VII SA/Wa 2516/10

WyrokWSA w Warszawie2011-03-22

Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Paweł Groński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja ostateczna nakazująca rozbiórkę budynku może zostać uchylona lub zmieniona w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdy przepis szczególny (art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego) wyklucza taką możliwość?
Ratio decidendi
Decyzja ostateczna nakazująca rozbiórkę budynku, wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, nie może być uchylona ani zmieniona w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ przepis szczególny prawa budowlanego wyklucza możliwość wzruszenia takiej decyzji. Organ nie ma swobody działania w tym zakresie, a uchylenie decyzji prowadziłoby do złagodzenia sankcji przewidzianych za samowolę budowlaną.
Stan faktyczny
Skarżący J.Z. i W.Z. złożyli skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z października 2010 r., który utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z września 2010 r. odmawiającą uchylenia decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z września 2002 r. nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego na działce skarżących. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa w związku z odmową uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę, wskazując m.in. na brak przeszkód do zabudowy działki oraz brak interesu prawnego strony trzeciej R.K. w utrzymaniu rozbiórki.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Paweł Groński, Protokolant specjalista Mariusz Gąsiński-Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2011 r. sprawy ze skargi J.Z. i W.Z. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2010 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej skargę oddala Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] października 2010r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania J. i W.Z. - utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] września 2010r. odmawiającą uchylenia - w trybie art. 155 k.p.a. - własnej decyzji z [...] października 2002r. utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] września 2002r. nakazującą rozbiórkę budynku gospodarczego (działka nr ew. [...]) przy ul. [...] w [...]. Organ podał, że uchylenie decyzji w trybie art. 155 k.p.a. wymaga spełnienia wszystkich określonych tym przepisem przesłanek. Jedną z negatywnych przesłanek jest zakaz wzruszania decyzji ostatecznych zawarty w przepisach odrębnych. Zakaz taki dotyczy również art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, gdyż obliguje on organ do nakazania rozbiórki w przypadku, gdy nie jest możliwe doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem, co miało miejsce w niniejszej sprawie (niezgodność z ówcześnie obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego). Ponieważ art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego nie pozostawia organowi możliwości wyboru rozstrzygnięcia, nie ma możliwości uchylenia lub zmiany w trybie art. 155 k.p.a. ostatecznej decyzji z dnia [...] października 2002r. Uwzględnienie wniosku o uchylenie lub zmianę decyzji nakazującej rozbiórkę, na podstawie art. 155 k.p.a. - prowadziłby do złagodzenia restrykcyjności ww. przepisu i zniesienia sankcji wobec sprawców samowoli budowlanej. Na marginesie organ wspomniał, że jedna ze stron postępowania R.K. nie wyraża zgody na zmianę czy uchylenie ww. decyzji z dnia [...] października 2002r. Skargę na powyższą decyzję złożyli J. i W.Z. i wnosząc o jej uchylenie zarzucili naruszenie: art. 155 w zw. z art. 28 k.p.a, art. 7 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Skarżący wskazali na niewłaściwe uznanie za stronę postępowania R.K., który swój interes prawny wywodził z potrzeby zachowania ładu przestrzennego w jego najbliższym sąsiedztwie, w oparciu o ówcześnie obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Wskazali, że obecnie nie ma przeszkód, aby ich działka była zabudowana, a R.K. nie ma interesu w tym, aby skarżący dokonali rozbiórki. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Skarżący domagali się uchylenia, w trybie art. 155 k.p.a., decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2002r. utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] września 2002r. nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego na działce nr ew. [...], przy ul. [...] w [...]. W związku z powyższym wyjaśnić należy, że zgodnie z brzmieniem art. 155 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie, za zgodą strony, uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. W świetle powołanej regulacji, jednym z warunków zmiany lub uchylenia decyzji w trybie art. 155 k.p.a. jest zatem brak przepisu szczególnego, który takiej zmianie by się sprzeciwiał. Wzruszenie decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. jest więc możliwe wyłącznie w sprawach, w których ustawodawca przyznał organom pewną swobodę działania. Natomiast w sytuacjach gdy ustawodawca w sposób sztywny i bezwarunkowy, narzuca organom określone rozwiązanie, przepis art. 155 k.p.a. nie znajduje zastosowania. Przepisem o takim właśnie charakterze jest art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Jest to niewątpliwie przepis szczególny, sprzeciwiający się uchyleniu lub zmianie, na podstawie art. 155 k.p.a., decyzji nakazującej rozbiórkę. Wbrew zarzutom skargi przepis art. 155 k.p.a. nie mógł mieć zatem zastosowania do decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2002r. utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] września 2002r. Wskazać bowiem trzeba, że ostatnią z powołanych decyzji organ powiatowy nałożył na skarżących, na podstawie art. 51 ust.1 pkt 1 Prawa budowlanego, obowiązek rozbiórki ww. budynku gospodarczego w związku z ustaleniem, że działka na której obiekt ten został wzniesiony w planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczona jest pod zieleń izolacyjną. Zrealizowanie budynku gospodarczego sprzecznie z planem zagospodarowania przestrzennego, obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji obligowało organ do wydania nakazu rozbiórki, w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami prawa. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, zgodnie z którym w trybie art. 155 k.p.a. nie można weryfikować decyzji, które usuwają stany niezgodności z prawem, w tym decyzji nakazujących rozbiórkę (por. wyrok WSA w W-wie z dnia 31 stycznia 2007r., sygn. akt VII SA/Wa 1985/06, LEX nr 304157, wyrok NSA z dnia 3 października 2006r., sygn. akt II OSK 1165/05, LEX nr 289285). W związku z powyższym, bez wpływu na wynik niniejszej sprawy pozostawały argumenty podnoszone w skardze, co do braku przymiotu strony R.K., a w konsekwencji brak jego zgody na zamianę ww. decyzji. Uznając zatem, iż zaskarżona decyzja prawa nie narusza Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło