VII SA/Wa 2521/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Ewa Machlejd ( spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku gospodarczego skargę oddala Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010r., działając na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane ( Dz. U. z 1974r., nr 38, poz. 229 z późn. zm.) zwana dalej Prawo budowlane nakazał inwestorowi S. K. rozbiórkę budynku gospodarczego o wymiarach 2,5 m x 5,8 m z wiatą stalową o wymiarach 3,5 m x 4,9 m wybudowanego na działce nr ew. [...] obr. [...] przy ul. [...] w L. bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ wskazał, że postępowanie toczyło się na wniosek z dnia 21 października 2009r. Z. R., który wystąpił do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o nakazanie rozbiórki budynku gospodarczego usytuowanego na działce drogowej nr ew. [...] w B., gm. L., wykonanego przez S. K. W trakcie kontroli obiektu przeprowadzonej w dniu 2 marca 2010r. stwierdzono, że na działce istnieje budynek gospodarczy o wymiarach 2,5 m x 5,8 m, parterowy murowany, z dachem jednospadowym krytym eternitem z dobudowaną wiatą stalową o wymiarach 3,5 m x 4,9 m, obitą blachą stalową z dachem jednospadowym, konstrukcji drewnianej krytym papą. Budynek gospodarczy i wiata są połączone konstrukcyjnie. Budynek gospodarczy wybudowano według oświadczenia inwestora S. K. około 40 lat temu, a wiatę około 20 lat temu bez decyzji o pozwoleniu na budowę. Z oświadczenia Z. R. wynika, że budynek powstał około 1994r. Budynek usytuowany jest na działce drogowej - nr ew. [...] całą swoją długością i częściowo na działce nr ew. [...] zasiadywanej przez S. K. Biorąc pod uwagę art. 3 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, ilekroć w ustawie jest mowa o budynku, należy przez to rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Omawiany budynek wypełnia definicję zawartą w w/w przepisie. Obiekt powstał przed 1 stycznia 1995r., wobec czego, na mocy art. 103 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, zastosowanie mają przepisy obowiązujące w okresie zakończenia budowy tj: ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane. Budynek gospodarczy w znacznej części posadowiony został w działce drogowej nr ew. [...] uniemożliwiając dojazd do działki nr ew. [...]. Dojazd do działki nr ew. [...] odbywa się w chwili obecnej przez działkę Skarżącego. Ponadto S. K. nie posiada prawa własności do działki nr ew. [...] lub zgody poszczególnych współwłaścicieli do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, które byłaby zobowiązana przedłożyć przy wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę – (§ 22 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno- budowlanego (Dz. U. Nr 8. poz. 48 z późn. zm.) Zgodnie z § 22 ust. 1 pkt 2 w/w rozporządzenia "Do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę inwestor jest obowiązany dołączyć odpis dokumentu stwierdzającego prawo inwestora do dysponowania nieruchomością przewidzianą pod inwestycję". Organ stwierdził, że inwestor zrealizował budynek na działce nr ew. [...] i [...] nie posiadając prawa do dysponowania nieruchomością, bez zgody współwłaścicieli co w ocenie organu narusza prawnie chronione interesy właścicieli drogi, uniemożliwiając dojazd do działki nr ew. [...] oraz uniemożliwia prawidłową zabudowę działki Skarżących. W ocenie organu brak jest możliwości doprowadzenia budynku do zgodności z przepisami prawa, ponieważ inwestor nie posiada prawa do terenu, a ponadto działka, na której posadowiony jest budynek stanowi drogę dojazdową. W tej sytuacji w ocenie organu brak jest możliwości wydania nakazu w trybie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane, gdyż obiekt swym usytuowaniem stwarza niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia. Przedmiotowy budynek zgodnie z § 44 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. Nr 8, poz. 48 z późn. zm.) wymagał przed jego realizacją uzyskania stosownego pozwolenia na budowę. Organ podniósł, że samowolna budowa obiektu budowlanego lub jego części podlega dyspozycji art. 37 ust 1 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane, który stanowi "Obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: 1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę lub 2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia". W ocenie organu stan faktyczny wypełnia dyspozycję art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane i uzasadnia wydanie decyzji o nakazie rozbiórki obiektu. Po rozpoznaniu odwołania S. K. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] października 2010r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podniósł, że bezsprzecznie obiekt został zlokalizowany w działce drogowej nr ew. [...] uniemożliwiając dojazd do działki nr ew. [...]. Inwestor zrealizował budynek gospodarczy nie posiadając prawa do dysponowania nieruchomością jak również nie uzyskując uprzednio zgody współwłaścicieli. Obiekt powoduje niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia, bowiem został naruszony interes właścicieli drogi, jak również została uniemożliwiona prawidłowa zabudowa działki B. i Z. R. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca S. K. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji lub stwierdzenie jej nieważności zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (tj. art. 7. art. 107 § 3 k.p.a) poprzez: - niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, - załatwienie sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu skarżącego, - nie ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów skarżącego i nie podanie przyczyn, z powodu których argumentom skarżącego odmówiono wiarygodności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. 2002, nr 153, poz. 1270 ze zm.) W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona. Odmowa legalizacji wybudowanego obiektu nastąpiła wobec stwierdzenia przez organ, iż samowolnie wzniesiony budynek gospodarczy powoduje niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia. Przez niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia, należy rozumieć takie naruszenie wymogów prawa budowlanego, których usunięcie nie jest możliwe przez wydanie nakazu dokonania w obiekcie zmian lub przeróbek w trybie art. 40 Prawa budowlanego z 1974r. Obiekt podlega obligatoryjnie rozbiórce jeśli nie zostały wykluczone przesłanki z art. 37 ust. 1 w/w ustawy. W przeciwnym razie sprawca samowoli budowlanej znajdowałaby się w lepszej sytuacji niż inwestor w legalnie prowadzonym procesie budowlanym. Bezspornie przedmiotowy obiekt budowlany został posadowiony w znacznej części na działce [...], która jak wynika z załączonej księgi wieczystej stanowi współwłasność kilku podmiotów i figuruje jako droga. Organ I instancji wyjaśniał, czy przedmiotowa droga należy do kategorii dróg publicznych w rozumieniu ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych ( Dz. U. 07.19.115 ze zm.) , a także ustalił, że inwestor nie posiadał prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie ustawy o drogach publicznych do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub w innych przepisach szczególnych. Z informacji Burmistrza L. z dnia 10 czerwca 2010r. wynika, że działka [...] nie została zaliczona do kategorii dróg publicznych, jednakże w świetle wpisów do księgi wieczystej nieruchomość gruntowa działka [...] ( odpowiadająca dawnej działce [...]) stanowi drogę ( rubryka – sposób korzystania). Działka ta stanowi współwłasność kilku osób, a także Gminy L.. Współwłaściciele działki dokonując aktem notarialnym 23 czerwca 1989r. zamiany działek (k 46 akt) obciążyli służebnością drogi koniecznej niniejszą działkę [...] ( dawną [...] - k 49 akt administracyjnych ). Przeprowadzenie służebności drogi koniecznej na gruncie następuje z uwzględnieniem potrzeb nieruchomości nie mającej dostępu do drogi publicznej. Ustanowienie drogi koniecznej w tym przypadku jest następstwem czynności prawnej, a w przypadku gdy pomiędzy zainteresowanymi nie dojdzie do porozumienia co do jej przeprowadzenia sąd na podstawie art. 145 § 2 ustawy Kodeks cywilny ( Dz. U. 1964.16.83) zarządzi przeprowadzenie tejże drogi przez grunt, który był przedmiotem czynności prawnej przy uwzględnieniu interesu społeczno – gospodarczego. W każdym zaś razie ustanowienie służebności drogowej ( droga konieczna) wyraża się w zezwoleniu na przejeżdżanie przez grunty obciążone. W tej sytuacji utrzymanie obiektu budynku gospodarczego na działce [...] ( dawna [...]) stanowiłoby niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia pozbawiając go korzystania z tejże nieruchomości gruntowej stanowiącej drogę dojazdową do działki [...] . Tym samym organ słusznie uznał, że nastąpiło niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia, w szczególności dla działki sąsiedniej [...], która została pozbawiona możliwości korzystania z działki [...] jako drogi dojazdowej. Należy mieć na uwadze, że nakaz rozbiórki ma charakter restytucyjny. W tym miejscu nakaz rozbiórki samowolnie pobudowanego budynku gospodarczego na części drogi [...] jest więc środkiem przywrócenia porządku prawnego przez fizyczne usunięcie skutków samowoli budowlanej i umożliwienie korzystania z drogi koniecznej. Podnoszona przez skarżącą okoliczność toczącego się postępowania o stwierdzenie zasiedzenia działki [...] (dawnej [...]) nie ma znaczenia dla oceny zaistnienia przesłanki z art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974r., bowiem rozstrzygnięcie w kwestii własności tej działki nie zmienia jej charakteru tzn. nieruchomość ta pozostaje drogą wewnętrzną, której status wynika z wpisu sposobu korzystania do księgi wieczystej. W tym stanie rzeczy należy uznać, ze organy należycie rozważyły czy w sprawie zostały spełnione przesłanki z art. 37 Prawa budowlanego z 1974r. obligujące organ do orzeczenia rozbiórki. Z powyższych względów Sąd orzekł, jak w wyroku z mocy art. 152 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi .