VII SA/Wa 2406/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla ( spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2011 r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie nakazu przywrócenia budynku do stanu poprzedniego I. skargę oddala, II. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata D. G. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 307,50 zł (trzysta siedem złotych pięćdziesiąt groszy), w tym tytułem zastępstwa prawnego kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych), tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 57,50 zł (pięćdziesiąt siedem złotych pięćdziesiąt groszy). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. (dalej PINB w W.) decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] na podstawie art. 51 ust. 5 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwanej dalej k.p.a.) nakazał K. M. przywrócenie budynku mieszkalnego, usytuowanego na działce nr [...] w miejscowości S., gmina D., do stanu poprzedniego, tj. zgodnego z projektem budowlanym i warunkami decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w W. z dnia [...] kwietnia 1997 r. nr [...]. Z akt administracyjnych wynika, że w dniu 28 października 2009 r. organ I instancji przeprowadził oględziny budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr [...] położonej w miejscowości S., gmina D. W wyniku oględzin ustalono, że inwestor prowadzi roboty budowlane, polegające na rozbudowie istniejącego budynku. Inwestor przedstawił projekt budowlany zatwierdzony decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w W. z dnia [...] kwietnia 1997 r. nr [...]. W trakcie rozbudowy budynku dokonano odstępstw od zatwierdzonej dokumentacji projektowej. Dobudowano pomieszczenie garażowe o wym. 4,40 x 5,00 m, poza tym nad stropem dobudowano konstrukcję metalową, krytą blacha trapezową. Ponadto podwyższono część piętra nad częścią mieszkalną o około 1,00 m. Pozostały do wykonania roboty wykończeniowe. Inwestor nie przedłożył dziennika budowy. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] PINB w W. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy rozbudowie budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr [...] położonej w miejscowości S., gm. D. oraz nałożył obowiązek zabezpieczenia budynku i terenu budowy przed dostępem osób trzecich. Inwestor w ustawowym terminie złożył zażalenie na ww. postanowienie. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Następnie PINB w W. decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] nałożył na K. M. obowiązek sporządzenia czterech egzemplarzy projektu budowlanego rozbudowy budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr [...], położonej w miejscowości S., gmina D. Organ I instancji podał, że inwestor nie przedłożył żądanej dokumentacji zamiennej w wyznaczonym dwumiesięcznym terminie. Wyjaśnił, iż zgodnie z art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego, w przypadku niedopełnienia obowiązku określonego w art. 51 ust. 1 pkt 3, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź przywrócenie obiektu do stanu poprzedniego. W ocenie organu, mając na uwadze stosunkowo niewielki zakres dokonanych odstępstw oraz słusznie pojęty interes strony, zasadnym jest wydanie nakazu przywrócenia budynku do stanu poprzedniego. Od powyższej decyzji wniósł odwołanie K. M.. Inwestor wyjaśnił, że dach budynku został zniszczony z powodu intensywnych opadów śniegu, gdyż pękły niektóre krokwie i z tego względu potrzebny był remont dachu. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej [...] WINB) decyzją z dnia [...] października 2010 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania K. M., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że PINB w W. dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy. Zauważył, iż w trakcie rozbudowy budynku dokonano odstępstw od zatwierdzonej dokumentacji projektowej, polegających na podwyższeniu ścian zewnętrznych oraz wykonaniu stalowej konstrukcji zadaszenia w istniejącej części budynku. Zdaniem organu, dokonane zmiany w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego należy uznać za istotne w świetle przepisów Prawa budowlanego. Organ odwoławczy podał, że zgodnie z regulacją art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od warunków pozwolenia na budowę bądź przepisów. Kolejnym krokiem proceduralnym jest wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 ww. ustawy. [...] WINB stwierdził, iż organ I instancji zachował tryb przewidziany ustawą Prawo budowlane z 1994 r. i w dacie ważności postanowienia o wstrzymaniu robót wydał decyzję w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 3 cytowanej ustawy, zobowiązując K. M. do przedłożenia projektu budowlanego zamiennego w wyznaczonym przez organ terminie. Inwestor nie skorzystał z możliwości wynikającej z prowadzonego przez PINB w W. postępowania, mającego doprowadzić wykonane roboty budowlane do stanu zgodnego z prawem i wymaganych dokumentów nie przedłożył. Okoliczność ta spowodowała, że PINB w W. zobligowany był do zastosowania trybu przewidzianego w art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego, zgodnie z którym w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. [...] WINB uznał postępowanie organu I instancji za prawidłowe oraz stwierdził, że argumenty przedstawione w odwołaniu nie mogą skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł K. M. Skarżący wyjaśnił, że budynek mieszkalny wybudował zgodnie z zatwierdzoną dokumentacją, a dach został podwyższony ze względu na jego uszkodzenie, spowodowane opadami śniegu. Ponadto, podczas rozprawy przed Wojewódzki Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 10 listopada 2011 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji organów obu instancji, wskazując na dwukrotne wydanie postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych oraz wadliwe określenie obowiązku, przez co nie nadaje się on do egzekucji. W odpowiedzi na skargę [...] WINB podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji oraz wniósł oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W rozpatrywanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły. Sąd kontrolował decyzję [...] WINB z dnia [...] października 2010 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję PINB w W. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...], nakazującą K. M. przywrócenie budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr [...] w miejscowości S., gmina D, do stanu poprzedniego, tj. zgodnego z projektem budowlanym i warunkami decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w W. z dnia [...] kwietnia 1997 r. nr [...]. Materialnoprawną podstawę kwestionowanej decyzji w przedmiocie nakazu przywrócenia budynku mieszkalnego do stanu poprzedniego stanowi art. 51 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem, w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Stosownie do art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz – w razie potrzeby – wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Jak wynika z akt sprawy, postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] PINB w W. na podstawie art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy rozbudowie przedmiotowego budynku mieszkalnego, z uwagi na dokonanie przez inwestora odstępstw od zatwierdzonej dokumentacji projektowej. W ustawowym terminie 2 miesięcy od dnia wydania ww. postanowienia, utrzymanego w mocy przez [...] WINB postanowieniem z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...], PINB w W. wydał na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego decyzję z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] o nałożeniu na skarżącego obowiązku sporządzenia czterech egzemplarzy projektu budowlanego rozbudowy przedmiotowego budynku mieszkalnego, klasyfikując zmiany dokonane w trakcie realizacji budowy jako mające charakter istotnych odstępstw. Organ wyznaczył inwestorowi na wykonanie ww. obowiązku termin dwóch miesięcy od daty, kiedy decyzja stanie się ostateczna. Ponieważ inwestor nie wykonał obowiązku nałożonego decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...], tj. nie przedłożył w wyznaczonym terminie wymaganych egzemplarzy projektu budowlanego rozbudowy budynku mieszkalnego, PINB w W. był zobligowany do wydania decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego. Niewykonanie w terminie obowiązku nałożonego przez właściwy organ, stosownie do art. 51 ust. 1 pkt 3, powoduje obowiązek wydania decyzji nakazującej zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. W odniesieniu do zarzutów zawartych w skardze wyjaśnić należy, iż na obecnym etapie postępowania kontroli nie podlegała prawidłowość nałożenia na inwestora obowiązku sporządzenia projektu budowlanego zamiennego. Argumenty w tym zakresie mogły zostać podniesione przez stronę skarżącą wobec decyzji PINB w W. z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...], jednak z akt sprawy wynika, że skarżący nie skorzystał z przysługującego mu prawa zaskarżenia tego rozstrzygnięcia. Tym samym, decyzja ta stała się ostateczna i podlegająca wykonaniu. Przedmiotowe postępowanie dotyczy wyłącznie zasadności wydania przez organ nadzoru budowlanego decyzji nakazującej przywrócenie budynku mieszkalnego do stanu poprzedniego, co - jak wyżej wskazano - stanowiło konsekwencję niewykonania przez skarżącego obowiązku nałożonego decyzją PINB w W. z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...]. Na prawidłowość kontrolowanego rozstrzygnięcia nie mają również wpływu zarzuty dotyczące dwukrotnego wydania przez organ postanowienia o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych oraz wadliwości określenia obowiązku nałożonego na inwestora. Wprawdzie prowadzenie robót budowlanych przy rozbudowie budynku mieszkalnego zostało wstrzymane postanowieniem PINB w W. z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...], jednakże rozstrzygnięcie to utraciło swoją ważność na mocy art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego, z uwagi na upływ terminu określonego w tym przepisie. Okoliczność ta stanowiła przesłankę umorzenia przez [...] WINB postępowania zażaleniowego postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...], co skutkowało ponownym przeprowadzeniem przez PINB w W. oględzin nieruchomości w dniu 28 października 2009 r. Z akt sprawy nie wynika także, aby doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego nie było możliwe. Zarzuty w tym zakresie nie zostały poparte przez skarżącego dowodami, które mogłyby świadczyć o ich zasadności. Z tych przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd skargę oddalił. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez pełnomocnika z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 cytowanej ustawy.