VII SA/Wa 2510/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska ( spr.), , Sędzia WSA Jadwiga Smołucha, Sędzia WSA Mirosław Montowski, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 maja 2019 r. sprawy ze skargi R. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z [...] sierpnia 2018 r., nr [...] znak: [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 59 § 2 k.p.a. - ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2017 r., poz. 1257), po rozpatrzeniu wniosku R. S. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. z [...] maja 2009 r., nr [...] znak: [....], nakładające na J. S. i R. S. obowiązek dostarczenia w terminie 3 miesięcy do daty otrzymania postanowienia aktualnej inwentaryzacji budowlanej dotyczącej budynku gospodarczego na terenie działki nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. P. 8 w W., usytuowanego przy południowej granicy działki, zawierającej ocenę techniczną i opinię o zgodności wykonania robót z przepisami techniczno-budowlanymi, obowiązującymi w czasie budowy obiektu, dokumentu świadczącego o zgodności lokalizacji obiektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, obowiązującego w okresie budowy, aktualnej inwentaryzacji geodezyjnej uwzględniającej przedmiotowy budynek, sporządzonej przez uprawnionego geodetę - odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na ww. postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W.. W uzasadnieniu podjętego orzeczenia organ wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. postanowieniem z [...] maja 2009 r. nr [...] nałożył na J. S. i R. S. opisany wyżej obowiązek. R. S. we wniosku z 23 lipca 2018 r. złożył zażalenie na postanowienie nr [...], z jednoczesną prośbą o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia zażalenia - jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. W myśl zaś art. 141 § 2 k.p.a. zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie. Obliczenie terminu do wniesienia zażalenia na konkretne postanowienie dotyczyć może tylko postanowień, na które zażalenie przysługuje. Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 141 § 1 k.p.a., na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Objęte zażaleniem oraz wnioskiem o przywrócenie terminu do zażalenia postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. z [...] maja 2009 r. nr [...] zostało wydane na podstawie art. 56 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974 r. ( Dz. U. z 1974 r., Nr 38, poz. 229 z późn. zm.). Ustawodawca enumeratywnie, tj. w sposób zamknięty, wymienił w w/w ustawie przypadki, kiedy na postanowienie wydane w pierwszej instancji służy stronie postępowania administracyjnego prawo złożenia zażalenia do organu odwoławczego. W innych przypadkach postanowienia wydane przez organ stopnia podstawowego są ostateczne, tzn. nie przysługuje na nie zażalenie, jako samodzielny środek zaskarżenia. Wbrew twierdzeniu R. S. Powiatowy Inspektora Nadzoru Budowlanego W. w postanowieniu nr [...] zawarł prawidłowe pouczenie,o braku możliwości wniesienia zażalenia na to postanowienie. Redakcja art. 56 Prawa budowlanego z 1974 r. nie budzi bowiem wątpliwości. Ustawodawca nie przewidział możliwości zakwestionowania postanowienia wydanego w tym trybie w ramach środka, jakim byłoby zażalenie. Zażalenie jest natomiast samodzielnym i formalnym środkiem zaskarżenia, który przysługuje tylko na takie postanowienia, których zaskarżalność, zgodnie z art. 141 § 1 k.p.a. przewidują expressis verbis przepisy k.p.a., bądź przepisy prawa materialnego, na podstawie których postanowienie zostało wydane. Organ podkreślił - okoliczność, że na kwestionowane postanowienie nie służy zażalenie, nie zamyka jednak skarżącemu drogi do jego weryfikacji, ta może nastąpić w odwołania od decyzji kończącej postępowanie lub następnie skargi do sądu administracyjnego na tę decyzję. Kontrola prawidłowości postanowienia podjętego na podstawie w/w przepisu możliwa jest zatem przy badaniu zasadności podjętego przez organ I instancji rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie przedmiotowego budynku. tj. w toku toczącego się przed [...] Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Budowlanego postępowania odwoławczego od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. z [...] października 2017 r. nr [...]. Zgodnie bowiem art. 142 k.p.a. postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć w odwołaniu od decyzji. W nawiązaniu do poglądu prawnego wyrażonego w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z [...] maja 2015 r., w sprawie o sygn. akt II SA/Wa [...] a przywołanego przez skarżącego organ wskazał, że ocena prawna tam wyrażona w myśl art. 153 p.p.s.a wiąże w sprawie jedynie ten organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Wyrok nie został wydany w postępowaniu dotyczącym przedmiotowego budynku tym samym nie jest wiążący w niniejszej sprawie dla organów nadzoru budowlanego. W podsumowaniu organ stwierdził, że z uwagi na niedopuszczalność zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. z [...] maja 2009 r. nr [...] brak jest możliwości przywrócenia terminu do wniesienia powołanego środka zaskarżenia. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. na powyższe orzeczenie wniósł R. S.. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. przez przyjęcie, że stosuje się art. 56 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., podczas gdy w sprawie ma zastosowanie art. 81c ust. 3 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. Ponadto, naruszenie cyt. (pisownia oryginalna): "1. art. 58 par. 1 i art. 107 par. 3 in fine w zw. z art. 126 kpa przez nie rozpatrzenie przesłanek z art. 58 par. 1 kpa do przywrócenia uchybionego terminu, 2. art. 134 w zw. z art. 144 kpa i art. 107 par. 3 w zw. z art. 126 kpa przez dokonanie uzasadnienia w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia w postanowieniu wydanym na podstawie art. 59 par. 2 kpa o odmowie przywrócenia uchybionego terminu, 3. art. 112 w zw. z art. 126 i w zw. z art. 8 i art. 9 kpa przez pozbawienie mnie w toku postępowania gwarancji bezpieczeństwa strony postępowania w sytuacji błędnego pouczenia przez organ o przysługujących środkach odwoławczych, 4. art. 156 par. 1 p. 2 in fine kpa przez wydanie zaskarżonego postanowienia z rażącym naruszeniem art. 58 par. 1 i art. 112 w zw. z art. 126 kpa, 5. art. 156 par. 1 p. 2 in fine kpa przez wydanie zaskarżonego postanowienia z rażącym naruszeniem art. 81 c ust. 3 w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy prawo budowlane z 1994 r." - koniec cytatu. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, ewentualnie na podstawie cyt. "art. 145 § 1 pkt 2 kpa" - stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia w całości z przyczyn, o których mowa w art. 156 § 1 pkt 2 in fine k.p.a. Ponadto, wniósł by Sąd cyt. "na podstawie art. 135 p.p.s.a. zastosował przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której skarga dotyczy. Skarżący dochodził też zasądzenia od organu odwoławczego na jego rzecz cyt. "kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego". W skardze sformułowane było również żądanie uwzględnienia skargi w trybie autokontroli. Zgłoszony w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji znalazł odrębne rozpoznanie. Stanowisko skarżącego znalazło rozwinięcie w uzasadnieniu skargi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wcześniej prezentowane. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. zważył, co następuje. Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone orzeczenie odpowiada przepisom prawa. Sąd w pełni podziela ustalenia i argumentację organu, które legły u podstaw rozstrzygnięcia podjętego w zaskarżonym orzeczeniu. Ocenia je jako prawidłowe, wyczerpujące. Przyjmuje za własne. Zarzuty skargi nie są uzasadnione. Sąd kontrolował postanowienie, którym na podstawie art. 59 § 2 k.p.a. odmówiono przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie wydane na podstawie art. 56 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. w postanowieniu objętym zażaleniem zawarł prawidłowe pouczenie o braku możliwości wniesienia zażalenia. Postanowienie wydane zostało na podstawie art. 56 ust 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Redakcja przepisu art. 56 ww. ustawy wskazuje, że ustawodawca nie przewidział możliwości zakwestionowania zażaleniem postanowienia wydanego w tym trybie. Postanowienie takie ma charakter dowodowy. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w zaskarżonym postanowieniu prawidłowo ustalił i uzasadnił, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia nie może zostać uwzględniony. Postanowienie objęte zażaleniem nie może być zaskarżone w tym trybie. Nie można zaś przywrócić terminu do wniesienia zażalenia skoro zażalenie nie przysługuje. Wbrew zarzutom skargi, organ rozpoznając wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia, nie był zobowiązany do badania przesłanek po myśli art. 58 k.p.a. Powtórzmy - zażalenie nie przysługiwało. Podnoszone w skardze okoliczności związane z wadliwym, w ocenie skarżącego, postanowieniem o nałożeniu obowiązku, pozostają bez wpływu na kontrolowane w niniejszej sprawie zaskarżone postanowienie. Weryfikacja tego stanowiska może nastąpić tylko w toku postępowania instancyjnego i sądowego dotyczącego wydania decyzji administracyjnej w sprawie przedmiotowego budynku. Także ocena trybu zastosowanych w sprawie przepisów ustawy Prawo budowlane z 1974 r., nie może nastąpić w związku z rozpoznaniem wniosku skarżącego o przywróceni terminie do wniesienia ww. zażalenia. Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302).