VII SA/Wa 2454/16

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru budowy postanawia: odmówić Z. P. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z. P. po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi złożył na urzędowym formularzu wniosek z dnia 10 listopada 2016 r. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący oświadczył, że posiada mieszkanie o powierzchni 63,5 m2 (wartość ok. 420.000 zł) oraz nieruchomość rolną (0,3 ha) o wartości ok. 600.000 zł, wykorzystywaną na uprawę warzyw i owoców na potrzeby rodziny. We wspólnym gospodarstwie domowym ze skarżącym pozostają żona oraz dwie córki, które uczą się w liceum. Z. P. oświadczył, że żona nie pracuje, rodzina utrzymuje się z emerytury skarżącego w wysokości 3570 zł netto miesięcznie. Z. P. wskazał także w złożonym wniosku, że 3 miesiące wcześniej ujawniła się u skarżącego choroba, z którą w ostatnim miesiącu wiązały się kilkukrotne wyjazdy do szpitali w R. oraz w P.. Wskazał, że koszty tych wyjazdów i koszty wyjazdów żony do szpitala w G. wynoszą ponad 800 zł. Skarżący oświadczył także, że wydatki na leki wynoszą 200 zł miesięcznie. Wśród wydatków wymienił także czynsz w wysokości 900 zł, opłaty za gaz i energię elektryczną - 240 zł miesięcznie. Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w przywołanym przepisie, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199). Zatem prawo pomocy jako instytucja stanowiąca odstępstwo od tej generalnej reguły winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Należy przy tym podkreślić, że na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa powinność udowodnienia - na co wskazuje użyty w art. 246 ustawy zwrot: "wykaże" - że sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być zatem sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do pełnej oceny możliwości płatniczych wnioskodawcy. Okoliczności wynikające ze złożonego wniosku nie mogą budzić wątpliwości, a jeżeli takie występują, nie mogą być interpretowane na korzyść strony. (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 18 lipca 2013 r. II FZ 371/13 Lex nr 1347052, z dnia 13 stycznia 2011 r. I GZ 456/10 Lex nr 741446, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 24 września 2010 r. I SA/Rz 478/10 Lex nr 764503, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 25 kwietnia 2014 r. I SA/Bd 1172/13 Lex nr 1457060). Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż brak jest uzasadnienia dla przyznania Z. P. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ skarżący nie wykazał w sposób bezsporny i niebudzący wątpliwości, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uprawniałaby do skorzystania z tej instytucji. Jak wynika z wniosku, skarżący posiada mieszkanie o powierzchni 63,5 m2 (wartość ok. 420.000 zł) oraz nieruchomość rolną (0,3 ha) o wartości ok. 600.000 zł, wykorzystywaną na uprawę warzyw i owoców na potrzeby rodziny. We wspólnym gospodarstwie domowym ze skarżącym pozostają żona oraz dwie córki, które uczą się w liceum. Żona skarżącego nie pracuje. Z. P. oświadczył, że jedynym źródłem utrzymania rodziny jest jego emerytura w wysokości 3570 zł netto miesięcznie. Do wydatków zaliczył: czynsz w wysokości 900 zł, opłaty za gaz i energię elektryczną - 240 zł, koszty dojazdów do szpitali - ok. 800 zł, wydatki na leki – 200 zł miesięcznie. Zauważyć w tym miejscu trzeba, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody [...] wydana w przedmiocie wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru budowy domu. Jak wynika z akt sprawy, Z. P. w marcu 2016 r. zgłosił zamiar budowy domu jednorodzinnego, dwukondygnacyjnego, o powierzchni użytkowej 194,86 m2 (powierzchni całkowitej 257,61 m2). Informacje te nie mogą pozostać bez wpływu na rozstrzygnięcie złożonego przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Oczywiste jest bowiem, iż budowa domu wymaga posiadania znacznych środków finansowych, powyższe okoliczności rodzą zatem uzasadnione wątpliwości co do rzetelności oświadczeń skarżącego. Trudno bowiem uznać za wiarygodne zawarte w złożonym wniosku oświadczenie Z. P. na temat jego sytuacji finansowej, z którego należałoby wnioskować, że skarżący nie posiadając jakichkolwiek oszczędności zamierza zrealizować powyższą inwestycję wyłącznie z emerytury w wysokości 3570 zł, z której utrzymuje się czteroosobowa rodzina. Mając na uwadze powyższe okoliczności uznano, że brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy, udzielone przez Z. P. informacje nie mogą być bowiem postrzegane jako spójne i przekonujące, dające wystarczającą podstawę do przyznania prawa pomocy. Przypomnieć trzeba, że przyznanie prawa pomocy możliwe jest jedynie w sytuacji, gdy z przedstawionych przez wnioskodawcę informacji wynika bezspornie, że nie jest on w stanie ponieść kosztów postępowania we własnym zakresie. Z. P. nie wykazał natomiast w sposób niebudzący wątpliwości, że spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji, na podstawie art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.