VII SA/Wa 243/12
WyrokWSA w Warszawie2012-05-16
Skład orzekający: Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Urszula Wilk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, jeśli skarżąca przedstawiła dowody na nadanie zażalenia w terminie, a organ nie podjął czynności w celu wyjaśnienia tej okoliczności?Ratio decidendi
Postanowienie Wojewody stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia zostało uchylone, ponieważ organ nie ustalił jednoznacznie, czy zażalenie zostało wniesione z uchybieniem terminu. Skarżąca przedstawiła dowody na nadanie zażalenia w terminie, a organ odwoławczy zaniechał przeprowadzenia czynności procesowych zmierzających do wyjaśnienia tej istotnej okoliczności, co stanowi naruszenie zasad postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa wniosła zażalenie na postanowienie Prezydenta odmawiające wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę. Wojewoda stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, uznając, że zostało ono złożone po terminie. Skarżąca wniosła skargę do WSA, podnosząc, że zażalenie zostało nadane w terminie, a organ nie wyjaśnił tej okoliczności. Sąd uchylił postanowienie Wojewody.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewody, stwierdzono, że postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, zasądzono zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska (spr.), , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Sędzia WSA Urszula Wilk, Protokolant st. ref. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2012 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w W. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. (nr [...]), działając na podstawie art. 134 k.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w [...] - stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2011 r. (nr [...]), odmawiające wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. udzielającej [...] s.j. - A. S., D. G. pozwolenia na budowę dwóch budynków mieszkalnych, wielorodzinnych z usługami w parterze, garażem podziemnym, wjazdem oraz infrastrukturą techniczną na działce nr [...] z obrębu [...], przy ul. [...] w [...].
Organ wyjaśnił, że przed rozpatrzeniem zażalenia zobowiązany był do skontrolowania, czy zachowano termin do jego złożenia, o którym mowa w art. 141 § 2 k.p.a. Organ wskazał, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, iż postanowienie z [...] listopada 2011 r. doręczono Wspólnocie Mieszkaniowej w dniu [...]listopada 2011 r., zatem termin do złożenia zażalenia upłynął z dniem [...] listopada 2011 r., natomiast zażalenie złożono [...] listopada 2011 r. , a zatem z uchybieniem siedmiodniowego terminu.
Następnie, powołując się na orzecznictwo, organ wyjaśnił skutki zawiązane z uchybieniem terminu do złożenia zażalenia oraz przytoczył art. 134 k.p.a., podnosząc, że w takim przypadku organ nie ma innej możliwości, jak tylko stwierdzić niedopuszczalność środka zaskarżenia.
Skargę na to postanowienie złożyła Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] w [...] wnosząc o jego uchylenie oraz uchylenie postanowienia z dnia [...] listopada 2011 r.; wydanie postanowienia wstrzymującego wykonywalność decyzji z dnia [...] kwietnia 2011 r. do czasu prawomocnego rozpatrzenia wniosku Wspólnoty o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją.
W uzasadnieniu skargi - po szczegółowym przedstawieniu przebiegu postępowania - skarżąca podniosła, że w dniu [...] listopada 2011 r. złożyła w placówce operatora publicznego Poczta Polska zażalenie na postanowienie [...], które zostało jej dostarczone w dniu [...] listopada 2011 r. Na dowód skarżąca wskazała m.in. odpis potwierdzenia nadania listu poleconego w dniu [...] listopada 2011 r., wydruk z systemu komputerowego kancelarii Urzędu Dzielnicy [...], wydruk zdjęć z akt sprawy - przekłucia po spinaczu w piśmie skarżącego z dnia [...] listopada 2011r. Wojewoda wydał jednak postanowienie uznające, że zażalenie zostało wniesione po terminie [...] listopada 2011 r. z uwagi na dostarczenie listu do Urzędu Dzielnicy [...] w dniu [...] listopada 2011 r.
W dalszej części skargi Wspólnota Mieszkaniowa stwierdziła, że organy zamiast wytłumaczyć sposób w jaki siedem kondygnacji nowej inwestycji "nie oddziałuje" na sąsiedni czteropiętrowy blok, wykluczyły skarżącą z postępowania. Nadto, uniemożliwiają zapoznanie się z aktami sprawy, wydają postanowienia o oczywistości nieoddziaływania, zwlekają z uchyleniem postanowienia przez pół roku, nie powiadamiają o terminach rozpatrzenia sprawy, uchylają postanowienie argumentując, że powinna zostać wydana decyzja zamiast postanowienia, a na końcu, a tego formalnie dotyczy ta sprawa, wydają postanowienie o przekroczeniu terminu, z uwagi na zaginięcie koperty z pieczątką z datą nadania.
Skarżąca podniosła, że na dzień dzisiejszy inwestycję zrealizowano do wysokości drugiego piętra, a przyjmując dotychczasowy tryb działania nie można uznać, że prawomocna decyzja w sprawie ponownego rozpatrzenia pozwolenia na budowę z udziałem skarżącej będzie miała większe znaczenie, skoro z powyższego procedowania można domniemać, że sporny budynek będzie oddany i zamieszkiwany.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że skarga jest zasadna, albowiem zaskarżone postanowienie zapadło z naruszeniem art. 7, 8, 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 134 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Poddanym kontroli Sądu postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. Wojewoda [...], działając w oparciu o art. 134 k.p.a., stwierdził uchybienie terminu do
wniesienia przez Wspólnotę Mieszkaniową przy ul. [...] w [...] zażalenia na postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2011 r. (nr [...]), odmawiające wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r., udzielającej pozwolenia na budowę opisanej na wstępie inwestycji.
Wyjaśnić zatem trzeba, że wobec nieuregulowania całościowego postępowania zażaleniowego w ustawie procesowej, zgodnie z art. 144 k.p.a., do zażaleń odpowiednie zastosowanie mają przepisy dotyczące odwołań. Przy rozpoznaniu zażalenia wniesionego po terminie stosuje się odpowiednio art. 134 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania (zażalenia) oraz uchybienie terminu do jego wniesienia. Natomiast stosownie do art. 141 § 2 kpa zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie (...).
W związku powyższym, tylko w sytuacji jednoznacznego ustalenia w fazie wstępnej, że doszło do uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia, bądź wystąpiła przesłanka niedopuszczalności zażalenia organ wydaje postanowienie, o którym mowa w art. 134 k.p.a.
Podkreślić przy tym należy, że postanowienie organu odwoławczego nie ma charakteru oceny merytorycznej, a jest jedynie formalnym stwierdzeniem, że odwołanie, zażalenie, czy też wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy nie może zostać rozpatrzony. W konsekwencji, nie mogły być uwzględnione zarzuty skargi dotyczące zasadności, czy konieczności wstrzymania wykonania decyzji z [...] kwietnia 2011 r.
Tym niemniej Wojewoda [...], z naruszeniem powołanych na wstępie przepisów określających podstawowe zasady postępowania administracyjnego, nie ustalił jednoznacznie, czy zażalenie Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w [...] zostało wniesione z uchybienie terminu, o którym mowa w art. 141 § 2 k.p.a.
Wskazać bowiem trzeba, że zażalenie na postanowienie z dnia [...] listopada 2011 r. nosi wyraźne ślady złożenia, co potwierdzałoby stanowisko skarżącej, że zostało ono wysłane w kopercie w dniu [...] listopada 2011r., której to koperty nie dołączono jednak do akt sprawy. Na potwierdzenie tego stanowiska skarżąca złożyła do akt sądowych kserokopię "Potwierdzenia nadania" oraz pismo z dnia [...] listopada 2011 r. (znak: [...]). Z druku "Potwierdzenia nadania" wynika, że przesyłkę poleconą ww. Wspólnota Mieszkaniowa nadała w placówce operatora publicznego Poczta Polska w dniu [...] listopada 2011 r. (data stempla pocztowego). Natomiast w ww. piśmie, wprawdzie nieopatrzonym podpisem ani pieczęcią, Wydział Obsługi Mieszkańców dla Dzielnicy [...] informuje członka Zarządu Wspólnoty M. L., że w systemie rejestracji korespondencji zarejestrowano: w dniu [...] listopada 2011 r. zażalenie na postanowienie nr [...] Prezydenta [...] w sprawie odmowy wstrzymania wykonalności decyzji nr [...] o pozwoleniu na budowę oraz "odwołanie od decyzji nr [...] Zarządu Dzielnicy [...][...] o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o ponowne rozparzenie sprawy.
W związku z powyższym, jako co najmniej przedwczesne należało ocenić rozstrzygnięcie organu odwoławczego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, a zaniechanie przez organ odwoławczy czynności procesowych zmierzających do wyjaśnienia istotnych okoliczności tej sprawy skutkowało wadliwością postanowienia w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Rzeczą organu odwoławczego przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie zatem przeprowadzenia postępowania z uwzględnieniem stanowiska Sądu. Przy czym organ winien mieć również na względzie, że zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowiskiem wszelkie wątpliwości w sprawie należy rozstrzygać na korzyść strony (zob. wyrok NSA z dnia 23 września 1982r, sygn. akt II SA 1031/82, ONSA 1982/2/91).
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w pkt I i II sentencji.
O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 200 ww. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło