VII SA/Wa 256/10
WyrokWSA w Warszawie2010-07-14
Skład orzekający: Jarosław Stopczyński, Daria Gawlak-Nowakowska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne w sprawie odbudowy wiatrołapu, który został wykonany na podstawie zgłoszenia, a nie pozwolenia na budowę, mimo że roboty te nie naruszały przepisów techniczno-budowlanych i planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne w sprawie odbudowy wiatrołapu, który został wykonany na podstawie zgłoszenia, a nie pozwolenia na budowę. Skoro roboty budowlane nie naruszały przepisów techniczno-budowlanych, nie stwarzały zagrożenia i były zgodne z planem zagospodarowania przestrzennego, postępowanie naprawcze stało się bezprzedmiotowe, co uzasadnia jego umorzenie na podstawie art. 105 § 1 K.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie odbudowy wiatrołapu. Odbudowa została wykonana przez R. R. na podstawie zgłoszenia, choć zdaniem skarżącego wymagała pozwolenia na budowę. Po długotrwałym postępowaniu, w którym sąd uchylił wcześniejsze decyzje, organy nadzoru budowlanego uznały, że roboty są w dobrym stanie technicznym, nie stwarzają zagrożenia i są zgodne z planem zagospodarowania, co doprowadziło do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Stopczyński, , Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2010 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego skargę oddala.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 98, poz. 1071, zwanej dalej K.p.a.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r., Nr 156, poz. 118 ze zm., zwanej dalej Prawo budowlane), po rozpatrzeniu odwołania J. R., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] października 2009 r., znak: [...] umarzającej postępowanie administracyjne w sprawie odbudowy wiatrołapu przy istniejącym budynku mieszkalnym zlokalizowanym na działce nr ew. [...] obręb [...] przy ul. [...] w R.
Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg:
Na wniosek J. R. Powiatowy Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie budowy wiatrołapu przy istniejącym budynku mieszkalnym na działce nr ew. [...] obręb [...] przy ul. [...] w R. Podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] października 2002 r. na działce nr ew. [...] stwierdzono, że R. R. wykonał roboty budowlane przy odbudowie wiatrołapu przy istniejącym budynku mieszkalnym, jednorodzinnym zlokalizowanym na ww. działce bez wymaganego pozwolenia na budowę. Do dnia oględzin przy odbudowie wiatrołapu wykonano fundamenty, ściany z bloczków suporeks o gr. 12 cm, podsadzkę betonową oraz zadaszenie konstrukcji stalowej z pokryciem płytami andulino. R. R. przedłożył pismo z dnia [...] lipca 2002 r. Burmistrza Miasta i Gminy R. o przyjęciu zgłoszenia robót budowlanych polegających na na remoncie lokalu mieszkalnego w budynku mieszkalnym zlokalizowanym na ww. działce obejmującym roboty: wymianę instalacji wodno – cieplnej, wymianę posadzek, naprawę tynków wewnętrznych, prace tynkarskie na zewnątrz budynku, odbudowę zniszczonego wiatrołapu.
Powiatowy Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r., nr [...] stwierdził, że R. R. przy odbudowie przedmiotowego wiatrołapu nie popełnił samowoli budowlanej i odmówił wstrzymania wykonywanych robót budowlanych przy odbudowie wiatrołapu.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2003 r., znak: [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] grudnia 2002 r., nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 27 października 2004 r., sygn. akt 7/IV SA 1132/03 uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2003 r. oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2005 r., znak: [...] na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego wstrzymał roboty budowlane przy odbudowie przedmiotowego wiatrołapu i nałożył na R. R. obowiązek dostarczenia w terminie dwóch miesięcy: zaświadczenia Burmistrza Miasta i Gminy R. o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania terenu; czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi; oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. decyzją z dnia [...] września 2005 r., nr [...] nakazał R. R. rozbiórkę odbudowanego wiatrołapu przy istniejącym budynku mieszkalnym zlokalizowanym na działce nr ew. [...] obręb [...] przy ul. [...] w R.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania R. R., uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] września 2005 r. w całości i umorzył postępowanie administracyjne prowadzone przez organ pierwszej instancji w oparciu o art. 48 Prawa budowlanego.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. postanowieniem z dnia [...] lutego 2006 r., nr [...] wstrzymał R. R. prowadzenie robót budowlanych przy odbudowie wiatrołapu przy istniejącym budynku mieszkalnym zlokalizowanym na działce nr ew. [...] obręb [...] przy ul. [...] w R., wykonywanych na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1.
Następnie decyzją z dnia [...] lutego 2006 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. nałożył na R. R. obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych przy istniejącym budynku mieszkalnym zlokalizowanym na działce nr ew. [...] obręb [...] przy ul. [...] w R.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2006 r., nr [...] uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] lutego 2006 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r., nr [...] nakazał R. R. zaniechania dalszych robót budowlanych prowadzonych przy odbudowie wiatrołapu przy istniejącym budynku mieszkalnym zlokalizowanym na działce nr ew. [...] obręb [...] przy ul. [...] w R.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2007 r., nr [...] uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] czerwca 2006 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007 r., nr [...] nałożył na R. R. obowiązek dostarczenia w wyznaczonym terminie "(...) oceny technicznej na odbudowany wiatrołap przy istniejącym budynku mieszkalnym zlokalizowanym na działce nr ew. [...] obręb [...] przy ul. [...] w R. z ustosunkowaniem się do wykonanych robót budowlanych w odbudowie wiatrołapu co do zgodności z przepisami, ze wskazaniem robót budowlanych do wykonania, w celu doprowadzenia i odbudowanego wiatrołapu do stanu zgodnego z przepisami".
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] września 2008 r., nr [...] uchylił postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] czerwca 2007 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Organ pierwszej instancji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. decyzją z dnia [...] października 2009 r., nr [...] umorzył postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie.
Odwołanie od powyższej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] października 2009 r. wniósł J. R.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego niniejszej sprawy.
Przedmiotem niniejszego postępowania było zbadanie prawidłowości i legalności odbudowy wiatrołapu przez R. R. przy jego części budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] obręb [...] przy ul. [...] w R.
Z ustaleń organu pierwszej instancji wynika, że odbudowa spornego wiatrołapu została dokonana na podstawie zgłoszenia, a więc z naruszeniem art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego, ponieważ na odbudowę ww. wiatrołapu inwestor powinien uzyskać pozwolenie na budowę. W związku z powyższym należy podzielić stanowisko organu pierwszej instancji, że inwestor nie popełnił czystej samowoli budowlanej w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego. Z ustaleń organu pierwszej instancji wynika również, że roboty budowlane przy odbudowie spornego wiatrołapu oraz warstwa cieplna w elewacji są w dobrym stanie technicznym, a wiatrołap nie stwarza zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Ponadto organ pierwszej instancji ustalił, że sporny wiatrołap jest położony zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania terenu obejmującego ww. nieruchomość.
W ocenie organu odwoławczego zebrany materiał dowodowy przez organ pierwszej instancji został prawidłowo oceniony. Po przeanalizowaniu dokumentów znajdujących się w aktach sprawy organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie należało umorzyć postępowanie. Organy nadzoru budowlanego na podstawie ustalonego stanu faktycznego nie mają żadnych podstaw do prowadzenia dalszego postępowania i nakładania na inwestora określonych obowiązków.
Argumenty przedstawione przez skarżącego w odwołaniu nie wnoszą do sprawy istotnych elementów i w świetle prawa budowlanego nie mogą skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy stwierdził, że umorzenie postępowania nie jest zależne ani od woli organu administracji, ani tym bardziej, pozostawione do uznania organu – organ ten jest zobowiązany do umorzenia postępowania w przypadku stwierdzenia jego bezprzedmiotowości.
Zgodnie z art. 105 § 1 K.p.a. " Gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania".
W ocenie organu odwoławczego organowi pierwszej instancji nie można zarzucić obrazy przepisów prawa materialnego, jak też procesowego, które mogłoby uzasadniać odmienne rozstrzygnięcie sprawy.
Na powyższą decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2009 r. J. R. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W uzasadnieniu skargi podniósł, że "We wrześniu 2002 r. samowolnie bez wymaganego pozwolenia na budowę bez projektu, bez mojej zgody, jako współwłaściciela działki M. R. w imieniu R. R. wybudował wiatrołap naruszając art. 28 prawa budowlanego, którego konsekwencje naruszenia określa art. 48. Ponadto samowola ta narusza moje prawo własności. Z niewiadomych przyczyn, (których ustalenie będzie przedmiotem dociekań innych organów) nadzór budowlany zarówno PINB, jak i MWINB wydają decyzje, w których stwierdzają, że R. R. nie popełnił samowoli budowlanej. WSA wyrokiem z dnia 27.10.2004 r., sygn. akt 7/IV SA 1132/03 uchylił zaskarżoną decyzję nr [...] [...]WINB oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. W dalszej swojej działalności nadzór budowlany matacząc, omijając i naruszając prawo (nie tylko budowlane) grając na zwłokę usiłował zalegalizować tą budowę wykonaną z pominięciem prawa budowlanego. Widząc brak jakichkolwiek podstaw prawnych do legalizacji tej budowy niezgodnej z prawem, nadzór budowlany niedopełniając swoich obowiązków, bojąc się wydać ostatecznej decyzji zgodnej z art. 48 nakazującej rozbiórkę wybudowanego wiatrołapu, wydaje decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie budowy, wiatrołapu, co jest wprost odmową wykonywania swoich obowiązków wynikających z art. 21 oraz art. 64 Konstytucji III Rzeczpospolitej Polskiej".
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na podstawie art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwanej dalej p.p.s.a.) ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2004 r., sygn. akt 7/IV SA 1132/03 wiązały organ, jak i wiążą w niniejszej sprawie Sąd. Zauważyć należy, że w wyroku tym Sąd wskazał, że "wiatrołap jest niewątpliwie częścią obiektu budowlanego, w tym wypadku częścią budynku mieszkalnego. Przepis art. 3 ust. 6 Prawa budowlanego określa, że pod podjęciem budowy należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. Natomiast art. 28 Prawa budowlanego stanowi, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Wynika z tego, że na odbudowę wiatrołapu inwestor musiał posiadać pozwolenie na budowę. Nie wystarczyło samo zgłoszenie skoro inwestor dokonując go wskazywał, że roboty budowlane mają polegać na odbudowie zniszczonego wiarołapu. W takiej sytuacji organ architektoniczno – budowlany powinien był sprzeciwić się określonym robotom jako wymagającym pozwolenia na budowę. Fakt, że nie uczynił tego nie powoduje, iż zgłoszenie jest prawidłowe a działanie inwestora zgodne z prawem. Dlatego nie było zasadne stwierdzenie braku samowoli budowlanej przy odbudowie wiatrołapu przez R. R. i odmówienie wstrzymania prac budowlanych. Tak samo wadliwe było utrzymanie w mocy tej decyzji przez organ odwoławczy nie poprzedzone głębszą analizą stanu faktycznego".
Organy administracji publicznej prowadząc postępowanie administracyjne w sprawie odbudowy wiatrołapu przy istniejącym budynku mieszkalnym zlokalizowanym na działce nr ew. [...] obręb [...] przy ul. [...] w R., uwzględniając wskazania zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2004 r., trafnie zastosowały tryb przewidziany w art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego.
Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że inwestor prowadził roboty budowlane polegające na odbudowie wiatrołapu na podstawie zgłoszenia, choć niewątpliwie na prowadzenie tych robót musiał posiadać pozwolenie na budowę.
Wykonywanie robót budowlanych na podstawie zgłoszenia, na które wymagane było pozwolenie na budowę, nie jest samowolą budowlaną w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego, bo z woli ustawodawcy wyrażonej w art. 50 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego stosuje się w takim przypadku tryb przewidziany w art. 50 i 51 Prawa budowlanego, a więc w takim przypadku postępowanie administracyjne powinno zmierzać do legalizacji wykonanych robót budowlanych, przez doprowadzenie tych robót do stanu zgodnego z prawem.
Jeśli organ prowadzący postępowanie uzna, że wykonane roboty nie odpowiadają standardom prawa, w tym przepisom techniczno-budowlanym, wówczas nakłada na inwestora obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych, tak aby doprowadzić je do zgodności ze standardami. Natomiast, gdy ustalenia faktyczne prowadzą do wniosku, że roboty takiego dostosowania nie wymagają, gdyż odpowiadają prawu, wówczas organ kończy postępowanie naprawcze decyzją umarzającą postępowanie, gdyż art. 51 Prawa budowlanego nie daje mu materialnoprawnej podstawy do merytorycznego zajęcia w takiej sytuacji. Warunkiem wydania decyzji umarzającej postępowanie jest stwierdzenie, że wykonane roboty budowlane nie naruszają prawa.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania J. R., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] października 2009 r., znak: [...] umarzającą na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. postępowanie administracyjne w sprawie odbudowy wiatrołapu przy istniejącym budynku mieszkalnym zlokalizowanym na działce nr ew. [...] obręb [...] przy ul. [...] w R.
Trafnie organ w zaskarżonej decyzji przyjął, że zaistniały podstawy do umorzenia postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie art. 51 Prawa budowlanego. Ustalenia dokonane przez organ, że roboty budowlane przy odbudowie spornego wiatrołapu oraz warstwa cieplna w elewacji są w dobrym stanie technicznym, wiatrołap nie stwarza zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia, jest położony zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania terenu, jak również zlokalizowany jest w odległości większej niż 4 m od granic sąsiednich działek, obligowały organ do umorzenia postępowania naprawczego z uwagi a jego bezprzedmiotowość. .
Wobec powyższego zarzuty zgłoszone w skardze nie znajdują usprawiedliwionych podstaw.
W tym stanie rzeczy, skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło