VII SA/Wa 2515/12

WyrokWSA w Warszawie2012-12-21

Skład orzekający: Małgorzata Miron, Joanna Gierak-Podsiadły, Włodzimierz Kowalczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, wydając pozwolenie na budowę ekranów akustycznych, może dowolnie sytuować te ekrany, czy też ich usytuowanie musi wynikać z analizy środowiskowej i uwzględniać interesy osób trzecich?
Ratio decidendi
Usytuowanie ekranów akustycznych nie może zależeć wyłącznie od woli inwestora, lecz musi być oparte na analizie środowiskowej oddziaływania inwestycji drogowej pod kątem emitowanego hałasu. Budowa ekranu akustycznego, który nie jest uzasadniony potrzebą ochrony środowiska lub interesów osób trzecich, stanowi naruszenie przepisów prawa, w tym art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę drogi, w części dotyczącej zatwierdzenia projektu architektoniczno-budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę ekranów akustycznych. Organ odmówił stwierdzenia nieważności, uznając, że zasłonięcie nieruchomości wnioskodawcy ekranem nie narusza uzasadnionych interesów osób trzecich, a Wojewoda był właściwy do wydania decyzji. WSA w Warszawie oddalił skargę, jednak NSA uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na potrzebę rozważenia, czy istniały podstawy do ochrony przed hałasem na terenie działalności gospodarczej oraz czy inwestor miał prawo do dowolnego sytuowania ekranów.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej Spółki zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Protokolant ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi [....] Sp. z o.o. w [....] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [....] listopada 2011 r. znak [....] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz [....] Sp. z o.o. w [....] kwotę 460 zł (czterysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2011 r., znak [....], utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] września 2011 r., znak [....], odmawiającą stwierdzenia, na wniosek [....] Sp. z o.o. z siedzibą w [....], nieważności decyzji Wojewody [....] z dnia [...] czerwca 2008 r., Nr [....], znak [....], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, Oddział w [....], pozwolenia na budowę drogi klasy GP, na odcinku od km 0+735 do km 3+225 (wg kilometraża lokalnego) oraz od km 327+938,90 do km 330+428,90 (wg kilometraża DK Nr 94 pomiędzy osiami węzłów) łączącej – poprzez tereny Gminy [....] – Węzeł "[....]", z projektowanym Węzłem "[....]" wraz z budową III Etapu Węzła "[....]", na terenie wsi [....], gm. [....], w części dotyczącej zatwierdzenia projektu architektoniczno-budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę ekranów akustycznych na działkach ew. nr [....], obręb [....] w gminie [....]. W ocenie organu decyzja objęta wnioskiem o stwierdzenie nieważności w części dotyczącej pozwolenia na budowę ekranów akustycznych w art. 156 § 1 kpa. Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego organ uznał, że zasłonięcie nieruchomości wnioskodawcy ekranem akustycznym nie może być traktowane w kategorii naruszenia uzasadnionych interesów osób trzecich, bowiem przepisy prawa budowlanego nie normują w żaden sposób kwestii przesłaniania nieruchomości ekranem akustycznym. Natomiast w odniesieniu do zarzutu braku właściwości Wojewody [....] do zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę ekranów akustycznych wskazał, że stosowanie art. 82 ust. 3 pkt 3 Prawa budowlanego Wojewoda jest organem administracji architektoniczno-budowlanej właściwym w pierwszej instancji w sprawach m. in. dróg publicznych krajowych i wojewódzkich. Zgodnie z art. 4 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r., o drogach publicznych (Dz. U. z dnia 2007 r., Nr 19, poz. 115 ze zm.), przez drogę należy rozumieć budowlę wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiącą całość techniczno-użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowaną w pasie drogowym. Zgodnie z § 179 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r., w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r., Nr 43, poz. 430 ze zm.), umieszczonym w dziale VIII rozporządzenia zatytułowanym "Ochrona środowiska", ekrany akustyczne stanowią podstawowe urządzenia ochrony obiektów i obszarów przed hałasem. Z kolei zgodnie z ust. 3 pkt 2 w/w rozporządzenia z dnia 2 marca 1999 r., umieszczonym w rozdziale 4 działu IV, zatytułowanym "urządzenia techniczne drogi", ekran służący ochronie środowiska zaliczony został do ogrodzenia drogi, które w myśl przepisów tego rozdziału stanowi urządzenie techniczne drogi. W świetle powyższego urządzenia zaprojektowane w celu ochrony terenów położonych w sąsiedztwie drogi przed hałasem emitowanym przez poruszające się tą drogą pojazdy, stanowią stosowanie do treści w/w art. 4 pkt 2 ustawy o drogach publicznych część drogi, którą w myśl tego przepisu należy rozumieć jako całość techniczno-użytkową, łącznie z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła Spółka Suder & Suder. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji pełnomocnik skarżącej spółki zarzucił organowi naruszenie art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 107 § 3, art. 156 § 1 pkt 1 i pkt 2 kpa, a także przepisów prawa materialnego, tj.: 1. art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r., Prawo budowlane zgodnie z którym obiekt budowlany powinien zostać wybudowany w sposób zgodny z wymogami określonymi w przepisach prawa budowlanego, w tym w normach techniczno-budowlanych; 2. § 178 ust. 1 oraz § 179 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, w których ustawodawca w sposób jednoznaczny określił, jaki obiekt budowlany może zostać uznany przez organ architektoniczno-budowlany za ekran akustyczny i w jakich okolicznościach można udzielić pozwolenia na budowę; 3. § 132 ust. 3 i ust. 4 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, w których przewidziano warunki techniczno-budowlane dla obiektów stanowiących ekrany akustyczne; 4. regulacje wyrażone w załączniku nr 4 ust. 1 do Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r., w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach z których wynika, iż za ekran akustyczny może zostać uznany taki obiekt, który ma służyć zapewnieniu bezpieczeństwu ruchu drogowego i ochronie terenów przyległych; 5. art. 82 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r., Prawo budowlane, z którego wynika, iż Wojewoda jest organem administracji architektoniczno-budowlanej pierwszej instancji nie we wszystkich sprawach dotyczących obiektów i robót budowlanych sytuowanych w obrębie pasa drogowego, lecz wyłącznie dróg publicznych krajowych i wojewódzkich wraz z obiektami i urządzeniami służącymi do utrzymania tych dróg i transportu drogowego oraz sytuowanymi w granicach pasa drogowego sieciami uzbrojenia terenu – niezwiązanymi z użytkowaniem drogi, a w odniesieniu do dróg ekspresowych i autostrad – wraz z obiektami i urządzeniami obsługi podróżnych, pojazdów i przesyłek. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o oddalenie skargi podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2012r., w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 248/12 oddalił skargę [....] Sp. z o.o. w [....] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r., znak [....] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. W uzasadnieniu wyroku Sąd Wojewódzki wskazał, że objęta wnioskiem decyzja dotyczy inwestycji liniowej, a wobec tego organ prawidłowo uznał, że wniosek skarżącej Spółki mógł skutecznie wszcząć postępowanie jedynie co do części rozstrzygnięcia dotyczącego inwestycji w sąsiedztwie działek skarżącej. Sąd podzielił ocenę Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że mimo iż ekran akustyczny stanowi element ogrodzenia drogi mający na celu ochronę terenów położonych w sąsiedztwie drogi przed hałasem emitowanym przez poruszające się tą drogą pojazdy, stanowi jednocześnie urządzenie, które należy traktować jako całość techniczno-użytkową, łącznie z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami. Z tych względów, a nadto mając na uwadze zapisy i cel będącej podstawą decyzji ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych – w ocenie Sądu zarzut rażącego naruszenia art. 82 ust. 3 pkt 3 Prawa budowlanego nie jest zasadny. Odnośnie zarzutów naruszenia przepisów rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 2 marca 1999 r., w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie Sąd wskazał, że przepisy te wskazują sytuacje, w jakich wskazane jest umieszczenie ekranów dla właściwego zabezpieczenia terenów sąsiadujących z drogą. Sformułowanie przepisów (brak w ich treści jednoznacznych zakazów i nakazów) w ocenie Sądu wyklucza uznanie ich naruszenia za rażące. W ocenie Sądu I instancji słusznie organ podniósł również, że nie istnieją przepisy prawa, które zabraniałyby umieszczania przy drodze większej ilości ekranów, niż ilość wynikająca raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, czy też decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Z cała pewnością przepisu takiego nie stanowią powoływane przez skarżącą § 178 ust 1 i § 179 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie czy też regulacje umieszczone w załączniku nr 4 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. (Dz. U., Nr 220, poz. 2181 ze zm.) w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach wynika. Przepisy te wskazują jedynie na sytuacje, w jakich umieszczenie ekranów jest wskazane. Uwzględnienie w projekcie dodatkowych ekranów zależy wyłącznie od woli inwestora, zaś organ administracji architektoniczno-budowlanej władny jest badać wyłącznie dopuszczalność projektowanych rozwiązań z punktu widzenia obowiązujących przepisów prawa, nie jest natomiast uprawniony do dokonywania oceny, a tym bardziej kwestionowania ich celowości. Ponadto, w ocenie Sądu, niezasadne są zarzuty skarżącej Spółki, że wybudowanie ekranu wpłynie w sposób niezgodny z przepisami na możliwość zagospodarowania nieruchomości będącej własnością Spółki w sposób zgodny z jej przeznaczeniem. Zdaniem Sądu nie zasługują również na uwzględnienie zarzuty odnośnie naruszenia art. 6, 7, 77 i 107 § 3 kpa, gdyż zaskarżona decyzja zapadła w wyniku dokonania wszechstronnej oceny materiału dowodowego, natomiast powody zapadłego rozstrzygnięcia łącznie z wyjaśnieniami dotyczącymi podnoszonych przez wnioskodawcę zarzutów zostały zamieszczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W wyniku skargi kasacyjnej, wniesionej przez [....] Sp. z o.o. w [....], wyrokiem z dnia 28 września 2012 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2012 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skoro działki skarżącej Spółki znajdują się na terenie, na którym prowadzona jest działalność gospodarcza, to Sąd I instancji winien wziąć pod rozwagę czy istniały podstawy do stosowania na tym obszarze ochrony przed hałasem skoro niniejszy teren nie jest terenem mieszkaniowym. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę i określone w niej środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia są wiążące. Nie jest zatem zasadny pogląd Sądu I instancji, że uwzględnienie w projekcie budowlanym dodatkowych ekranów zależy wyłącznie od woli inwestora. Inwestor nie ma bowiem niczym nieograniczonego prawa do umieszczania przy drodze większej ilości ekranów, niż ilość wynikająca ze środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację inwestycji, w szczególności, gdy narusza to interesy osób trzecich. Nie można podzielić zapatrywania Sądu I instancji, dopuszczającego umieszczanie ekranów akustycznych zależnie od woli inwestora. Skoro ekrany akustyczne są urządzeniami ochrony obiektów i obszarów przed hałasem to ich usytuowanie nie wynika z woli inwestora, lecz z przeprowadzonej w postępowaniu środowiskowym analizy oddziaływania projektowanej inwestycji drogowej pod kątem emitowanego hałasu. Naczelny Sąd Administracyjny nakazał ponownie rozpoznanie sprawy, z rozważeniem, czy istnieją przepisy zezwalające na dowolne sytuowanie ekranów przez inwestora, a w konsekwencji, czy istnieje podstawa prawna zezwalająca na dowolne działanie inwestora w tym zakresie oraz czy udzielenie pozwolenia na budowę ekranu nr 20A stanowiło jednak rażące naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. Rozpoznając sprawę po ww. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Na wstępie rozważań należy wskazać, że niniejsza sprawa była przedmiotem wyrokowania Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyniku skargi kasacyjnej, wyrokiem z 28 września 2012 r. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Zgodnie z treścią art. 190 p.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Powołany wyżej przepis w sposób jednoznaczny wyznacza kierunek postępowania Sądu pierwszej instancji, który nie posiada już na tym etapie postępowania sądowoadministracyjnego swobody w zakresie wykładni prawa, jak również nie może odstąpić od wskazań co do dalszego postępowania, zawartych w wyroku Sądu wyższej instancji. Możliwość odstąpienia od zawartej w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni prawa może nastąpić jedynie w sytuacjach wyjątkowych w szczególności, jeżeli stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego należy stosować przepisy prawa odmienne od wyjaśnionych przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. wyrok SN z dnia 9 lipca 1998 r., sygn. akt I PKN 226/98, OSNAP 1999, nr 15, poz. 486), jak również w przypadku, gdy przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy, po wydaniu orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny, zmienił się stan prawny (tak: H. Knysiak - Molczyk (w:) H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis 2005). Odnosząc przywołane wyżej unormowania do realiów rozpatrywanej sprawy, orzekający ponownie w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie został związany wykładnią wyrażoną w motywach wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 września 2012 r. (II OSK 1975/12), albowiem w okolicznościach tej sprawy nie zaistniały wymienione wcześniej przesłanki umożliwiające odstąpienie od oceny prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Z tego powodu, wszystkie rozważania na temat legalności zaskarżonej decyzji muszą być rozpatrywane w oparciu o stanowisko wyrażone przez Sąd wyższej instancji. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że w rozpoznawanej sprawie decyzja Wójta Gminy [....] o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia z dnia [....] lipca 2006 r., określiła wymagania dotyczące ochrony środowiska. Decyzja ta została wydana z uwzględnieniem treści raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. W projekcie architektoniczno - budowlanym ekranów akustycznych złożonym przez inwestora - Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad wskazano, że podstawowe parametry ekranów akustycznych (długość, lokalizację, wysokość) przyjęto zgodnie z wytycznymi i wnioskami raportu o oddziaływaniu na środowisko dla stanu prognozowanego na rok 2020. Raport ten w ogóle nie przewidywał potrzeby budowy ekranu nr 20A, przewidywał natomiast budowę ekranów nr 1-18 (wariant I) i nr 1-19 (wariant II) (s.57-59 raportu). W omawianym projekcie podano również, że "Ekrany zaprojektowano dla ochrony przed hałasem komunikacyjnym, pochodzącym od nowo projektowanej drogi, terenów i obiektów mieszkalnych przeznaczonych do ochrony zgodnie z aktualnym ustawodawstwem". Decyzja Wojewody [....] z dnia [....] czerwca 2008 r. zawiera stwierdzenie, że projekt budowlany jest zgodny z wymogami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji Wójta Gminy [....] o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, która nie wskazywała na potrzebę budowy ekranu nr 20A. Potrzeba taka nie została również zasygnalizowana w raporcie o oddziaływaniu inwestycji na środowisko, przedstawionym przez inwestora. Co więcej w uzasadnieniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację inwestycji (załącznik do tej decyzji zawierający charakterystykę przedsięwzięcia) jednoznacznie określono, że "W ramach ochrony przed hałasem w rejonach zabudowy mieszkaniowej zaprojektowane zostaną ekrany akustyczne." Działki skarżącej Spółki znajdują się zaś na terenie, na którym prowadzona jest działalność gospodarcza. W kontekście tych wskazań Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nieuprawniony jest pogląd prezentowany przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż uwzględnienie w projekcie budowlanym dodatkowych ekranów zależy wyłącznie od woli inwestora. Inwestor nie ma bowiem niczym nieograniczonego prawa do umieszczania przy drodze większej ilości ekranów, niż ilość wynikająca ze środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację inwestycji, w szczególności, gdy narusza to interesy osób trzecich. Skoro ekrany akustyczne są urządzeniami ochrony obiektów i obszarów przed hałasem to ich usytuowanie nie wynika z woli inwestora, lecz z przeprowadzonej w postępowaniu środowiskowym analizy oddziaływania projektowanej inwestycji drogowej pod kątem emitowanego hałasu. Nie można zatem podzielić stanowiska, że brak jest przepisów zabraniających sytuowania większej ilości ekranów niż to wynika z raportu. Przeciwnie budowa takiego ekranu jako ingerencja w prawo własności winna znajdować bezpośrednie oparcie w przepisach prawa. W związku z tym Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego aby prawidłowo ocenić decyzję pod kątem jej nieważności winien rozważyć , czy istnieją przepisy zezwalające na dowolne sytuowanie ekranów przez inwestora, a w konsekwencji, czy istnieje podstawa prawna zezwalająca na dowolne działanie inwestora w tym zakresie. Rozstrzygnięcie o pozwoleniu na budowę ekranu 20A musi bowiem znaleźć oparcie w podstawie prawnej. Jeżeli takiej podstawy prawnej nie było, to wówczas doszło do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, w kwestionowanej części, bez podstawy prawnej. Należy mieć na względzie, że wyjście przez organ administracji publicznej w załatwieniu sprawy poza granice dopuszczone przepisem prawnym stanowi przypadek braku podstawy prawnej do wydania decyzji. Poza tym, jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny należy rozważyć, czy nie doszło również do rażącego naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. Skoro w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, ani w raporcie o oddziaływaniu na środowisko, nie wskazano na potrzebę budowy ekranu akustycznego na działkach skarżącej Spółki, a przeprowadzona analiza oddziaływania akustycznego nie wykazała, że na omawianym terenie prognozowane poziomy hałasu i wibracji przekraczają dopuszczalne wartości określone w przepisach odrębnych, to nie można było uznać, że budowa takiego ekranu zależy wyłącznie od woli inwestora, z pominięciem uzasadnionych interesów skarżącej Spółki. W takim bowiem przypadku ekran nie będzie środkiem ochrony środowiska, wręcz przeciwnie – dojdzie do naruszenia interesów osób trzecich przez niczym nieuzasadnioną budowę takich ekranów. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie dokonał wszechstronnej analizy kwestionowanej w trybie nadzorczym części decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [....] czerwca 2008 r., odnoszącej się do zatwierdzenia projektu architektoniczno - budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę ekranu akustycznego na dz. ew. nr [....] i [....] obręb [....] w gminie [...]. Co stanowi naruszenie art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. Pogląd ten w całości podziela Sąd rozpoznający sprawę. Z wyżej przedstawionych względów za zasadny uznał również NSA zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych i w zw. art. 158 § 2 k.p.a. oraz w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego w zw. z § 178 ust. 1 i ust. 2 oraz § 179 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. Za nieusprawiedliwione natomiast Sąd II instancji uznał zarzuty skargi kasacyjnej kwestionujące uznanie spornego obiektu za ekran akustyczny, jak i kwestionujące właściwość organu do wydania podlegającej weryfikacji w trybie nadzorczym części decyzji nr [....]. Rozpoznając ponownie sprawę GINB weźmie pod uwagę wskazania zawarte w niniejszym uzasadnieniu oraz uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego ( II OSK 1975/12 ) a w szczególności ustali, czy istniała podstawa prawna do sytuowania ekranów akustycznych na działkach skarżących oraz czy nieuzasadniona budowa takich ekranów nie będzie rażącym naruszeniem art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. Stwierdzając, iż organ odwoławczy naruszył wskazane powyżej przepisy postępowania Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt I sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p.p.s.a. Orzeczenie zawarte w pkt II wyroku znajduje oparcie w art. 152 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło