VII SA/Wa 2557/13
PostanowienieWSA w Warszawie2014-09-05
Skład orzekający: Maciej Majewski – starszy referendarz sądowy
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni może otrzymać prawo pomocy w postaci ustanowienia adwokata z urzędu ze względu na brak możliwości poniesienia kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym swoim i rodziny?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, uznając, że wnioskodawczyni posiada wystarczające dochody i majątek, które pozwalają na poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym jej i rodziny. Przyznanie prawa pomocy jest możliwe tylko wtedy, gdy strona wykaże rzeczywisty brak zdolności finansowej do pokrycia kosztów postępowania.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni J. W. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawczyni i jej mąż utrzymują się z emerytur i dodatku pielęgnacyjnego, posiadają mieszkanie, dom drewniany oraz działki. Wnioskodawczyni wskazała na wysokie koszty związane z prowadzeniem kilku spraw sądowych oraz na trudności zdrowotne i finansowe, w tym zadłużenie u adwokatów.Rozstrzygnięcie
Odmówił J. W. przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Maciej Majewski – starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: po rozpoznaniu w dniu 5 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2013 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ostatecznej postanawia: odmówić J. W. przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek J. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu.
Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż J. W. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem. Utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur w łącznej wysokości 3 086, 15 zł. Dodatkowo mąż wnioskodawczyni otrzymuje dodatek pielęgnacyjny w wysokości 206,76 zł. Posiadany majątek obejmuje mieszkanie o pow. 60 m2, dom drewniany na wsi z 1947-48 r. wg. oświadczenia, dwie działki na wsi o łącznej pow. 0,35 ha. Wskazała, że ponosi wysokie koszty związane z kserowaniem dokumentów, przesyłką pocztową, rozmowami telefonicznymi i zakupami materiałów piśmienniczych, zakupem literatury prawnej. Podniosła, że są z mężem osobami schorowanymi (II grupa inwalidzka). Do cięższych prac fizycznych wynajmuje osoby trzecie. Prowadzi równolegle kilka spraw sądowych w których do rozpoznania jest 10 skarg kasacyjnych w tym 6 pisanych przez adwokatów z wyboru, co pociąga wysokie koszty. Dodała, że musi wspomagać najbliższą rodzinę zwłaszcza przy wykupie leków. Ma około 3 000 zł. długu u adwokatów. Dodała, że z nieruchomości wiejskich nie czerpie pożytków.
Miesięczne wydatki poniesione w miesiącu lipcu br. jakie strona wskazała, to: czynsz 560,53 zł., telefon 171,54 zł., energia elektryczna 38,03 zł., leki 201,24 zł., internet 111 zł., usługa prawna 800 zł., usługi pocztowe 73,10 zł., opłaty bankowe 21,16 zł., kredyt 526,01 zł., podróże na rozprawę 90 zł., życie i środki czystości, drobne art. odzieżowe oraz kosmetyki 1250 zł., tusz do drukarki 113,54 zł., ubezpieczenia i składki 142,77 zł.
W sprawie zważono, co następuje.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym swoim i rodziny.
Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym.
Biorąc pod uwagę sytuację majątkową J. W. uznać należy, iż nie jest uzasadnione przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawczyni jest osobą na tyle ubogą, że jej rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają opłacenie zawodowego pełnomocnika. Należy zauważyć, że wnioskodawczyni posiada mieszkanie o pow. 60 m2, dom drewniany, dwie działki. Dochód z którego się utrzymuje wraz z mężem to 3 086,15 zł. oraz 206,76 zł. dodatku pielęgnacyjnego. Wskazała także że zatrudnia czasami osoby trzecie do cięższych prac fizycznych. Okoliczności te wskazują, że strona posiada płynność finansową i potrafi gromadzić oszczędności. Ponadto wiele wydatków poniesionych w lipcu 2013 r., są wydatkami jednorazowymi (usługi prawne - 800 zł.). Inne wydatki wskazane w wykazie wydatków lipcowych trudno zaliczyć do wydatków koniecznych służących do zaspokojenia potrzeb życiowych np. znaczki pocztowe, kosmetyki, opłaty za wynajem pracowników sezonowych.
Z danych zawartych w formularzu PPF nie przedstawia się obraz wnioskodawczyni jako osoby ubogiej, a tylko takim osobom należy przyznawać prawo pomocy. Podkreślić należy, ze przyznanie prawa pomocy nie może być nadużywane w sytuacji, gdy strona posiada stałe dochody.
Należy również wskazać, że z treści wniosku wynika, iż strona w obecnym roku samodzielnie zleciła napisanie sześciu skarg kasacyjnych pełnomocnikom z wyboru. Zaznaczyła wprawdzie, że w związku z tym jest zadłużona, jeżeli chodzi o zapłatę za wykonaną usługę, jednakże długi te systematycznie reguluje. Okoliczność ta wskazuje, iż wnioskodawczyni potrafi samodzielnie opłacić pełnomocnika z wyboru.
W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło