VII SA/Wa 2413/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant st. ref. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2014 r. sprawy ze skargi T. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego prowadzonego w ramach nadzoru budowlanego skargę oddala. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] maja 2013 r. NR [...] na podstawie art. 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. ( Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ) umorzył postępowanie administracyjne prowadzone w ramach nadzoru budowlanego dotyczące samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego – Szkoły Podstawowej nr [...] przy ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że budowa przedmiotowej szkoły miała miejsce na przełomie lat 50 i 60 tych ubiegłego wieku. W zbiorach Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] Urzędu Miasta [...] nie zachowały się żadne dokumenty dotyczące budowy szkoły w tym pozwolenie na budowę. Dalej organ wskazał, że w oparciu o kronikę szkoły ustalono, iż budowa rozpoczęła się w listopadzie 1959 r. a zakończyła w styczniu 1961 r. W związku z tym w odniesieniu do tej budowy mają zastosowanie przepisy Rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 lutego 1928 r. o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli. Z art. 2 tego rozporządzenia wynika, że uzyskanie pozwolenia władz na budowę, zmiany budowlane i użytkowanie budynków i urządzeń, związanych z budynkami, jest wymagane tylko w wypadkach, przewidzianych w niniejszym rozporządzeniu (art. 332, 333, 334, 357) lub w wydanych na jego podstawie przepisach miejscowych (art. art. 408-417). Natomiast z art. 332 mającego zastosowanie w tej sprawie wynika, że na wykonanie robót, wyszczególnionych niżej w art. 333 i 334, o ile roboty te nie dotyczą budynków państwowych, wymagane jest uzyskanie pozwolenia właściwej władzy. Skoro szkoła jest budynkiem państwowym nie było wymagane uzyskanie pozwolenia właściwej władzy. W związku z tym w odniesieniu do szkoły nie można mówić o samowoli budowlanej. Po rozpoznaniu odwołania złożonego przez T. Z. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2013 r. NR [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że w pełni podziela ustalenia faktyczne jak i ocenę prawną dokonaną przez organ I instancji. W rezultacie za uzasadnione uznał umorzenie postępowania dotyczącego samowoli budowlanej przy budowie przedmiotowej szkoły. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, że zgłaszane roszczenia mają charakter cywilny i winny być dochodzone przed sądami powszechnymi. Skargę na tę decyzję złożył T. Z. Podniósł w niej przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiotowej sprawie. Nadto wskazał, że został budowa narusza jego prawo własności bowiem nie został ze swojej działki wywłaszczony, nie uzyskał odszkodowania ani działki zastępczej. Na koniec podniósł, że nie składał wniosku o zbadanie legalności budowy szkoły i w związku z tym nie wie z jakiego powodu organy nadzoru budowlanego wszczęły w tym przedmiocie postępowanie. Wniosek jego dotyczył posiadania tytułu prawnego do nieruchomości zajętej na potrzeby budowy szkoły. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas, gdy sąd stwierdzi, ze doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja jak i decyzja organu I instancji nie narusza prawa. Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydana dnia [...] września 2013 r. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji [...] maja 2013 r. umarzającą postępowanie administracyjne. Na wstępie należy wskazać, że zadania nadzoru budowlanego reguluje ustawa z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Z art. 81. 1.tej ustawy wynika, że do podstawowych obowiązków organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego należy: 1) nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, a w szczególności: a) zgodności zagospodarowania terenu z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego oraz wymaganiami ochrony środowiska, b) warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia w rozwiązaniach przyjętych w projektach budowlanych, przy wykonywaniu robót budowlanych oraz utrzymywaniu obiektów budowlanych, c) zgodności rozwiązań architektoniczno-budowlanych z przepisami techniczno-budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej, d) właściwego wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, e) stosowania wyrobów budowlanych. Wobec powyższego tylko w takim zakresie mogła być kontrolowana inwestycja polegająca na budowie szkoły podstawowej przy ul. [...] w [...] przez organy nadzoru budowlanego. W ocenie Sądu słusznie organy uznały, że zachodzą uzasadnione podstawy do umorzenia postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości. Przypomnieć należy, że postępowanie może być bezprzedmiotowe z przyczyn prawnych, gdy okaże się, że nie ma normy prawnej udzielającej organowi administracji publicznej kompetencji do wydania decyzji administracyjnej, lub z przyczyn faktycznych, gdy okaże się, że nie ma okoliczności faktycznych uzasadniających według hipotezy normy prawnej kompetencję organu administracji publicznej do wydania decyzji administracyjnej. W sprawie legalności budowy szkoły nie zaszły okoliczności faktyczne uzasadniające wydanie merytorycznej decyzji w ramach kompetencji organu określonych w art. 81 Prawa budowlanego. Należy podzielić ustalenia organów co do daty budowy szkoły. Niewątpliwie otwarcie szkoły nastąpiło w styczniu 1961 r. Zatem inwestycja została zakończona przed tą datą. Wobec powyższego ocena legalności tej budowy winna nastąpić w oparciu o Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 lutego 1928 r. o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli. Słusznie organy wskazały, że budowa budynku państwowego ( takim jest przedmiotowa szkoła) nie wymagała uzyskania pozwolenia właściwej władzy. Organy nadzoru budowlanego co prawda pominęły treść art. 328 i 320 w/w rozporządzenia, które mogły mieć zastosowanie w sprawie ale uchybienie to nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia. Z materiału dowodowego jaki udało się zgromadzić w tej sprawie ( zaświadczenie o lokalizacji szczegółowej, pismo dotyczące wstępnej lokalizacji szkoły, pismo dotyczące przekazania terenu, plan z napisem Szkoła [...] ) wynika, że inwestycja uzyskała zaświadczenie o lokalizacji szczegółowej wraz z przekazaniem gruntu. Zasady lokalizacji inwestycji określało wówczas Zarządzenie Przewodniczącego Komisji Planowania Przy Radzie Ministrów i Prezesa Komitetu Do Spraw Urbanistyki i Architektury z dnia 29 lipca 1957 r. Przepisy o lokalizacji inwestycji. Oznacza to, że budowa szkoły nie odbywała się w warunkach samowoli budowlanej. Z pism tych wynika również, że inwestor został zobowiązany do uregulowania stanu prawnego zajętych pod inwestycję nieruchomości. Jednakże z pisma o przekazaniu terenu nie wynika aby wcześniejsza regulacja stanu prawnego była warunkiem rozpoczęcia budowy. Natomiast z zaświadczenia o lokalizacji szczegółowej wynika, iż zaświadczenie to ważne jest pod warunkiem zwrócenia się o przekazanie terenu. Natomiast pismo Prezydium Rady Narodowej z dnia 24 września 1959 r. wskazuje na fakt przekazania terenu mieszczącego się w granicach lokalizacji szczegółowej. W tej sytuacji wobec braku jakichkolwiek innych dokumentów dotyczących inwestycji nie sposób uznać, że budowa szkoły podstawowej przy ul. [...] odbywała się w warunkach samowoli budowlanej. Odrębnym zagadnieniem jest kwestia wywiązania się organów z obowiązku uregulowania ewentualnych odszkodowań powstałych na skutek zajęcia gruntów prywatnych. Obowiązek taki niezależnie od przepisów ogólnych wynikał również, z faktu przekazania gruntu pod inwestycję. Zagadnienie to nie mogło być jednak przedmiotem rozpoznania przez organy nadzoru budowlanego a tym samym pozostawało poza kognicją sądów administracyjnych. Mając powyższe na względzie stwierdzić trzeba, iż w przedmiotowej sprawie zarówno organ I instancji jak i organ II instancji działający w trybie nadzoru zasadnie uznały, iż postępowanie w przedmiocie samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego – Szkoły Podstawowej nr [...] przy ul. [...]w [...] jest bezprzedmiotowe. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.