VII SA/Wa 2602/15

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi L. L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2015 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: odmówić przyznania L. L. prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego lub adwokata. L. L. po otrzymaniu odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy, jako zakres żądania wskazując ustanowienie radcy prawnego, ustanowienie adwokata. Pismem z dnia 16 lutego 2017 r. zobowiązano skarżącego do uzupełnienia, w terminie 7 dni, danych zawartych w złożonym wniosku. Pismo z dnia 16 lutego 2017 r. zostało doręczone skarżącemu w dniu 1 marca 2017 r. Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że prawo pomocy, jako instytucja stanowiąca odstępstwo od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w sprawie, winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa powinność udowodnienia - na co wskazuje użyty w art. 246 ustawy zwrot: "wykaże" - że sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Należy też zwrócić uwagę na treść art. 255 ustawy, który stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż brak jest uzasadnienia dla przyznania skarżącemu prawa pomocy, bowiem na podstawie udzielonych przez wnioskodawcę informacji nie jest możliwe jednoznaczne ustalenie jego rzeczywistej sytuacji finansowej i możliwości płatniczych. W treści wniosku L. L. wskazał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, posiada nieruchomość rolną o powierzchni 1,6 ha, budynek mieszkalny i dwa budynki gospodarcze. Skarżący oświadczył, że utrzymuje się z emerytury w wysokości 885,74 zł netto miesięcznie (na potwierdzenie czego nadesłał ostatni odcinek emerytury), jednocześnie podniósł, że opłaty za media wynoszą około 500 zł miesięcznie. Zauważyć wobec tego trzeba, że w świetle powyższego oświadczenia na wyżywienie, odzież, leki i inne potrzeby życia codziennego skarżącemu pozostawałaby kwota około 380 zł miesięcznie. Tymczasem jak wynika z akt sprawy, pomimo takiej wysokości deklarowanych dochodów i wydatków, L. L. w dniu 4 grudnia 2015 r. uiścił wpis od skargi w kwocie 200 zł, w dniu 14 października 2016 r. - opłatę kancelaryjną w wysokości 38 zł za kserokopie dokumentów z akt sprawy oraz w dniu 21 grudnia 2016 r. opłatę kancelaryjną za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem w kwocie 100 zł. Z uwagi na powyższe okoliczności referendarz sądowy uznał dane przedstawione w złożonym wniosku za niewystarczające i zarządzeniem z dnia 16 lutego 2017 r., na podstawie art. 255 ustawy, zobowiązał skarżącego do ich uzupełnienia w terminie 7 dni poprzez: - udokumentowanie wysokości opłat za energię elektryczną, gaz, wodę itp., - wskazanie, czy skarżący korzysta z finansowej pomocy rodziny lub innych osób (jeżeli tak, w jakiej wysokości), - wskazanie, czy skarżący korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej, jeżeli tak – przedłożenie dokumentów, z których wynikałby rodzaj, wysokość oraz okres, na jaki dany zasiłek został przyznany. Ww. zarządzeniem wezwano L. L. również do podania powierzchni posiadanego budynku mieszkalnego, wobec wymienienia przez skarżącego tego budynku w rubryce formularza dotyczącej nieruchomości rolnej, bez określenia jego wielkości. L. L. nie udzielił żadnej odpowiedzi na zarządzenie z dnia 16 lutego 2017 r., doręczone skarżącemu w dniu 1 marca 2017 r. Wobec braku odpowiedzi skarżącego na pismo wzywające w trybie art. 255 ustawy do uzupełnienia złożonego wniosku brak jest podstaw do jego uwzględnienia, bowiem informacje przedstawione przez L. L. nie są wystarczające do uznania, że spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy. Oświadczenia skarżącego zawartego w złożonym wniosku – mając na uwadze uiszczenie przez skarżącego należnych w sprawie kosztów sądowych - nie można uznać za wyczerpujące i pozwalające na dokonanie rzetelnej i pozbawionej wątpliwości oceny jego rzeczywistej sytuacji finansowej. Stwierdzić zatem należy, iż L. L. nie wykazał w sposób bezsporny, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. Strona powinna bowiem poprzez rzetelne i dokładne przedstawienie w złożonym wniosku wszelkich informacji niezbędnych do oceny jej sytuacji majątkowej, a także poprzez złożenie stosownych dokumentów wykazać, że jej sytuacja materialna uniemożliwia lub utrudnia w istotny sposób dostęp do sądu. Sąd/ referendarz sądowy w celu uzyskania pełniejszego obrazu sytuacji rodzinnej i finansowej strony ma możliwość wezwania wnioskodawcy, na podstawie art. 255 ustawy, do złożenia dodatkowych oświadczeń czy dokumentów źródłowych, a podmiot wnioskujący o przyznanie prawa pomocy ma obowiązek współdziałania z sądem (referendarzem) w zakresie wyjaśnienia wszystkich okoliczności dotyczących jego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Brak tej współpracy przez niedostarczenie dokumentów bądź nieskładanie wyczerpujących oświadczeń musi mieć z kolei wpływ na dokonywaną ocenę wniosku o przyznanie prawa pomocy. Niedopełnienie przez stronę w całości lub w części obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia wymaganych dokumentów uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 31 stycznia 2013 r. I OZ 51/13 LEX nr 1273885, z 19 grudnia 2012 r. II FZ 1036/12 LEX nr 1240482, z 14 marca 2013 r. II FZ 92/13 LEX nr 1302897, z 4 lipca 2013 r. I OZ 546/13 LEX nr 1345177). W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.