VII SA/Wa 249/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-05-26
Skład orzekający: Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że skarżący nie wykazał swojej trudnej sytuacji materialnej. Mimo wskazania na wysokie wydatki, łączny dochód skarżącego i jego małżonki, posiadany dom i nieruchomość rolna, a także brak wykazania innych osób na utrzymaniu, nie uzasadniały przyznania prawa pomocy. Sąd uznał, że skarżący jest w stanie wygospodarować środki na pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju. Następnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, uzupełniając go o formularz PPF. Wnioskodawca podał swoje dochody z emerytur, posiadany dom i nieruchomość rolną oraz miesięczne wydatki. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a skarżący wniósł sprzeciw, podnosząc, że nie może zbyć nieruchomości i że jego dochody ledwie wystarczają na bieżące wydatki.Rozstrzygnięcie
Odmówiono C. K. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Cieśla po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi C. K. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] listopada 2014 r., znak: [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej postanawia: odmówić C. K. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Pismem z dnia 2 styczna 2015 r. (data stempla pocztowego) C.K., nazywany dalej "skarżącym" wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] listopada 2014 r., znak: [...].
W dniu 16 marca 2015 r. skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, uzupełniony pismem
z dnia 8 kwietnia 2015 r. o formularz PPF. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynikało, że wnioskodawca prowadził gospodarstwo domowe wraz z żoną. Oświadczył, że pobierali oni emerytury w łącznej wysokości
4 687,00 złotych brutto miesięcznie. Wskazał, że posiada dom o powierzchni użytkowej 272 m2 oraz nieruchomość rolną (dwie działki o powierzchni 0,24 ha
i 0,06 ha). Z kolei do wydatków miesięcznych zaliczył: składki ZUS, ubezpieczenie
i podatek od emerytur – 950 zł, podatki i opłaty lokalne – 250 zł, opłaty za ogrzewanie gazowe i energię elektryczną – 750 zł, wydatki związane z leczeniem – 500 zł, wydatki na wyżywienie – 1 200 zł, odzież, utrzymanie i naprawy sprzętu domowego, remonty i inne – 1 000 zł. W uzasadnieniu wniosku wskazał ponadto, że ponosi wydatki w kwocie minimum 300 zł miesięcznie na lekarstwa oraz przewlekłe leczenie od 1998 r. gdyż jest po zawale i trzech nawrotach zawałowych. Natomiast żona skarżącego jest osoba po przebytej operacji onkologicznej.
Postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2015 r. referendarz sądowy odmówił C. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowienie to zostało doręczone skarżącemu w dniu 4 maja 2015 r.
Od powyższego postanowienia referendarza sądowego C.K. w dniu 11 maja 2015 r. wniósł sprzeciw. W uzasadnieniu podniósł, że nie może zbyć ani części budynku mieszkalnego, ani części działek ze względów technicznych. Wskazał, że realnie otrzymuje miesięcznie 3 700 zł netto emerytury, co zaledwie wystarcza na pokrycie bieżących wydatków socjalno-bytowych i zdrowotnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu.
Zaznaczyć należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Jeżeli natomiast strona ma jakiekolwiek, środki majątkowe, a w szczególności zaś posiada zgromadzone oszczędności pieniężne, to powinna partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania sądowego.
Powołany wyżej przepis wskazuje, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy.
W niniejszej sprawie Sąd uznał, że na podstawie przedstawionych danych w formularzu wniosku PPF oraz w dodatkowych pismach wyjaśniających,
iż wnioskodawca nie kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ skarżący nie wykazał,
iż znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uprawniałaby do skorzystania z instytucji prawa pomocy.
Z podanych danych w piśmie z dnia 16 marca 2015 r. oraz nadesłanego formularza PPF wynika, że wnioskodawcy nie można zaliczyć do osób ubogich. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z małżonką. Oboje pobierają emeryturę w łącznej wysokości 4 687,00 złotych brutto miesięcznie Posiada dom o powierzchni użytkowej 272 m2 oraz nieruchomość rolną (dwie działki o powierzchni 0,24 ha i 0,06 ha). Skarżący nie wykazał by miał inne osoby na utrzymaniu lub by pobierane emerytury były w jakikolwiek sposób obciążone.
Dokonując porównania koniecznych wydatków z wpływami Sąd uznał, że skarżący bez wątpienia jest w stanie wygospodarować w swoim budżecie kwotę 500 zł, bez uszczerbku w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny – małżonki, z którą wspólnie prowadzi gospodarstwo domowe. Jest on w stanie ograniczyć wydatki m.in. remonty i naprawy sprzętu domowego, pochłaniające znaczną część jego comiesięcznych wydatków.
Sąd pragnie w tym miejscu zauważyć, że skarżący wskazał, iż wydaje miesięcznie więcej, niż otrzymuje wspólnie z małżonką emerytury. W związku z tym, w ocenie Sądu dane zawarte we wniosku PPF oraz w pismach z dnia 16 marca 2015 r. i 11 maja 2015 r., są niepełne. Skarżący nie wskazał wszak czy posiada zgromadzone oszczędności i jeśli tak to w jakiej wysokości lub czy korzysta z pomocy osób trzecich.
W związku z powyższym Sąd uznał, że udzielone przez skarżącego informacje nie dają wystarczającej podstawy do przyznania prawa pomocy. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 260 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło