VII SA/Wa 2444/11

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia pozwolenia na użytkowanie postanawia: odmówić M. M. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. M. M. wraz ze skargą kasacyjną od wyroku z dnia 11 stycznia 2012 r. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Z treści wniosku wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym ze skarżącym pozostaje żona. Skarżący posiada mieszkanie o powierzchni 104 m2. M. M. wskazał, że wraz z żoną uzyskują dochody w łącznej wysokości 9.000 zł miesięcznie. Z wniosku wynika ponadto, że skarżący posiada oszczędności w kwocie 75.000 zł. W tym stanie rzeczy stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w przywołanym przepisie, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Podkreślenia wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Zatem prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Instytucja przyznania prawa pomocy została stworzona w celu zapewnienia realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom ubogim, znajdującym się w wyjątkowo trudnej sytuacji majątkowej i finansowej, nie posiadającym środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, nie można natomiast uznać, aby taka sytuacja zachodziła w przypadku M. M.. Jak wynika z treści wniosku, M. M. wraz z żoną utrzymują się z dochodów w wysokości 9.000 zł miesięcznie, zauważyć też trzeba, że skarżący posiada oszczędności w kwocie 75.000 zł. Sytuacji finansowej M. M. nie można więc określić jako uniemożliwiającej zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Uzyskiwane dochody oraz oszczędności umożliwiają stronie poniesienie kosztów postępowania. Za uwzględnieniem wniosku nie może przemawiać podniesiona we wniosku okoliczność, iż z uwagi na niepewną sytuację gospodarczą, a w szczególności kryzys w strefie euro, jako osoba prowadząca działalność gospodarczą skarżący zmuszony jest do ograniczenia ryzyka gospodarczego i redukcji kosztów w związku ze spodziewanym załamaniem gospodarczym. Podkreślić należy, iż jedyną przesłanką uzasadniającą przyznanie prawa pomocy jest aktualna trudna sytuacja finansowa strony składającej wniosek, uniemożliwiająca poniesienie kosztów postępowania. Podstawą do przyznania prawa pomocy nie mogą być zatem przewidywania strony dotyczące przyszłego pogorszenia jej sytuacji, związanego z załamaniem gospodarczym. Odnosząc się do argumentu o konieczności zredukowania przez skarżącego ponoszonych kosztów wskazania wymaga, że zobowiązania cywilnoprawne nie mają pierwszeństwa przed kosztami sądowymi. Biorąc pod uwagę sytuację finansową i majątkową M. M. uznać należy, że brak jest uzasadnionych powodów dla przerzucenia kosztów sądowych w sprawie prowadzonej przez skarżącego na współobywateli, a do tego sprowadza się przyznanie stronie prawa pomocy. Mając powyższe względy na uwadze orzeczono jak w sentencji postanowienia.