VII SA/Wa 2547/13
WyrokWSA w Warszawie2014-03-17
Skład orzekający: Małgorzata Jarecka, Joanna Gierak-Podsiadły, Mirosława Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Państwowej Straży Pożarnej nakładająca obowiązki w zakresie ochrony przeciwpożarowej na spółdzielnię mieszkaniową jako właściciela budynku, w tym dotyczące instalacji znajdujących się w lokalach mieszkalnych, jest zgodna z prawem i czy została wydana z poszanowaniem procedury administracyjnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie jest dotknięta wadami nieważności ani nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Właściciel budynku, w tym spółdzielnia mieszkaniowa, ponosi odpowiedzialność za bezpieczeństwo pożarowe całego obiektu, włączając w to instalacje znajdujące się w lokalach mieszkalnych, które stanowią części wspólne nieruchomości. Nałożone obowiązki, wynikające wprost z przepisów prawa, zostały prawidłowo skierowane do spółdzielni jako właściciela i zostały określone w sposób wystarczająco precyzyjny, dając adresatowi szerokie spektrum możliwości ich realizacji.Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa "E." zaskarżyła decyzję M. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej, która uchyliła częściowo decyzję organu pierwszej instancji i ustaliła nowe terminy realizacji obowiązków w zakresie poprawy warunków przeciwpożarowych w budynku. Spółdzielnia zarzuciła decyzjom nieważność i rażące naruszenie przepisów prawa, kwestionując m.in. możliwość nałożenia obowiązków dotyczących instalacji w lokalach mieszkalnych na właściciela budynku oraz nieprecyzyjne sformułowanie nakazów. Organ odwoławczy podtrzymał obowiązki nałożone przez organ pierwszej instancji, wskazując na odpowiedzialność spółdzielni jako właściciela za bezpieczeństwo pożarowe całego budynku.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jarecka, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Protokolant spec. Katarzyna Ławnik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2014 r. ze skargi M. Spółdzielni Mieszkaniowej "E." w W. na decyzję M. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] września 2013 r., znak: [...] w przedmiocie nałożenia określonych obowiązków skargę oddala
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2013r., znak [...] M. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. - ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ) w związku z art. 27 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 1991 r. Nr 88, poz. 400 z późn. zm., tekst jednolity: Dz. U. z 2009 r. Nr 12, poz. 68 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez [...] Spółdzielnię Mieszkaniową E. w W. od decyzji z dnia [...] lipca 2013r. znak [...] Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej [...] w sprawie poprawy warunków przeciwpożarowych w budynku przy ni. K. [...] w W. uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części dot. Terminu realizacji obowiązku określonego w pkt 1 i 2 decyzji i w tym zakresie ustalam nowy termin realizacji obowiązku w pkt. 1 - do dnia 31 grudnia 2013r. w pkt. 2-do dnia 31 stycznia 2014r., a w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ wskazał, w dniach 9 i 10 lipca 2013r. przedstawiciele Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej [...] przeprowadzili czynności kontrolno - rozpoznawcze w wielorodzinnym budynku mieszkalnym przy ul. K. [...] w W. Stwierdzono nieprawidłowości w zakresie zabezpieczenia przeciwpożarowego w/w budynku. W tych okolicznościach Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej [...] decyzją z dnia [...] lipca 2013r. znak [...] zobowiązał [...] Spółdzielnię Mieszkaniową "E." w W. do zrealizowania przeglądu technicznego i czynności konserwacyjnych instalacji wentylacji grawitacyjnej w wymienionych, a w razie stwierdzenia nieprawidłowości doprowadzenia tej instalacji do pełnej sprawności technicznej (w pkt. 1) "zapewnienia sprawności technicznej instalacji wentylacji grawitacyjnej w budynku, potwierdzonej stosownym protokołem (w pkt. 2) "zapewnienia przeglądu technicznego i czynności konserwacyjnych instalacji gazowej w wymienionym lokalu, a w razie stwierdzenia nieprawidłowości doprowadzenia tej instalacji do pełnej sprawności technicznej (w pkt. 3) "zapewnienia
sprawności technicznej instalacji odgromowej budynku, potwierdzonej stosownym protokołem (w pkt. 4) "wyposażenia budynku w przeciwpożarowy wyłącznik prądu (w pkt. 5) "oznakowania wyjść i dróg ewakuacyjnych z garażu podziemnego (w pkt. 6 )" przeprowadzenia przeglądu technicznego i czynności konserwacyjnych systemu sygnalizacji pożarowej w budynku (w pkt. 7) "wyposażeniu drzwi pożarowych do przedsionków przeciwpożarowych w urządzenia zapewniające ich samoczynne zamkniecie w razie pożaru (w pkt. 8) "przeprowadzenia przeglądu technicznego i czynności konserwacyjnych instalacji oświetlenia awaryjnego w garażu (w pkt. 9) oraz przeprowadzenia przeglądu technicznego i czynności konserwacyjnych instalacji wentylacji mechanicznej w budynku (w pkt. 10).
[...] Spółdzielnia Mieszkaniowa "E." pismem z dnia 6 sierpnia 2013r. wniosła odwołanie od ww. decyzji, dochodząc jej uchylenia w zakresie pkt. 1 i 2, wydanie orzeczenia w tym zakresie i umorzenie postępowania, względnie określenie innych (dłuższych) terminów realizacji tych obowiązków. Ponadto o uchylenie w całości obowiązku określonego w pkt. 5 i umorzenie w tym zakresie postępowania.
Organ drugiej instancji wskazał, że rozpoznając odwołanie miał na uwadze to, że obowiązek opisany w pkt. 5 jest obowiązkiem samoistnym, wynikającym z 4 ust. 2, pkt. 2 i 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie, ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 109, poz. 719). Przepisy te w rozdziale końcowym § 44 wskazują przypadki, których nie dotyczą - nie będące przedmiotem obecnego postępowania, co stanowi podstawę ich zastosowania również do budynków istniejących przed wejściem w życie obecnej edycji przepisów przeciwpożarowych. Szczegółowe zaś warunki stosowania tego urządzenia w obiekcie, w strefie pożarowej kubaturze przekraczającej 1.000 m3 zakres i sposób działania, określają jednoznacznie przepisy techniczno — budowlane "tj. 183 ust. 2 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.) przepisy 183 ust. 2 i 4 wskazują konkretny zakres i sposób działania tych urządzeń. Jednocześnie przywołane przepisy rozporządzenia w sposób jednoznaczny determinują przeciwpożarowe wyłączniki prądu jako urządzenia przeciwpożarowe (2 ust. 2 pkt. 9) "które winny być wykonane zgodnie z projektem uzgodnionym przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych (3 ust. 1)".
Organ podkreślił, że w trakcie czynności kontrolno-rozpoznawczych ustalono bezspornie, że obiekt mieszkalny przy ul. K. [...] w W. stanowiący jedną strefę pożarową o kubaturze 40.920 m3 nie został wyposażony w przeciwpożarowy wyłącznik prądu. Powyższe ustalenia zostały również potwierdzone w dokumentacji technicznej (maj 2013r.) sporządzonej przez uprawnionego inspektora robót elektrycznych. Sposób realizacji odłączeń zasilania energetycznego w trakcie pożaru jednoznacznie określa stan bezpieczeństwa prowadzących działania ratowniczo - gaśnicze strażaków Państwowej Straży Pożarnej jak również przedstawicieli innych służb technicznych wspomagających te działania. Zastosowanie urządzeń niezbędnych do zapewnienia bezpieczeństwa prowadzenia akcji gaśniczej przy jednoczesna ciągłością pracy urządzeń, których działanie w przypadku pożaru jest niezbędne, nie może być przez organy ochrony przeciwpożarowej akceptowane.
Organ drugiej instancji wskazał, że w zakresie punktu 1 i 2 decyzji obowiązek wynika z 4 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 109, poz. 719). W zakresie użytkowania instalacji i urządzeń niesprawnych technicznie, tj. nie posiadających stosownego i aktualnego protokołu z badań, aktualnie obowiązujący przepis stanowi, iż w obiektach zabronione jest wykonywanie czynności, które mogą spowodować pożar lub jego rozprzestrzenianie się, a w szczególności użytkowanie instalacji i urządzeń niesprawnych technicznie, jeżeli może się to przyczynić do powstania pożaru, wybuchu lub rozprzestrzenienia ognia bądź nie poddawanych okresowym kontrolom o zakresie i częstotliwości wynikających z przepisów prawa budowlanego.
Organ przywołał też art. 62 ust. 1 pkt. 1 lit. c ustawy Prawo Budowlane, zgodnie z którym na właścicielu lub zarządcy obiektu spoczywa obowiązek wykonywania stosownych kontroli okresowych, enumeratywnie określonych urządzeń i instalacji, tj. instalacji gazowych oraz przewodów kominowych (dymowych, spalinowych i wentylacyjnych). W trakcie czynności kontrolno - rozpoznawczych przeprowadzonych w obiekcie przedstawiono protokoły uprawnionych osób określające jednoznacznie usterki w części lokali mieszkalnych jak również braki w dostępie do lokali uniemożliwiających przeprowadzenie przeglądu.
Organ drugiej instancji stwierdził, że argumentacja strony jakoby Spółdzielnia, jako właściciel budynku, nie posiada uprawnień do ingerowania w stan techniczny instalacji technicznych w lokalach mieszkalnych, jest niezasadna. Strona w protokole z czynności określona została jako odpowiedzialna za stan bezpieczeństwa pożarowego całego budynku (do czego nie wniosła zastrzeżeń), jak również nie wykazała, iż określone w protokołach lokale stanowią wyodrębnioną z zasobów spółdzielni własność. Uwzględniając, wniosek o rozstrzygnięcie poprzez określenie nowego terminu realizacji obowiązków w pkt. 1 i 2 decyzji, organ przychylił się w tym zakresie, znajdując uzasadnienie w przygotowaniu poszczególnych lokali mieszkalnych do realizacji przeglądów, jak również podjęcia działań zmierzających do zapewnienia sprawności instalacji technicznych, wymagających interwencji w przypadkach wykazanych w trakcie przeglądów. Nie bez znaczenia jest również fakt, iż strona poinformowała o realizacji remontu dachu, wraz z modernizacją kominów, którego zakończenie planowane jest na koniec roku 2013.
Organ odwoławczy uznał, iż komendant miejski Państwowej Straży Pożarnej w sposób szczegółowy określił zakres nieprawidłowości oraz sposób w jaki należy decyzję zrealizować. Wypełnił bowiem wymagania określone w art. 107 k.p.a. tworząc decyzję czytelną i zrozumiałą, zawierającą wszystkie elementy jakie decyzja winna posiadać. Organ I instancji wykazał staranność w ustaleniu okoliczności faktycznych oraz zebranych dowodów, a jego działania w obronie praworządności uwzględniają przede wszystkim interes społeczny, jakim jest również zapewnienie bezpieczeństwa mieszkańcom budynku. Wypełnia to również ustawową delegację dla działań organów PSP określoną ustawą o Państwowej Straży Pożarnej oraz o Ochronie Przeciwpożarowej.
Organ II instancji podkreślił też, że choć rozpatrując przedmiotową sprawę miał na uwadze, że obowiązki zawarte w pkt. 3 i 4 zaskarżonej decyzji nie były kwestionowane przez stronę w odwołaniu, to stwierdza, że rozstrzygnięcia te mają pełne oparcie w przywołanych w tym zakresie postanowieniach przepisów przeciwpożarowych.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe rozstrzygniecie wniosła [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa "E." zarzucając zaskarżonej decyzji: wypełnienie przesłanek nieważności opisanych w art 156 § 1 pkt 5 k.p.a., a także w art. 156 1 pkt 2 i pkt4 k.p.a., rażące naruszenie art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej - rażące naruszenie przepisów 4 oraz 19 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych - naruszenie przepisów art. 6, 7, 8, 77 1, 80, 107 § 3 i 138 § 2 k.p.a.
Spółdzielnia wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej i poprzedzającej ja decyzji organu pierwszej instancji, ewentualnie, w przypadku nieuwzględnienia przez Sąd wniosków powyższych, o uchylenie tych decyzji. Ponadto zgłoszono wniosek o zwrot kosztów postępowania. Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, zgłoszony w skardze, został rozpoznany odrębnie.
Skarżąca Spółdzielnia w uzasadnieniu skargi stwierdziła, że decyzje obu instancji są niewykonalne - nie wiadomo, jakie czynności mają być zrealizowane (co miały na myśli organy Straży Pożarnej) w celu zapewnienia pełnej sprawności technicznej instalacji wentylacji grawitacyjnej, czy gazowej. Nałożone obowiązki zostały sformułowane niezwykle ogólnikowo, tymczasem organy miały obowiązek wskazać konkretne czynności, które adresat obowiązany jest wykonać, np. w odniesieniu do dojść ewakuacyjnych bez jakichkolwiek niedopowiedzeń lub wątpliwości interpretacyjnych w tym zakresie (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 18 sierpnia 2011 r.o sygn. akt II SA/Bk 369/2011). Użyto niedopuszczalnych sformułowań - "doprowadzić do pełnej sprawności technicznej", "zapewnić pełną sprawność techniczną". Spółdzielnia stwierdziła, że cyt. "Powstaje bowiem pytanie: jeśli nawet spółdzielnia podejmie określone czynności w celu realizacji nałożonych obowiązków, czy to będą właśnie te właściwe czynności, których oczekiwały organy Straży Pożarnej wydając przedmiotowe decyzje?"
Zdaniem skarżącej zaskarżona decyzja wypełnia również znamiona nieważności określone w innych punktach przepisu art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. Obowiązki określone w punkcie 1 decyzji pierwszej instancji zostały skierowane do Spółdzielni [...], jako właściciela budynku związane są one jednak z prawidłowym funkcjonowaniem instalacji wentylacji grawitacyjnej w konkretnych lokalach w tym budynku - tj. nr [...],[...] i [...]. Zgodnie z przepisem 19 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych, użytkownik lokalu wyposażonego w przewody i kanały dymowe lub spalinowe oraz wentylacyjne jest obowiązany zapewnić ich sprawność techniczną i użytkową. Z przytoczonego przepisu wynika zatem, iż obowiązki w zakresie zapewnienia sprawności technicznej instalacji wentylacyjnej spoczywają na użytkowniku lokalu, nie zaś na jego właścicielu, czy też właścicielu budynku, w którym lokal się znajduje. Żaden z organów Straży Pożarnej rozpoznających niniejszą sprawę nie ustalił w toku postępowania osoby/osób będących użytkownikami lokali nr [...],[...] i [...] w budynku przy ul. K. [...]. Okoliczność ta oznacza, iż zarówno Komendant Miejski, jak i M. Komendant Wojewódzki Straży Pożarnej nie wyjaśniły istotnego obszaru stanu faktycznego niniejszej sprawy, naruszając w ten sposób poważnie wymogi wynikające z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Także określone w punkcie 1 i 3 decyzji organu pierwszej instancji obowiązki konserwacji instalacji wentylacji grawitacyjnej (w odniesieniu do lokali nr [...],[...] i [...]) oraz instalacji gazowej lokalu nr [...] nie mają podstawy prawnej. Ponadto, zastosowanie nakazów zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej wymaga uprzedniego stwierdzenia naruszenia przepisów przeciwpożarowych nie może natomiast wydać decyzji, która w ww. okoliczności nie stwierdza. Tymczasem, spółdzielnia jest obowiązana przeprowadzić przegląd techniczny, a dopiero w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości doprowadzić instalację i oświetlenie awaryjne w garażu do stanu pełnej sprawności technicznej. Organy Straży Pożarnej naruszyły również 4 ust. 2 ww. rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych. Zgodnie bowiem z tym przepisem tego rodzaju przeglądy powinny być przeprowadzone w okresie wiosennym. Tymczasem organ pierwszej instancji termin wykonania obowiązków związanych z przeglądem instalacji wyznaczył na okres jesienny. Organ drugiej instancji zmienił te terminy na okres zimowy. O przeprowadzeniu przeglądów zgodnie z powołanym przepisem rozporządzenia nie może być zatem mowy.
Zdaniem Spółdzielni uzasadnienie decyzji obu instancji nie spełnia wymogów opisanych w art. 107 § 3 k.p.a., wobec braku odniesienia się w sposób wyczerpujący do podnoszonych przez stronę istotnych zarzutów i okoliczności.
Spółdzielnia podniosła też, że wykonanie nałożonych obowiązków będzie wiązać się z poniesieniem kosztów w wysokości 40 000 zł. Działania takie skarżąca będzie musiała podjąć z uwagi na stosunkowo krótkie terminy realizacji obowiązków wynikających ze skarżonych decyzji. Jednocześnie z powyżej opisanych względów nie ma żadnej gwarancji, iż czynności które Spółdzielnia podejmie w celu wykonania decyzji będą właściwe i czy rzeczywiście doprowadzą do realizacji nałożonych obowiązków zgodnie z ich treścią.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał prezentowaną wcześniej argumentację. Dodatkowo podniesiono, że Spółdzielnia jako właściciel budynku, posiada pełne uprawnienia do ingerowania w stan techniczny instalacji technicznych w budynku, w tym w lokalach mieszkalnych. W protokole pokontrolnym, nie wnosząc zastrzeżeń, przyjęła odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa całego budynku, zaś w toku postępowania nie wykazała wyodrębnienia z zasobów spółdzielni objętych nakazem lokali. Także, rozstrzygnięcie organu odwoławczego w kwestii terminów realizacji zaskarżonych obowiązków wypełniło alternatywne żądania strony na etapie odwoławczym. Wnosiła bowiem ona o uchylenie zaskarżonej decyzji w części, tj. zakresie pkt. 1, 2 i 5, wydanie orzeczenia w tym zakresie i umorzenie postępowania, względnie określenie innych (dłuższych) terminów realizacji obowiązków (pkt. 1 i 2 ), co miało miejsce w zakończonym rozstrzygnięciu w powyższym zakresie. Także zarzuty co do braku czytelności nakazów są nieuzasadnione.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego i poprzedzającego go aktu pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie jest dotknięta żadną z wad nieważnościowych w rozumieniu art. 156 § 1 k.p.a. a także, nie narusza przepisów prawa w stopniu, który uzasadniałby jej uchylenie w świetle art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.).
Decyzje obu instancji zapadły w celu zagwarantowania realizacji wynikającej z art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. z 2009r. Nr 178, poz. 1380 ze zm.) - ochrony przeciwpożarowej polegającej na realizacji przedsięwzięć mających na celu ochronę życia, zdrowia i mienia w szczególności przed pożarem, zapobieganie powstawaniu i rozprzestrzenianiu się pożaru. Co do zasady ustawodawca nałożył na właściciela obiektu lub terenu obowiązek ochrony przeciwpożarowej (wyjątki zostały określone w ust. 1a - przejęcie odpowiedzialności za realizację obowiązku). Stosownie do treści art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie przeciwpożarowej to na właścicielu budynku ciąży obowiązek zapewnienia odpowiedniej ochrony przeciwpożarowej.
Sąd stwierdza, że w okolicznościach niniejszej sprawy zostały wskazane prawidłowe przepisy prawa, które każą skierować nakazy objęte niniejszym rozstrzygnięciem do Spółdzielni jako właściciela budynku. To on odpowiada za bezpieczeństwo pożarowe budynku także w zakresie instalacji, które stanowiąc części wspólne nieruchomości fizycznie podlegają kontroli w konkretnych miejscach w tym takich, które ulokowane są w poszczególnych lokalach.
Skarżąca Spółdzielnia powołując się na przepisy, w tym rozporządzenia w sprawie warunków technicznych z 1999r., gdy obowiązuje z 2002r., zdaje się zapominać o ww. przepisach istotnych dla określenia adresata niniejszych rozstrzygnięć, w tym o regulacji zawartej w art. 61 ustawy Prawo budowlane. Ten zaś stanowi, że właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany: utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2; zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu (...). Ponadto w świetle art. 62 właściciel lub zarządca budynku jest zobowiązany do okresowych kontroli stanu technicznego budynku w tym w zakresie także ochrony przeciwpożarowej.
W okolicznościach niniejszej sprawy nie budzi wątpliwości, że zaistniały nieprawidłowości w zabezpieczeniu przeciwpożarowym budynku pozostającego w zasobach Spółdzielni. Wykazały to, niekwestionowane przez Spółdzielnię, wyniki przeprowadzonej kontroli organu straży pożarnej.
Nałożone obowiązki mają charakter samoistny i wynikający wprost z przepisów prawa szczegółowo wskazanych w decyzji organu pierwszej instancji. Przepisy te stosuje się do budynków (starych) użytkowanych, między innymi takich jak ten, którego dotyczy przedmiotowa sprawa. Wynika to zarówno z art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej i § 207 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Jak podał w wyroku z dnia 17 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OSK 745/06 Naczelny Sąd Administracyjny "zakres stosowania art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej nie został w akcie normatywnym w żaden sposób ograniczony w odniesieniu do tzw. budynków starych, czyli powstałych w okresie przed wejściem w życie tego przepisu. Co więcej, w § 207 ust. 2 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie zawarta została wyraźna wskazówka, iż przepisy dotyczące bezpieczeństwa pożarowego stosuje się również do użytkowanych budynków istniejących, jeżeli zagrażają one życiu ludzi". Tak więc z powyższego wynika, że przepisy te mają zastosowanie nie tylko do nowo powstających budynków, ale również do budynków powstałych przed dniem wejścia tych przepisów w życie w razie, gdy okaże się, że budynki istniejące nie spełniają wymogów, konieczne jest nałożenie obowiązków mających na celu dostosowanie istniejącej sytuacji do wymogów określonych w prawie. Retrospektywny charakter tych przepisów, powoduje, że mają one za zadanie doprowadzenie starych budynków do nowych wymogów ochrony przeciwpożarowej, gwarantujących skuteczniejszą ochronę życia ludzkiego i mienia o znacznej wartości.
Sąd stwierdza, że nałożone obowiązki zostały prawidłowo opisane. Rację ma skarżąca dowodząc, że wykonania decyzji, czy też ściślej określonych w niej obowiązków, nie powinny uniemożliwiać ani przeszkody natury faktycznej, ani prawnej. Oznacza to, że decyzja administracyjna winna nakładać na adresata obowiązki, których wykonanie jest fizycznie i prawnie możliwe. Obowiązki te winny być określone w sposób precyzyjny, czytelny i wykluczający możliwość jego dowolnej interpretacji, tak by adresat decyzji nie miał wątpliwości jakie czynności winien wykonać (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 13 kwietnia 2007 r., II OSK 625/06; 26 września 2007 r., II OSK 1254/06; 21 marca 2007 r" II OSK 490/06,). Trudno jednak oczekiwać, by organ miał szczegółowo wskazywać parametry, jakim winny odpowiadać urządzenia oddymiające, sygnalizacji alarmowej, czy też podawać, w jaki sposób mają być wykonane roboty zmierzające do zabezpieczenia klatek schodowych przed zadymieniem albo dostosowania dróg pożarowych do stanu zgodnego z przepisami. Organ nie miał obowiązku opisywania zakresu wykonania obowiązków w świetle regulacji wynikających np. z ustawy Prawo budowlane. Ponadto wielość rozwiązań technicznych dostępnych na rynku każe uznać, że tak opisane obowiązki dają zobowiązanemu szerokie spektrum możliwości w zakresie ich realizacji. Wreszcie, doświadczenie życiowe wskazuje, że organy ochrony pożarowej są otwarte na uzgodnienia na etapie realizacji nałożonych obowiązków w przypadku wątpliwości strony w tym zakresie.
Podnoszone wady decyzji, co do określenia terminu wykonania obowiązków, także nie uzasadniają jej uchylenia. Terminy te już upłynęły, a dla Spółdzielni, nade wszystko priorytetem powinno być zagwarantowanie mieszkańcom budynku maksymalnej ochrony zdrowia i życia, do której zmierza zakres nałożonych obowiązków. Nakazy przeciwpożarowe, powinny zostać wykonane dobrowolnie i wręcz natychmiast. Brak ich wykonania, stanowi o dopuszczeniu do stanu bezpośredniego zagrożenia dla mienia, ale przede wszystkim dla życia i zdrowia ludzkiego. Podnoszone przez skarżącą Spółdzielnię okoliczności związane z potrzebą wyasygnowania znacznej kwoty na wykonanie nakazów, w sposób oczywisty pozostaje bez wpływu na ocenę zaskarżonej decyzji.
Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji, w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło