., a więc w dniu, gdy nastąpiła zmiana sytuacji epidemiologicznej i niemożliwe było wypisanie Pacjenta. Zgłoszenie personelowi medycznemu żądania wypisania ze Szpitala nastąpiło po raz pierwszy w dniu [...]kwietnia 2020 r. Do tego czasu żądanie takie nie miało miejsca, co więcej Pacjent wyraził chęć odbywania dalszej rehabilitacji. Po pojawieniu się podejrzenia zakażenia u pacjentów Oddziału Rehabilitacji Neurologicznej i planowanym na dzień [...]kwietnia 2020 r. badaniu nie było możliwości wypisu na żądanie. Dodatkowo skarżący zarzucił organowi nieuwzględnienie skarg Pacjenta zgromadzonych w toku postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez Rzecznika Praw Pacjenta.
Ponadto strona skarżąca stwierdziła, że w treści opinii z dnia [...]lipca 2020 r., na której opiera się kwestionowane rozstrzygnięcie, nie zostały wskazane konkretne przepisy, które zostały naruszone przez Szpital.
W odpowiedzi na skargę Rzecznik Praw Pacjenta wniósł o jej odrzucenie ze względu na brak właściwości sądu administracyjnego do rozpatrzenia niniejszej sprawy. W przypadku nieuwzględnienia niniejszego wniosku organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym rozstrzygnięciu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania.
Na wstępie wyjaśnić należy, że zgodnie z przepisem art. 53 ust. 1 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Rzecznik może: 1) wyjaśnić wnioskodawcy i pacjentowi, którego sprawa dotyczy, że nie stwierdził naruszenia praw pacjenta; 2) skierować wystąpienie do organu, organizacji lub instytucji, w których działalności stwierdził naruszenie praw pacjenta; wystąpienie takie nie może naruszać niezawisłości sędziowskiej; 3) zwrócić się do organu nadrzędnego nad jednostką, o której mowa w pkt 2, z wnioskiem o zastosowanie środków przewidzianych w przepisach prawa. W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, Rzecznik informuje o niestwierdzeniu naruszenia praw pacjenta także podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych, którego zarzut naruszenia tych praw dotyczył (art. 53 ust. 2 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta).
W wystąpieniu, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, Rzecznik formułuje opinie lub wnioski co do sposobu załatwiania sprawy, a także może żądać wszczęcia postępowania dyscyplinarnego lub zastosowania sankcji służbowych(art. 53 ust. 4 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta).
Organ, organizacja lub instytucja, do których zostało skierowane wystąpienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, są obowiązane niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 30 dni, poinformować Rzecznika o podjętych działaniach lub zajętym stanowisku. W przypadku gdy Rzecznik nie podziela tego stanowiska, może zwrócić się do właściwego organu nadrzędnego z wnioskiem o zastosowanie środków przewidzianych w przepisach prawa (art. 53 ust. 5 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta).
Stosownie do art. 54 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta w zakresie nieuregulowanym w art. 49-53 do postępowania prowadzonego przez Rzecznika stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Konsekwencją powyższego jest przyjęcie, że skarga do Sądu administracyjnego jest dopuszczalna na czynności Rzecznika dotyczące uprawnień i obowiązków skarżącego ( w tym przypadku podmiotu leczniczego) wynikających z przepisów prawa.
Sąd stoi na stanowisku, że wystąpienie Rzecznika, na podstawie art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, stwierdzające naruszenie prawa pacjenta przez podmiot leczniczy, ma charakter władczego rozstrzygnięcia, decydującego o prawach i obowiązkach zindywidualizowanego podmiotu.
W ocenie Sądu analizowane pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest rozstrzygnięcie Rzecznika Praw Pacjenta z dnia [...]października 2020r., stwierdzające naruszenie praw pacjenta – H. J. do świadczeń zdrowotnych, o którym mowa w art. 8 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2020 r., poz. 849) przez podmiot leczniczy : Zakład Leczniczy Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w W.
Z kolei zgodnie z art. 54 ustawy o prawach pacjenta, w zakresie nieuregulowanym w art. 49-53 do postępowania prowadzonego przez Rzecznika Praw Pacjenta stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Stąd też RPP zobowiązany jest do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego z zachowaniem procedury wynikającej z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a zatem w szczególności z zachowaniem ustawowych zasad tego postępowania wynikających z przepisów art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 k.p.a. organy administracji publicznej mają obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Oznacza to, że organ administracji publicznej prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia zebranego materiału dowodowego, tak aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. Na podstawie art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej, zobowiązany jest rozstrzygnąć sprawę w oparciu o całokształt materiału dowodowego. Jest on więc zobowiązany rozpatrzyć wszystkie dowody zgromadzone i odzwierciedlone w aktach sprawy oraz powinien dowody te rozpatrzyć w ich wzajemnej łączności. Rozstrzygnięcie Rzecznika, wydane na podstawie art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy o prawach pacjenta, powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne (art. 107 k.p.a.). Uzasadnienie faktyczne powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.
W ocenie Sądu, RPP prawidłowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające i w oparciu o wystarczający materiał dowodowy ocenił, iż w sprawie doszło do naruszenia prawa pacjenta w badanym zakresie art. 8 ustawy o prawach pacjenta.
Powołany przepis stanowi, że pacjent ma prawo do świadczeń zdrowotnych udzielanych z należytą starannością przez podmioty udzielające świadczeń zdrowotnych w warunkach odpowiadających określonym w odrębnych przepisach wymaganiom fachowym i sanitarnym. Przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych osoby wykonujące zawód medyczny kierują się zasadami etyki zawodowej określonymi przez właściwe samorządy zawodów medycznych.
W myśl art. 54 u.p.p., w zakresie nieuregulowanym w art. 49-53 do postępowania prowadzonego przez RPP stosuje się odpowiednio przepisy k.p.a., co powoduje, że wydane przez organ rozstrzygnięcie, o którym mowa w art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy powinno co do zasady spełniać zasadnicze wymagania przewidziane dla rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej w formie decyzji administracyjnej (art. 104 § 1 k.p.a.). Z tego względu przeprowadzone przez RPP postępowanie wyjaśniające powinno pozostawać zgodne z treścią zasad ogólnych postępowania administracyjnego, a zarazem rozstrzygnięcie organu niestwierdzające naruszenia praw pacjenta powinno w odniesieniu do zamieszczonych w nim treści spełniać wymagania przewidziane w art. 107 § 1-3 k.p.a.
Rozwijając powyższe wskazać trzeba, że postępowanie w sprawie wszczęte zostało z wniosku J. P. córki pacjenta H. J. i zmierzało do ustalenia, czy nie doszło do naruszenia prawa skarżącego jako pacjenta do świadczeń zdrowotnych, o których mowa w art. 8 ustawy, przez podmiot leczniczy: Zakład Leczniczy Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w W.
Zdaniem Sądu, Rzecznik Praw Pacjenta w sposób rzetelny ze wskazanego wniosku przeprowadził postępowanie. Korzystał przy tym z różnego rodzaju możliwości, jakie daje mu ustawa w celu pozyskania dowodów. Wskazują na to akta sprawy i zgromadzony w nich materiał dowodowy. Rzecznik orzekając w sprawie i wydając rozstrzygnięcie dysponował bowiem nie tylko wyjaśnieniami i informacjami pochodzącymi od pacjenta, ale też dokumentacją medyczną pacjenta oraz opinią z dnia [...] lipca 2020r. autorstwa W. Z. - wewnętrznego konsultanta medycznego.
Jak wynika z akt postępowania, w dniu [...] marca 2020 r. H. J. został przyjęty do Oddziału Neurologicznego Szpitala. W dniu [...] marca 2020 r. - po uprzednim telefonicznym uzgodnieniu z Ordynatorem Oddziału Anestezjologii i Intensywnej Terapii Szpitala Wojewódzkiego w B.– Pacjent został przekazany do powyższego Oddziału, celem przeprowadzenia zabiegu leczniczego. Następnie, [...]marca 2020 r. Pacjent został przewieziony do Szpitala w celu kontynuacji leczenia, gdzie przebywał do [...]kwietnia 2020 r., po czym Pacjenta przekazano do Oddziału Rehabilitacji Neurologicznej podmiotu leczniczego, w którym rozpoczęto cykl zabiegów leczniczych. Następnie, ze względów epidemicznych Pacjent został przewieziony w dniu [...]kwietnia 2020 r. do Oddziału Neurologicznego Szpitala, gdzie odbywał kwarantannę. Z kolei, w dniu [...]kwietnia 2020 r. Pacjent został ponownie przekazany do Oddziału Rehabilitacji Neurologicznej, w którym przebywał do [...] maja 2020 r. W trakcie hospitalizacji Pacjenta doszło do kontaktu Pacjenta z pacjentem zakażonym wirusem COVID-I9. Ostatecznie tego samego dnia Pacjent w stanie ogólnym dobrym został skierowany do szpitala jednoimiennego w [...].
Pacjent został przyjęty ze szpitala w B. , w którym wystąpiło ognisko epidemiczne. Podmiot leczniczy: Zakład Leczniczy Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w W., w chwili przyjęcia H. J. miał powyższa wiedzę , zakwalifikował pacjenta jako potencjalnie zakażonego ,poddając go dwutygodniowej kwarantannie.
W praktyce jednak podmiot leczniczy nie podjął działań zmierzających do odizolowania pacjenta od innych chorych. Przeciwnie został on umieszczony na jednej sali z innymi chorymi, co zdecydowanie przyczyniło się do rozprzestrzenienia wirusa COVID-I9. W takiej sytuacji prawidłowym działaniem byłaby izolacja pacjenta od innych chorych oraz pobranie wymazu w 7 dobie od styczności bezpośredniej z osobą zakażoną ( najpóźniej w 7 dobie od przekazania z innego Szpitala).
Jak wynika ze sporządzonej w dniu [...] lipca 2020r. opinii wewnętrznego konsultanta medycznego, opierającego się na dokumentacji medycznej dostarczonej przez szpital, korespondencji ze Stacją Sanitarno- Epidemiologiczną oraz dokumentacji Zespołu Kontroli Zakażeń Szpitalnych, w okresie pomiędzy [...]kwietnia 2020r. , a [...]kwietnia 2020r.w skarżącym szpitalu na pięciu oddziałach ( opieki paliatywnej, wewnętrznym, rehabilitacji ogólnoustrojowej, rehabilitacji neurologicznej i neurologii, w sumie zakażeniu uległo 30 pacjentów z 54 potencjalnie narażonych , co stanowi 60%.
Oddziały na których przebywał pacjent ( neurologii i rehabilitacji neurologicznej) nie były podzielone na strefy- wydzielone sale/ części oddziału dla pacjentów z dodatnim wywiadem – podejrzanych nowoprzyjętych, którzy po wykonaniu odpowiedniego testu , byliby przekazywani ( w przypadku wyniku negatywnego) do drugiej strefy – dla pacjentów z negatywnym wynikiem testu i pacjentów nie z grup ryzyka.
Wielokrotne przenoszenie pacjenta pomiędzy tymi oddziałami, salami i zapewnienie w ten sposób kontaktu z wieloma pacjentami, zwiększyło w znacznym stopniu transmisję koronawirusa, a w konsekwencji do powstania ognisk epidemicznych w szpitalu.
Jak wynika z przywołanej opinii, negatywną rolę w powstaniu ognisk epidemicznych odegrał barak realizacji w praktyce procedur izolacji pacjentów z podejrzeniem/ z potencjalnych grup ryzyka zakażeniem, dekontaminacji i stosowania ŚOI przez personel.
Ostatecznie H. J. zaraził się z największym prawdopodobieństwem w dniu 24 kwietnia 2020 r., a więc w momencie, kiedy przebywał na Oddziale Neurologii w Szpitalu. Gdyby Szpital zezwolił na wypis pacjenta pod dwóch ujemnych wynikach testu na obecność koronawirusa, to pacjent z dużą dozą prawdopodobieństwa nie zaraziłby się w Szpitalu.
W przypadku stwierdzenia naruszenie praw pacjenta, po przeprowadzeniu postepowania wyjaśniającego, Rzecznik Praw Pacjenta może skierować wystąpienie do podmiotu udzielającego świadczeń zdrowotnych, w którym formułuje opinie lub wnioski co do sposobu załatwiania sprawy, a także może żądać wszczęcia postępowania dyscyplinarnego lub zastosowania sankcji służbowych ( art. 54 ust 3 ustawy o prawach pacjenta).
W sprawie niniejszej Rzecznik wniósł o :
1. pouczenie personelu medycznego Oddziału Neurologicznego podmiotu leczniczego w zakresie obowiązku udzielania świadczeń zdrowotnych zgodnie z należytą starannością;
2. wnikliwe i szczegółowe zapoznanie się z uchybieniami zawartymi w treści zaskarżonego rozstrzygnięcia w celu zapobieżeniu ich występowania w przyszłości;
3. wdrożenie w podmiocie leczniczym odpowiedniej procedury mającej na celu poprawę bezpieczeństwa hospitalizowanych pacjentów tj. zmniejszenie ryzyka zakażenia koronawirusem SARS-CoV-2.
Jednocześnie Rzecznik wniósł o niezwłoczne nie później niż w ciągu 30 dni poinformowanie go o podjętych działaniach w związku z wydanymi zaleceniami.
Reasumując należy podkreślić, że RPP nie ingeruje w decyzje o charakterze medycznym, jak np. formułowanie zaleceń lekarskich. Przedmiotem jego zainteresowania jest jedynie to, czy w trakcie procesu leczniczego przestrzegane są prawa pacjenta wynikające z obowiązujących przepisów prawa.
Ocena postępowania przez podmiot leczniczy w stosunku do skarżącego, dokonana przez Rzecznika Praw Pacjenta, zdaniem Sądu, znajduje odzwierciedlenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym i jest w pełni uprawniona.
Sąd nie stwierdził przy tym, aby w sprawie pozostały jakiekolwiek kwestie nie wyjaśnione, a istotne dla rozstrzygnięcia. Dlatego też Sąd nie znalazł podstaw, aby zarzucić organowi naruszenie przepisów procesowych, tj. art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. wobec nie przeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego. W konsekwencji, zdaniem Sądu, Rzecznik Prawa Pacjenta zgromadził w sprawie pełny materiał dowodowy, i uczynił to z poszanowaniem zasad rządzących postępowaniem administracyjnym.
Rzecznik starannie zebrał materiał dowodowy i w postaci dokumentacji medycznej a ocenę okoliczności sprawy oparł na profesjonalnej opinii konsultanta medycznego W. Z., której ustalenia nie zostały podważone w toku postępowania.
Sąd wskazuje, że choć organ dokonał oceny zgromadzonych dowodów w inny sposób niż oczekiwał tego skarżący, to jednak nie może stwierdzić, że uczynił to błędnie.
Strona nie może też zasadnie oczekiwać, że organ administracji publicznej dysponując już określonym materiałem dowodowym pozwalającym na ustalenie okoliczności istotnych w sprawie, będzie poszukiwał jeszcze innych dowodów, które prowadziłyby do obalenia ustaleń dokonanych na podstawie już zebranego materiału dowodowego.
W konsekwencji i w świetle poczynionych w sprawie ustaleń, należy zgodzić się z Rzecznikiem Praw Pacjenta, że w analizowanym przypadku istniały podstawy do wydania rozstrzygnięcia stwierdzającego naruszenie prawa pacjenta.
Z tych przyczyn, Sąd przyjął, że badane rozstrzygnięcie z [...]października 2020r. jest prawidłowe.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło