VII SA/Wa 2445/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: odmówić A. S. przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego. Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez pojęcie uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i finansowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Zauważyć trzeba, że treść art. 246 ustawy nie pozostawia wątpliwości, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Ustawodawca użył tu pojęcia: "wykaże", co oznacza, że wnioskodawca powinien udowodnić, iż znajduje się w sytuacji materialnej, która uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być zatem sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy, to strona musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Należy też zwrócić uwagę na treść art. 255 ustawy, który stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż brak jest uzasadnienia dla uwzględnienia złożonego w tej sprawie przez A. S. wniosku o ustanowienie radcy prawnego, ponieważ nie wykazała ona w sposób nie budzący wątpliwości, iż znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uprawniałaby do skorzystania z instytucji prawa pomocy. Wniosek A. S. o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego w sprawie VII SA/Wa 2445/12 (złożony na urzędowym formularzu) wpłynął w dniu 14 listopada 2012 r. Z treści wniosku wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym ze skarżącą pozostaje jej mąż i dwoje dzieci. Skarżąca wskazała, że posiada mieszkanie o powierzchni 49 m2 oraz nieruchomość rolną (0,9 ha). A. S. oświadczyła ponadto, że przebywa na urlopie macierzyńskim i zajmuje się dwójką dwumiesięcznych dzieci, natomiast mąż pracuje na trzy zmiany. Pismem z dnia 21 listopada 2012 r. zobowiązano A. S. do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez wskazanie wysokości otrzymywanego zasiłku macierzyńskiego oraz wysokości dochodów uzyskiwanych przez męża, a także – na podstawie art. 255 ustawy - do uzupełnienia danych zawartych w złożonym wniosku poprzez: podanie wysokości miesięcznych wydatków związanych z codziennym utrzymaniem oraz przeznaczanych na utrzymanie mieszkania, nadesłanie wyciągów z rachunku bankowego/rachunków bankowych własnego i męża z okresu ostatnich trzech miesięcy, nadesłanie odpisów zeznań podatkowych skarżącej i jej męża za ostatnie dwa lata kalendarzowe. W odpowiedzi na to pismo A. S. nadesłała kolejny formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wskazała, że otrzymuje zasiłek macierzyński w wysokości ok. 1700 zł, natomiast małżonek – wynagrodzenie za pracę w wysokości ok. 3600 zł. Skarżąca oświadczyła ponadto, że comiesięczne wydatki związane z utrzymaniem wynoszą ok. 2000 zł. Zauważyć trzeba, że A. S. nie nadesłała natomiast wyciągów z rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy oraz odpisów zeznań podatkowych własnych i męża za ostatnie dwa lata kalendarzowe. Podkreślenia wymaga, że postępowanie w przedmiocie przyznanie prawa pomocy wszczynane jest na wniosek strony i to w interesie osoby składającej wniosek leży udzielenie wszelkich informacji niezbędnych do rozpoznania wniosku i wykazanie za pomocą wszelkich dostępnych środków, iż spełnia ona przesłanki do przyznania prawa pomocy. W sytuacji zaś, gdy oświadczenie strony zawarte w złożonym wniosku jest niewystarczające dla oceny jej sytuacji majątkowej, finansowej i rodzinnej, a strona (pomimo wynikającego z art. 255 ustawy obowiązku) nie udziela w ogóle bądź nie udziela dokładnej i pełnej odpowiedzi na skierowane do niej wezwanie, nie jest możliwe przyznanie stronie prawa pomocy, jedynie w oparciu o jej twierdzenia o ograniczonych możliwościach płatniczych, nie poparte żadnymi dowodami. Nieudzielenie przez A. S. pełnej i wyczerpującej odpowiedzi na wezwanie z dnia 21 listopada 2012 r. (nienadesłanie wyciągów z rachunków bankowych oraz odpisów zeznań podatkowych) uniemożliwia dokonanie oceny jej rzeczywistych możliwości finansowych. W takiej sytuacji uznać należy, że skarżąca nie wykazała w sposób nie budzący wątpliwości, iż znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie jej prawa pomocy. W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270).