VII SA/Wa 2471/06

WyrokWSA w Warszawie2007-05-17

Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Leszek Kamiński, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. jest dopuszczalne, gdy strona wniosła o nakazanie inwestorowi rozbiórki części obiektu budowlanego wybudowanego niezgodnie z przepisami?
Ratio decidendi
Umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. jest niedopuszczalne, gdy strona wniosła o nakazanie rozbiórki obiektu budowlanego, ponieważ w takiej sytuacji istnieje konkretny przedmiot postępowania, a organ administracji jest zobowiązany do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy poprzez wydanie decyzji pozytywnej lub negatywnej. Bezzasadność żądania strony wymaga rozstrzygnięcia co do istoty, a nie umorzenia postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie usytuowania rozbudowanego budynku mieszkalnego. Skarżący domagali się nakazania rozbiórki części obiektu wybudowanego niezgodnie z przepisami. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe, podczas gdy skarżący wskazywali na naruszenie przepisów k.p.a. przez organy.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji oraz stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), , Protokolant Mariusz Gąsiński-Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2007 r. sprawy ze skargi D. i L. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie usytuowania budynku mieszkalnego. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku Decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. na podstawie art. 104 i 105 § 1 kpa, po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej usytuowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego, rozbudowanego na działce przy ul. K. [...] w W., stanowiącego własność T. i S. O. – umorzył postępowanie administracyjne w ramach nadzoru budowlanego. W uzasadnieniu wyjaśnił, że na skutek pisma właściciela sąsiedniej posesji przy ul. A. [...] w W. zostało wszczęte postępowanie administracyjne. W wyniku kontroli ustalono, że na działce nr ew. [...] przy ul. K. [...] znajduje się budynek jednorodzinny w zabudowie bliźniaczej usytuowany w odległości 2,90m od zachodniej granicy z posesją przy ul. A. [...]. W ścianie zachodniej budynku usytuowane są otwory okienne w poziomie parteru i piętra. Z dokumentów wynika, że przedmiotowy budynek mieszkalny został rozbudowany na podstawie decyzji nr [...] wydanej prze Naczelnika Miasta W., którą zatwierdzono projekt architektoniczno-budowlany budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej przy ul. K. [...] w W. Budynek został zrealizowany zgodnie z zatwierdzonym projektem, który uwzględnia okna w zachodniej ścianie obiektu i został wykonany zgodnie ze sztuką budowlaną. Z dniem 6 grudnia 1997 r. inwestor zgłosił zakończenie budowy budynku mieszkalnego i zostało ono przyjęte z jednym warunkiem: wykonanie balustrady przy balkonie w terminie do dnia 30 marca 1998 r. W związku z tym został zalegalizowany stan istniejący i brak jest podstaw do nakładania jakichkolwiek obowiązków w trybie nadzoru budowlanego. Decyzją z dnia [...] października 2006 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 §1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania D. i L. J. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu powielił całość uzasadnienia decyzji organu I instancji i stwierdził, że w ocenie organu odwoławczego brak jest podstaw do zmiany bądź uchylenia zaskarżonej decyzji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli L. i D. J. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że sprawa była już rozpatrywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] sygn. akt [...], który uchylił decyzję nr [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. Zdaniem Sądu obie decyzje naruszają prawo art. 105 kpa, 7 i 77 kpa. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, gdyż organy orzekające w sprawie naruszyły art. 105 § 1 kpa w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania. Nie istnieją okoliczności, które czyniłyby wydanie decyzji administracyjnej prawnie niemożliwe. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 kpa, to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Sprawa administracyjna jest więc konsekwencją istnienia stosunku administracyjno-prawnego, takiej sytuacji prawnej, w której strona ma prawo żądać od organu administracyjnego skonkretyzowania jej indywidualnych uprawnień wynikających z prawa materialnego. Postępowanie w takiej sprawie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli braknie któregoś z elementów tego stosunku materialnoprawnego. Zarówno orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzkich Sądów Administracyjnych, jak i doktryna prawa są w tej materii zgodne – bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi art. 105 § 1 kpa oznacza, ze brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Natomiast bezzasadność żądania strony to brak przesłanek do uwzględnienia żądania strony. W przeciwieństwie zatem do bezprzedmiotowości postępowania bezzasadność żądania strony musi być wykazana w decyzji załatwiającej sprawę co do jej istoty, a nie prowadzić do umorzenia postępowania, ponieważ jest to niezgodne z prawem uchylenie się organu od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 września 2000 r., sygn. akt IV SA 12/98). W przedmiotowej sprawie wniosek do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. w dniu 7 stycznia 2002 r. złożył L. J. "w sprawie obiektu budowlanego na działce przy ul. K. [...] w W.". We wniosku tym skarżący wniósł o: "nakazanie inwestorowi rozbiórki części tego obiektu wybudowanego niezgodnie z obowiązującymi przepisami". Zatem obowiązkiem organu nadzoru budowlanego rozpatrującego sprawę w trybie postępowania administracyjnego było załatwienie jej poprzez wydanie decyzji pozytywnej lub negatywnej. Zauważyć należy także, że sprawa był przedmiotem rozpoznania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w [...]. Wyrokiem z dnia [...] października 2005 r. w sprawie sygn. akt [...] Sąd uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2005 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...]. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że decyzje te zapadły z naruszeniem art. 105, 7 i 77 kpa. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, mimo wytycznych zawartych w uzasadnieniu, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. ponownie umarza postępowanie w sprawie na podstawie art. 105 kpa, a organ odwoławczy utrzymuje w mocy tę decyzję. Taką decyzję organ mógłby wydać gdyby postępowanie administracyjne wszczęte było z urzędu, a nie na wniosek skarżącego żądającego konkretnego rozstrzygnięcia. Na marginesie podnieść również należy, że mają rację organy, orzekające w sprawie niniejszej, że brak jest podstaw do nakładania jakichkolwiek obowiązków w trybie nadzoru budowlanego, gdyż budynek rozbudowany na działce przy ul. K. [...] w W. stanowiącej własność T. i S. O. został rozbudowany zgodnie z pozwoleniem na budowę z dnia [...] czerwca 1989 r. wydanym przez Naczelnika Miasta W. Z tych wszystkich powodów skarga zasługuje na uwzględnienie. Dlatego też działając na odstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w pkt I wyroku. Na podstawie art. 152 powołanej wyżej ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt II wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło