VII SA/Wa 2543/14
WyrokWSA w Warszawie2016-01-13
Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Włodzimierz Kowalczyk, Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budynek gospodarczy o konstrukcji stalowej, posadowiony na bloczkach betonowych i bezpośrednio na gruncie, z kółkami w narożach, o wymiarach 4,00 m x 3,03 m, wymagał zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej, a jego realizacja bez takiego zgłoszenia uzasadnia nakaz rozbiórki?Ratio decidendi
Budynek gospodarczy o konstrukcji stalowej o powierzchni 12,12 m2, nawet jeśli nie jest trwale związany z gruntem i posiada kółka, wymagał dokonania zgłoszenia właściwemu organowi przed jego realizacją, zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Brak takiego zgłoszenia stanowi samowolę budowlaną, a ponieważ obiekt jest sprzeczny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (zakaz zabudowy gospodarczej) oraz przepisami techniczno-budowlanymi (nieprawidłowe usytuowanie względem granicy działki), organ nadzoru budowlanego zasadnie nakazał jego rozbiórkę na podstawie art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
A. L. zbudowała na swojej działce budynek gospodarczy o konstrukcji stalowej o wymiarach ok. 4,00 m x 3,03 m, posadowiony na bloczkach betonowych i gruncie, z kółkami w narożach. Budynek ten nie był trwale związany z gruntem i miał służyć do przechowywania opału i śmieci. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał A. L. dokonanie całkowitej rozbiórki budynku, co zostało utrzymane w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. A. L. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując wadliwość decyzji i twierdząc, że kontener nie wymagał pozwolenia na budowę ani zgłoszenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A. L.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant st. ref. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi A. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku oddala skargę
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] października 2014 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zm., dalej: k.p.a.), po rozpoznaniu odwołania A. L. - utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r., Nr [...] nakazującą A. L. dokonanie całkowitej rozbiórki budynku gospodarczego konstrukcji stalowej o wymiarach rzutu ok. 4.00 m x 3.03 m znajdującego się na działce oznaczonej nr ewid. [...] w [...].
Organ odwoławczy w uzasadnieniu rozstrzygnięcia omówił stan faktyczny sprawy wskazując, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie organ powiatowy wszczął na wniosek G.D. Po przeprowadzeniu kontroli w dniu 25 czerwca 2014 r. na działce nr ew. [...] organ powiatowy stwierdził, że na spornej działce znajduje się m.in. parterowy budynek konstrukcji stalowej o wymiarach rzutu ok. 4,00 m x 3.03 m. Budynek z dachem jednospadowym kryty blachą o kierunku spadku północnym i okapem dachu o szerokości 0,16 m od strony południowej. Budynek o ścianach obłożonych blachą, ustawiony punktowo na bloczkach betonowych oraz bezpośrednio na gruncie rodzimym w południowo - zachodnim narożu budynku. W narożach budynku zakotwione są za pomocą śrub kółka plastikowe o średnicy 8 cm w ilościach 4 sztuk. Budynek zlokalizowany w odległości 0,38 m mierząc od ogrodzenia od strony południowej i 1.42 m mierząc od budynku konstrukcji drewnianej od strony zachodniej. W trakcie kontroli brak dostępu do budynku.
W dniu 7 lipca 2014 r. do protokołu A. L. oświadczyła, iż "gospodarczy kontener konstrukcji stalowej na kółkach zakupiłam 5 maja 2014 r., ustawiony został 18 maja 2014 r. Kontener służyć będzie do przechowywania opału tj. drewno, węgiel, śmieci, rower. Kontener nie jest garażem, nie posiada drzwi garażowych, nie jest związany z gruntem. Postawienie nie wymaga żadnej zgody ani pozwolenia.
PINB w [...] decyzją Nr [...] z [...] sierpnia 2014 r. nakazał A. L. dokonanie całkowitej rozbiórki omawianego blaszanego budynku.
Po rozpatrzeniu odwołania organ odwoławczy podzielił argumentację organu I instancji.
Powołując się na art. 28 oraz art. 29 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego organ wskazał, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31, które wskazują na możliwość wykonywania robót budowlanych w oparciu o zgłoszenie zamiaru ich wykonywania właściwemu organowi. A budowa "(...) wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki" nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Wykonanie powyższych prac wymaga dokonania zgłoszenia właściwemu organowi (art. 29 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1).
Wybudowanie budynku gospodarczego konstrukcji stalowej o wymiarach zewnętrznych ok. 4,00 m x 3,03 m w świetle art. 29 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego wymagało zatem dokonania zgłoszenia właściwemu organowi. W związku z brakiem ww. zgłoszenia A. L. niewątpliwie dopuściła się samowoli budowlanej, którą reguluje art. 49b Prawa budowlanego.
Powołując się na orzecznictwo sądowoadminstracyjne (wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2004 r., OSK 104/04) organ wskazał: "(...) obiekty kontenerowe są obiektami budowlanymi w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit b i pkt 3, ich budowa nie wymaga pozwolenia na budowę tylko wówczas, gdy są przeznaczone do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych i w celu ich wykonania (art. 29 ust. 1 pkt 24)". Tak więc budowa kontenera (ustawienie go na działce) nieprzeznaczonego jako zaplecze budowy wymaga uzyskania stosownej zgody organu administracji architektoniczno-budowlanej. "Sam brak trwałego połączenia obiektu budowlanego z gruntem nie decyduje o tym, czy obiekt wymaga pozwolenia na budowę, zgłoszenia, bądź może być zwolniony z tych rygorów". (wyrok WSA w Warszawie w wyroku z dnia 19 sierpnia 2009 r. sygn. akt VII SA/Wa 1777/08).
Kolejno organ wskazał, że możliwość legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego lub jego części, zgodnie z dyspozycją art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego, istnieje jedynie w sytuacji, gdy budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych.
Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Miasta [...] uchwalonym uchwałą Miejskiej Rady Miasta [...] Nr [...] z dnia [...] lipca 2004 r. działka o nr ewid. [...] przy ul. [...] w [...] znajduje się na terenie "UM" przewidzianym pod usługi nieuciążliwe z dopuszczeniem mieszkalnictwa wielorodzinnego pod warunkiem nie więcej niż 40% udziału funkcji mieszkaniowej w wykorzystaniu tego terenu. Ponadto na terenach zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej zakazuje się realizacji wolnostojącej zabudowy gospodarczej, a na terenach wykorzystywanych pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną zakazuje się realizacji zabudowy gospodarczej, z wyjątkiem garaży.
Z powyższego wynika, że na spornej działce o nr ewid. [...] obowiązuje zakaz realizacji zabudowy gospodarczej a zatem zarzut odwołania dot. naruszenia art. 7, art. 77 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w związku z nieustaleniem obowiązujących przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest nieuzasadniony. Ponadto orzekając w sprawie organ powiatowy był zobowiązany zbadać plan obowiązujący w dacie orzekania, a nie jego kolejne zmiany jakie miały miejsce od jego uchwalenia. Dodatkowo trzeba zauważyć, że obecne usytuowanie budynku gospodarczego, w odległości wynoszącej 0.38 m mierząc od ogrodzenia od strony południowej (działka nr ewid. [...]) jest niezgodne z przepisami techniczno-budowlanymi, tj. z § 12 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75. poz. 690 ze zm.).
Z uwagi na to, iż przedmiotowy obiekt pozostaje w sprzeczności z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisami techniczno-budowlanymi, w ocenie [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego organ powiatowy zasadnie na podstawie art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego nakazał A. L. dokonanie całkowitej rozbiórki spornego budynku gospodarczego. Zgodnie z tym przepisem właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2 w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
Odnosząc się do zarzutów skarżącej dotyczącego braku sprecyzowania przedmiotu postępowania administracyjnego organ wskazał, że organ powiatowy w piśmie z 9 lipca 2014 r. zawiadomił czego dotyczy postępowanie. Ww. zawiadomienie A. L. odebrała w dniu 29 lipca 2014 r. W ocenie organu określenie przedmiotu postępowania w zawiadomieniu nie budzi wątpliwości interpretacyjnych.
Biorąc pod uwagę powyższe organ odwoławczy stwierdził, że rozstrzygnięcie organu I instancji jest prawidłowe.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] października 2015 r. nr [...] złożyła A. L. wnosząc o jej uchylenie, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W skardze skarżąca wskazała, że zaskarżona decyzja jest wadliwa. Przepisy ustawy Prawo budowlane wskazują, że obiekt budowlany to między innymi budynek z instalacjami i urządzeniami technicznymi. Postawiony kontener nie ma ani żadnych instalacji, ani żadnych urządzeń technicznych. Wskazany kontener nie ma także fundamentów, jest przestawny, ma zamocowane w czterech rogach kółka, co zostało przez organ administracyjny odnotowane. Kontener ma służyć do przechowywania opału i śmieci. Oczywistym jest więc, że ma charakter sezonowy. Zgodnie z przepisami ustawy Prawo budowlane takie obiekty nie wymagają pozwolenia na budowę. Skoro zatem stan faktyczny w sprawie ustalono wadliwie, to i decyzja jest wadliwa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), uchyla ją lub stwierdza jej nieważność.
Badając legalność zaskarżonej decyzji -stosownie do dyspozycji powołanych przepisów- Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Sąd w pełni podziela argumentacje zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia.
W niniejszym postępowaniu Sąd kontrolował decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] października 2014 r. utrzymującą w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę budynku gospodarczego konstrukcji stalowej o wymiarach rzutu ok. 4.00 m x 3.03 m.
Zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa wolnostojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki.
W niniejszej sprawie wzniesiony przez A. L. na działce nr ew. [...] blaszany budynek gospodarczy miał wymiary 4.00 m x 3.03 m, a więc jego powierzchnia wynosiła 12,12 m2. A zatem już powierzchnia spornego budynku blaszanego wyznaczyła kierunek postępowania organu. I jak powołany przepis wskazał budynek ten wymagał dokonania -przed jego realizacją- zgłoszenia właściwemu organowi. W sprawie inwestorka nie kwestionuje, że zgłoszenia takiego nie dokonała.
W przypadku realizacji obiektu budowlanego bez dokonania wymaganego prawem zgłoszenia (czyli jak w niniejszej sprawie) organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest wszcząć procedurę określoną w art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego, w myśl którego właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
Z kolei, możliwość legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego lub jego części, zgodnie z dyspozycją art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego, istnieje jedynie w sytuacji, gdy budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych.
I tak, wskazać należy, że z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta [...] uchwalonego uchwałą Miejskiej Rady Miasta [...] Nr [...] z dnia [...] lipca 2004 r. wynika, że działka o nr ewid. [...] przy ul. [...] w [...] znajduje się na terenie "UM" przewidzianym pod usługi nieuciążliwe z dopuszczeniem mieszkalnictwa wielorodzinnego pod warunkiem nie więcej niż 40% udziału funkcji mieszkaniowej w wykorzystaniu tego terenu. Ponadto na terenach zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej zakazuje się realizacji wolnostojącej zabudowy gospodarczej, a na terenach wykorzystywanych pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną zakazuje się realizacji zabudowy gospodarczej, z wyjątkiem garaży.
Z przytoczonego zapisu planu wynika wprost, że na spornej działce o nr ewid. [...] obowiązuje zakaz realizacji zabudowy gospodarczej, a jak sama skarżąca wskazała, sporny obiekt nie stanowi garażu. Jak słusznie również zauważył organ - orzekając w sprawie był zobowiązany badać plan obowiązujący w dacie orzekania.
Kolejno należy zwrócić uwagę na zgodność spornego budynku z przepisami techniczno-budowlanymi.
Stosownie do § 12 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75. poz. 690 ze zm.) - w zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w §13, § 60 § 271-273, dopuszcza się: sytuowanie budynku gospodarczego i garażu o długości mniejszej niż 5,5 m i o wysokości mniejszej niż 3 m bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości nie mniejszej niż 1.5 m ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych".
W niniejszej sprawie blaszany budynek gospodarczy usytuowany jest w odległości wynoszącej 0.38 m mierząc od ogrodzenia od strony południowej (działka nr ewid. [...]) co jest niezgodne z przepisami techniczno-budowlanymi, tj. z powołanym § 12 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia.
Bezspornie zatem przedmiotowy obiekt pozostaje w sprzeczności z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisami techniczno-budowlanymi, co słusznie oceniły organy orzekające w niniejszej sprawie.
Zauważyć przy tym należy, że doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z przepisami techniczno-budowlanymi było by możliwe jednak legalizacja obiektu, ze względu na sprzeczność z przepisami planistycznymi, nie mogła zakończyć się powodzeniem.
Nie zasługuje na uwzględnienie również zarzut skargi dotyczący związania spornego budynku z gruntem. W przypadku bowiem gdy planowany do budowy blaszany budynek (kontener) miałby być trwale związany z gruntem inwestor winien legitymować się ostateczną decyzją o udzieleniu pozwolenia na budowę. W sytuacji zaś gdy planowany do budowy budynek blaszany miałby być nietrwale związany z gruntem należało dostarczyć zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych właściwemu organowi. Obie sytuacje wymagały jednak zgłoszenia organowi zamiaru wykonania spornego budynku, a od szczegółów obiektu zależałoby czy inwestorka będzie potrzebowała pozwolenia na jego wybudowanie (posadowienie) czy zobowiązana będzie zgłosić zamiar jego posadowienia.
Odnosząc się do zarzutu wielokrotnych zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wskazać należy, że Skarżąca nie wskazała z jakiej to zmiany wynika, że przedmiotowy obszar zmienił przeznaczenie. Natomiast z analizy ogólnie dostępnego w internecie miejscowego planu zawierającego wszystkie dokonane zmiany wynika, iż oceniany tern nie zmienił przeznaczenia.
Zdaniem Sądu organy przeprowadziły postępowanie w sposób nie naruszający zasad wyrażonych w art. 7, art. 8, art. 11, art. 75 § 1 i art. 77 § 1 k.p.a. Przeprowadzone czynności pozwoliły bowiem na wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i wydanie prawidłowego w ustalonych okolicznościach rozstrzygnięcia. Wbrew twierdzeniom skargi organy rozpatrzyły cały zgromadzony materiał dowodowy zaś prawidłowo przeprowadzona analiza tego materiału znalazła odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji sporządzonym w zgodzie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a. W sposób nie budzący wątpliwości organy przytoczyły fakty istotne dla rozstrzygnięcia, wyjaśniły jaki jest przedmiot postępowania, w oparciu o jaką podstawę prawną jest ono prowadzone, a tym samym jaki jest zakres niezbędnych ustaleń.
Reasumując, skoro Sąd uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa a biorąc dodatkowo pod uwagę, że nie zostały dostrzeżone takie naruszenia przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło