VII SA/Wa 260/08

WyrokWSA w Warszawie2008-05-06

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Bożena Więch-Baranowska, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy można stwierdzić nieważność decyzji administracyjnej z powodu rażącego naruszenia prawa, jeśli akta sprawy zostały zniszczone i nie można ich odtworzyć, co uniemożliwia jednoznaczne porównanie treści decyzji z przepisami prawa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że stwierdzenie nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa wymaga jednoznacznego i ewidentnego porównania treści decyzji z przepisami prawa. W sytuacji, gdy akta sprawy zostały zniszczone i nie można ich odtworzyć, co uniemożliwia takie porównanie, nie można stwierdzić rażącego naruszenia prawa. W konsekwencji, organy administracji oraz sąd prawidłowo odmówiły stwierdzenia nieważności decyzji.
Stan faktyczny
B. P. złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Miejskiej Rady Narodowej z 1968 r., zarzucając rażące naruszenie prawa. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności zostało wszczęte, jednak okazało się, że akta sprawy zostały wybrakowane i zniszczone, a ich odtworzenie było niemożliwe. Wojewoda oraz Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówili stwierdzenia nieważności decyzji, wskazując na brak możliwości oceny jej zgodności z prawem z powodu braku materiału dowodowego. B. P. złożyła skargę do WSA w Warszawie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2008 r. sprawy ze skargi B. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2007 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala VII SA/WA 260/08 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] października 2007 r. Wojewoda [...] na podstawie art. 157 § 1 oraz art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) i art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2003 r. Nr 207 poz. 2016 ze zm.) odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Miejskiej Rady Narodowej Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury w P. z dnia [...] września 1968 r., znak: [...] W uzasadnieniu organ wskazał, iż podjęte postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007 r. postępowanie dotyczyło wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Miejskiej Rady Narodowej Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury w P. z dnia [...] września 1968 r. B. P. oparła swój w/w wniosek z dnia 01 grudnia 2004 r. na art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Na wystąpienie Wojewody [...] o przekazanie kompletu akt sprawy dotyczącej decyzji Prezydium Miejskiej Rady Narodowej Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury w P. z dnia [...] września 1968 r., Prezydent Miasta P. przedstawił dokumenty z Archiwum Państwowego w P. i z Archiwum Zakładowego Urzędu Miejskiego, świadczące o tym, że akta te zostały zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa wybrakowane i zniszczone. Prezydent Miasta P. przeprowadził procedurę odtworzenia zniszczonych akt administracyjnych. Zakończyła się ona ostatecznym postanowieniem z dnia [...] stycznia 2004 r., stwierdzającym, iż odtworzenie tych akt jest niemożliwe. W takiej sytuacji Wojewoda [...] stwierdził, iż niemożliwym jest dokonanie oceny zaskarżonej w trybie nadzwyczajnym decyzji, bowiem nie da się jednoznacznie i ewidentnie stwierdzić, czy wskazane przez wnioskodawczynię przypadki rażącego naruszenia prawa przy wydaniu decyzji miały miejsce. Z uwagi na brak materiału dowodowego, ustalenie wskazanych okoliczności jest niewykonalne. Decyzją znak: [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania B. P. utrzymał w mocy w/w decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2007r. W uzasadnieniu organ drugiej instancji wskazał, iż podstawową zasadą ogólną postępowania administracyjnego jest zasada trwałości decyzji administracyjnej wyrażona w art. 16 Kpa. Stwierdzenie nieważności, będące jednym z trybów godzących w zasadę trwałości decyzji administracyjnej, jest instytucją szczególną, stąd też zaistnienie przesłanki powodującej stwierdzenie nieważności decyzji musi być oczywiste. Przesłanki te zostały enumeratywnie wyliczone w art. 156 § 1 Kpa. Prezydent Miasta P. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2004 r., stwierdził, iż odtworzenie zniszczonych akt administracyjnych dotyczących sprawy zakończonej decyzją Prezydium Rady Narodowej Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury w P., mimo podjętych w tym celu działań okazało się niemożliwe. Z uzasadnienia powyższego postanowienia wynika, iż brak jest również decyzji udzielającej pozwolenia na budowę. W związku z powyższym organ odwoławczy stwierdził, że z uwagi na brak kompletnego materiału dowodowego nie jest możliwe w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości stwierdzenie, że weryfikowana decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa w przepisie art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła B. P. zarzucając jej naruszenie zasad określonych w art. 6 - 16 Kpa, art. 7 i 77 Kpa, niewykonanie obowiązku wynikającego z art. 128 Kpa a także naruszenie art. 107 Kpa. W uzasadnieniu skargi B. P. podniosła, iż "...przy minimalnej dobrej woli ze strony administracji państwowej można dojść drogą pośrednią do stwierdzenia, że decyzja o której mowa została wydana z rażącym naruszeniem prawa...". W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, wniósł o jej oddalenie podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu [art.145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)]. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga podlega oddaleniu. Należy zauważyć, iż stwierdzenie nieważności decyzji jest trybem nadzwyczajnym, umożliwiającym wzruszenie decyzji ostatecznych. Podstawy stwierdzenia nieważności decyzji wymienione są enumeratywnie w art. 156 § 1 Kpa. Niedopuszczalna jest rozszerzająca wykładnia przesłanek z art. 156 § 1 Kpa zważywszy na fakt, że stwierdzenie nieważności decyzji jest odstępstwem od zasady stabilności decyzji wyrażonej w art. 16 w/w ustawy. Jedną z podstaw stwierdzenia nieważności decyzji jest wydanie jej z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 Kpa). Naruszenie prawa ma cechę rażącego, gdy decyzja nim dotknięta wywołuje skutki prawne nie dające się pogodzić z wymaganiami praworządności, którą należy chronić nawet kosztem obalenia ostatecznej decyzji. Nie chodzi więc o spór o wykładnie prawa, lecz o działanie wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w prawie. O rażącym naruszeniu prawa można mówić wyłącznie w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności (wyrok NSA z dnia 11 maja 1994 r., sygn. akt III SA 1705/93 opublikowany w piśmie Wspólnota 1994/42/16). W przedmiotowej sprawie akta administracyjne dotyczące decyzji Prezydium Miejskiej Rady Narodowej Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury w P. z dnia [...] września 1968 r., znak: [...], zostały zgodnie z przepisami prawa zniszczone po upływie pewnego okresu czasu. Pomimo prób, odtworzenie akt okazało się niemożliwe. Dlatego też Prezydent Miasta P. wydał w dniu [...] stycznia 2004 r. postanowienie, którym stwierdzono, niemożliwość odtworzenia akt. Należy wskazać, iż jak wspomniano wyżej rażące naruszenie prawa ma jedynie miejsce w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w oczywistej sprzeczności. W niniejszej zaś sprawie, ze względu na niemożność odtworzenia akt organy prowadzące postępowanie w trybie nadzwyczajnym, a takim trybem jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności, nie miały możliwości zestawić i porównać akt sprawy z przepisami obowiązującymi w dacie wydania decyzji Prezydium Miejskiej Rady Narodowej Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury w P. Dlatego też, niemogąc jednoznacznie stwierdzić, iż decyzja Prezydium Miejskiej Rady Narodowej Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury w P. z dnia [...] września 1968 r., znak: [...], stała w ewidentnej sprzeczności z obowiązującymi, w dacie jej wydawania przepisami prawa, Wojewoda [...], a następnie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówili stwierdzenia jej nieważności. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdza, iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r., a także utrzymująca ją w mocy decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego znak: [...] z dnia [...] grudnia 2007 r., nie naruszają prawa, a co za tym idzie, nie ma podstaw do ich uchylenia. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło