VII SA/Wa 257/10
WyrokWSA w Warszawie2010-10-15
Skład orzekający: Bożena Więch – Baranowska, Krystyna Tomaszewska, Jolanta Zdanowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nałożyć obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej w trybie art. 81c Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej polegającej na wykonaniu ogrodzenia o wysokości przekraczającej dopuszczalne normy?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nie może nakładać obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej w trybie art. 81c Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej polegającej na wykonaniu ogrodzenia o wysokości przekraczającej dopuszczalne normy. Postępowanie w takich przypadkach powinno być prowadzone w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego, a ekspertyza techniczna dotyczy stanu technicznego obiektu, a nie jego zgodności z przepisami czy planem zagospodarowania przestrzennego.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia oceny technicznej robót budowlanych związanych z budową ogrodzenia o wysokości przekraczającej 2,20 m, które zostało wykonane bez zgłoszenia. Inwestor wniósł skargę do sądu administracyjnego, kwestionując zasadność nałożenia tego obowiązku i wskazując, że sprawa powinna być rozpatrywana w trybie przepisów dotyczących samowoli budowlanej.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i przyznał koszty pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr.), Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2010 r. sprawy ze skargi E. N. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata M. C., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych) oraz kwotę 55 zł (pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem 22% podatku od towarów i usług łącznie kwotę 305 zł (trzysta pięć złotych).
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem Nr [...] z dnia [...].12.2009r., po rozpoznaniu zażalenia inwestora , uchylił wydane na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru budowlanego dla m.W. Nr [...] z dnia [...].10.2009r. i orzekając o istocie sprawy w trybie art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego nałożył na E. N. obowiązek przedłożenia oceny technicznej robót budowlanych związanych z budową ogrodzenia na nieruchomości przy ul. [...], w W., odnoszącej się do ich zgodności z obowiązującymi przepisami i normami.
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził , że w wyniku kontroli ujawniono wykonanie ogrodzenia nieruchomości murem o wysokości przekraczającej 2,20m bez zgłoszenia , wobec czego organ powiatowy zasadnie nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia opinii technicznej, jednakże błędnie określił jej zakres przedmiotowy. Okolicznością powodującą powstanie wątpliwości był mur o zmiennej wysokości 2,30-2,70m i zmiennej grubości 12cm-25cm. w kontekście przepisów technicznych – budowlanych, natomiast ocena techniczna nie powinna odnosić się do ustaleń miejscowego planu , bo tę zgodność w ramach postępowania i swoich kompetencji winien ustalić organ I instancji. Z tego też powodu błędnego sformułowania obowiązku , organ wojewódzki uchylił badane postanowienie i orzekł co do istoty. Organ odwoławczy wyjaśnił też zainteresowanemu , że nie istnieje w świetle przepisów możliwość "przywrócenia terminu do zgłoszenia budowy ogrodzenia".
Skargę sądową na powyższe postanowienie wniósł inwestor domagając się jego uchylenia. Przyznał , że nie dopełnił obowiązku zgłoszenia ale uważa, że orzeczenie organu narusza jego interes prawny , bo jego wykonanie nie da obiektywnego określenia wysokości ogrodzenia dopóki na drodze polubownej lub prywatnej, skarżący nie wyegzekwuje usunięcia uciążliwości spowodowanej budową przelotowej drogi. Zdaniem skarżącego organ powiatowy dał się wciągnąć w grę zainicjowaną przez sąsiadów z którymi pogorszyły się relacje skarżącego.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie , a zaskarżone postanowienie narusza przepis art. 81c ustawy Prawo budowlane.
Bezspornym w sprawie jest , że w wyniku oględzin w dniu 19.06.2009r. organ stwierdził , że na części zabudowanej nieruchomości wykonano ogrodzenie , przekraczające wysokością 2,30 i 2,70 m normę 2,20m przewidzianą przepisami technicznymi. W związku z samowolnym wykonaniem ogrodzenia organ powinien podjąć czynności naprawcze w zakresu nadzoru budowlanego i prowadzić postępowanie w oparciu o art. 50 i 51 prawa budowlanego z 1994r. Nałożenie na inwestora określonego obowiązku z art. 81c Prawa budowlanego celem wyjaśnienia wątpliwości związanych z przedmiotowym ogrodzeniem a wynikających z zastosowanej zmiennej wysokości muru i zmiennej grubości należy uznać za zupełnie nieuzasadnione w świetle normy art. 81c ustawy. Żądanie przez organ na podstawie art. 81c ust.2 ekspertyzy czy oceny technicznej mają na celu wykluczenie bądź potwierdzenie powstałych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych jakości robót budowlanych lub stanu technicznego obiektu. Taka sytuacja w sprawie przedmiotowego obiektu nie została wykazana przez organ. Jeżeli zatem organ nie stwierdził złego stanu technicznego obiektu ani też nie wskazał, aby jego wątpliwości budziła jakość materiałów budowlanych bądź jakości robót budowlanych, a z pisma właścicieli sąsiedniej nieruchomości wynika , że domagają się kontroli legalności przedmiotowego ogrodzenia, organ nie miał podstaw do zastosowania w postępowaniu dot. samowoli budowlanej przepisu art. 81c normującego postępowania dowodowe. Podkreślić tu należy, że ekspertyza techniczna dotyczy stanu technicznego obiektu i w żadnym razie nie wyjaśni sprawy zgodności z przepisami. Samowola budowlana , niezależnie od jej dokonania przez oficjalną firmę, na co powołuje się skarżący, wymaga oceny organu nadzoru budowlanego co do zgodności wykonanych prac z obowiązującymi przepisami, natomiast niekoniecznie poprzez ocenę techniczną zwłaszcza , kiedy brak jest w aktach sprawy jakiegokolwiek wskazania , że przedmiotowy obiekt jest w złym stanie technicznym.
Oceny takiej organ nadzoru budowlanego dokonuje samodzielnie badając czy było zgłoszenie robót , czy inwestycja nie narusza zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i czy możliwa jest legalizacja takiej samowoli, co wiąże się też z ustaleniem czy nie naruszono przepisów techniczno – budowlanych. Ustalenia te zmierzają do ewentualnej legalizacji samowolnie wykonanych robót i powinny być prowadzone w trybie art. 50 i 51 prawa budowlanego.
W tym stanie rzeczy , wydanie zaskarżonego postanowienia w trybie dowodowym , dla ustalenia stanu technicznego w sprawie samowoli budowlanej , nastąpiło z naruszeniem art. 81c ust. 2 prawo budowlane, co stanowiło podstawę uchylenia obu postanowień organu na podstawie art. 145§1 pkt 1a ustawy z dnia 30.03.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U 153 , poz., 1270)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło