VII SA/Wa 253/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Aleksandra Młyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2005 r. sprawy ze skargi C. W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2004 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] października 2004 r. Nr [...], działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) oraz art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) nakazał C. W. rozbiórkę węzła betoniarskiego oraz dwóch silosów na cement zlokalizowanych na działce nr ew. [...] we wsi [...], gm. [...]. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż wizja przeprowadzona w dniu [...] marca 2004 r. na w/w działce wykazała, że na nieruchomości tej wybudowano (bez uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę) węzeł betoniarski oraz dwa silosy na cement. Organ podniósł też, że inwestor wskazał jako datę realizacji w/w budowli rok [...], jednakże z protokołu sporządzonego przez pracowników Urzędu Gminy [...] w dniu [...] czerwca 1996 r. i z mapy stanowiącej załącznik do tego protokołu wynika, iż nie istniały żadne budowle w miejscu, gdzie w dacie wydawania decyzji znajdowały się węzeł betoniarski i silosy. Postępowanie wyjaśniające wykazało, że w dniu [...] lipca 1996 r. Wójt Gminy [...] wydał decyzję Nr [...], nakazującą E. i C. W. rozbiórkę węzła betoniarskiego i silosów na cement wybudowanych na działce nr [...] w [...]. W wyniku przeprowadzonej w dniu [...] grudnia 2002 r. wizji stwierdzono, że powyższe budowle zostały rozebrane. W związku z powyższym w ocenie organu, należy wnioskować, że węzeł betoniarski i dwa silosy na cement, których lokalizację na działce nr [...] w [...] stwierdzono podczas kontroli w dniu [...] marca 2004 r. zostały wybudowane po dniu [...] grudnia 2002 r. Organ wskazał ponadto, iż obszar działki nr ew. [...] położonej we wsi [...] nie jest objęty planem zagospodarowania przestrzennego gminy [...], a jednocześnie nie zostało zakończone postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy hali produkcyjnej z węzłem betoniarskim, silosami na cement i boksami na kruszywa na terenie tej działki. W ocenie organu w takiej sytuacji nie była możliwa legalizacja przedmiotowych budowli w oparciu o art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowane, dlatego też należało orzec ich rozbiórkę. Odwołanie od powyższej decyzji złożył C. W., podnosząc, iż węzeł betoniarski i silosy na cement będące przedmiotem zaskarżonej decyzji znajdowały się na działce nr [...] w [...] od początku lat 90-tych i nigdy nie były kwestionowane i badane. Odwołujący się wskazał ponadto, iż budowle te nie są trwale związane z gruntem. Decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. Nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpoznaniu odwołania, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego, art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ II instancji podniósł, że silosy na cement i węzeł betoniarski należą do kategorii obiektów budowlanych określonych w art. 3 pkt 1b ustawy Prawo budowlane z 1994 r., na co bez wpływu pozostaje podniesiony w odwołaniu zarzut braku trwałego związania tych budowli z podłożem. W ocenie organu odwoławczego, ponieważ C. W. nie posiadał pozwolenia na budowę, a nie zachodziły przesłanki do zalegalizowania przedmiotowych obiektów, decyzja organu I instancji orzekająca nakaz rozbiórki jest prawidłowa. Skargę na powyższą decyzję złożył C. W. kwestionując przyjęty przez organy nadzoru budowlanego termin wybudowania węzła betoniarskiego i dwóch silosów. Ponownie C. W. wskazał, iż węzeł betoniarski i silosy zostały zrealizowane na początku lat 90-tych. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd administracyjny właściwy jest do kontroli decyzji administracyjnych tylko w oparciu o kryterium legalności, a więc zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi przez Sąd następuje więc jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły i w związku z tym skarga nie mogła zostać uwzględniona. Zasadą ogólną Prawa budowlanego z 7 lipca 1994 r. jest obowiązek uzyskania przez inwestora pozwolenia na realizację wszelkiego rodzaju obiektów budowlanych i wykonywanie wszelkich robót budowlanych, chyba że przepisy art. 29 i art. 30 obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę nie wymagają. Wybudowanie obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego pozwolenia na budowę jest – stosownie do treści art. 48 w/w ustawy - przesłanką do orzeczenia przez organ nadzoru budowlanego nakazu rozbiórki. Decyzje podejmowane na podstawie tego przepisu mają charakter związany. Do takiego rozstrzygnięcia organ jest więc ustawowo zobligowany w przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej i wcześniejszego ustalenia, że nie zachodzą przesłanki uzasadniające legalizację obiektu. Węzeł betoniarski i silosy na cement, będące przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie zakwalifikować należy do kategorii budowli, o których mowa w art. 3 pkt 3 w/w ustawy Prawo budowlane. Stanowią one zatem, zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy, obiekty budowlane i ich budowa winna być poprzedzona decyzją o pozwoleniu na budowę. W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, iż C. W. wybudował na działce nr [...] w [...] węzeł betoniarski i dwa silosy bez uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę (nie kwestionował tego sam skarżący). C. W. zarówno w skardze, jak i w odwołaniu od decyzji I instancji podnosił natomiast, iż budowle te zostały zrealizowane na początku lat 90-tych, nie zaś, jak przyjęły organy nadzoru budowlanego, po dniu [...] grudnia 2002 r. Wbrew zarzutom skargi Sąd nie dopatrzył się w obu decyzjach naruszenia prawa polegającego na niedostatecznym wyjaśnieniu stanu faktycznego. Jak wynika ze zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego Wójt Gminy [...] decyzją z [...] lipca 1996 r. Nr [...] nakazał E. i C. W. rozbiórkę węzła betoniarskiego i silosów. Decyzja ta utrzymana została w mocy decyzją Wojewody [...] z [...] lutego 1997 r. W wyniku wizji (prowadzonej w obecności C. W.), przeprowadzonej w dniu [...] grudnia 2002 r. w celu kontroli wykonania w/w decyzji Wójta Gminy [...] stwierdzono, że powyższe budowle zostały rozebrane (co zostało utrwalone w protokole oględzin). Obecny przy oględzinach C. W. nie zgłosił żadnych zastrzeżeń do protokołu. W związku z otrzymaną przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w dniu [...] stycznia 2004 r. skargą E. S. zostało wszczęte kolejne postępowanie w sprawie zabudowy na działkach nr [...] w P. W trakcie oględzin, które miały miejsce w dniu [...] marca 2004 r., ustalono, że na działce nr [...] znajduje się węzeł betoniarski i silosy na cement. Wskazać należy, iż budowle te znajdują się w innym miejscu, aniżeli węzeł i silosy stwierdzone podczas wizji w [...] r. Biorąc pod uwagę powyższe podzielić należy stanowisko organów I i II instancji, iż budowle te zostały wybudowane po [...] grudnia 2002 r. W konsekwencji za prawidłowe należy uznać zastosowanie w przedmiotowym postępowaniu ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Jak już wskazano wcześniej stwierdzenie przez organ nadzoru budowlanego faktu popełnienia samowoli budowlanej rodzi po stronie organu obowiązek orzeczenia nakazu rozbiórki obiektu. W przedmiotowej sprawie nie było możliwe zastosowanie procedury legalizacji samowoli, która jest dopuszczalna, gdy inwestycja jest zgodna z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu – w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - oraz nie narusza przepisów w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. Obszar działki nr [...] w [...] nie był w chwili wydawania decyzji I i II instancji objęty żadnym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy [...] (poprzednio uchwalony plan utracił moc w dniu [...] grudnia 2003 r.), a ponadto nie zostało zakończone postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji, co wynika z pisma Urzędu Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. W takiej sytuacji, wobec tego, że inwestor nie posiadał wymaganego pozwolenia na budowę i nie zachodziły przesłanki uzasadniające legalizację przedmiotowych obiektów budowlanych organy nadzoru budowlanego zobligowane były do wydania nakazu rozbiórki, stosownie do treści art. 48 ustawy Prawo budowlane. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja odpowiada prawu, wobec czego, na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.