VII SA/Wa 2626/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-12-20

Skład orzekający: Referendarz sądowy Justyna Wtulich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, która ponosi znaczne miesięczne wydatki, ale posiada wysokie dochody, powinna zostać zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego, uznając, że wnioskodawczyni nie jest w stanie samodzielnie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Jednocześnie oddalono wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych, stwierdzając, że przy posiadanych dochodach i wydatkach wnioskodawczyni jest w stanie wygospodarować środki na pokrycie tych kosztów.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni M.G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wnioskodawczyni wraz z mężem utrzymuje się z dochodów w wysokości 5.078,17 zł miesięcznie, ponosząc stałe wydatki w kwocie około 4.835,00 zł. Posiada znaczący majątek, w tym dom, budynek gospodarczy i działki. Wnioskodawczyni wskazała również na zbliżający się kosztowny zabieg męża.
Rozstrzygnięcie
I. Przyznano M.G. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego. II. W pozostałym zakresie wniosek oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi M.G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie : umorzenia postępowania administracyjnego postanawia : I. przyznać M.G. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego, II. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 9 grudnia 2013 r. (data stempla biura podawczego) wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy M. G., w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawczynią pozostaje mąż. Wnioskodawczyni wraz z mężem utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur o łącznej wysokości 2.458,17 złotych, umów najmu w wysokości 2.500,00 złotych, udzielania korepetycji w wysokości 120,00 złotych, co łącznie stanowi kwotę w wysokości 5.078,17 złotych miesięcznie. Wnioskodawczyni podała, że posiada dom o powierzchni około 300 m ² częściowo wykończony, budynek gospodarczy wynajęty na przedszkole oraz działki o numerze ewidencyjnym [...] z obrębu [...] w miejscowości C. Gm. G. oraz samochód osobowy marki [...] rok produkcji 2007 r. o wartości około 20.000,00 złotych. Wnioskodawczyni oświadczyła, że z uzyskiwanych dochodów ponosi stałe wydatki miesięczne z tytułu spłaty raty kredytów w wysokości 1.285,00 złotych, opłat za gaz w wysokości 700,00 złotych, opłat za energię elektryczną w wysokości 300,00 złotych, wywóz śmieci w wysokości 24,00 złotych, za wodę i kanalizację w wysokości 100,00 złotych, tytułem płatności za podatek od nieruchomości w wysokości 207,00 złotych, z tytułu najmu w wysokości 213,00 złotych, tytułem płatności za telefon i internet w wysokości 216,00 złotych, z tytułu eksploatacji samochodu w wysokości 200,00 złotych, z tytułu polisy za ubezpieczenie samochodu w wysokości 90,00 złotych, na zakup żywności w tym dla diabetyka w wysokości 1.000,00 złotych, na wizyty lekarskie i zakup lekarstw w wysokości około 400,00 złotych, na zakup środków czystości w wysokości około 100,00 złotych, co łącznie stanowi kwotę w wysokości 4.835,00 złotych. Wnioskodawczyni dodała, że mąż oczekuje na poważną operację, której koszt to około 15.000,00 złotych. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka –Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Oceniając sytuację finansową wnioskodawczyni uznano, że zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Wnioskodawczyni utrzymuje się wraz z mężem z dochodów o łącznej wysokości 5.078,17 złotych miesięcznie przy czym na miesięczne wydatki stałe przeznacza kwotę w wysokości około 4.835,00 złotych. Stwierdzono zatem, że wnioskodawczyni nie jest w stanie samodzielnie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, gdyż wydatek ten przekracza jej możliwości finansowe. Z tego względu, przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Jednocześnie uznano, że sytuacja finansowa wnioskodawczyni nie jest na tyle trudna by nie była ona w stanie ponieść kosztów związanych z zainicjowanym postępowaniem sądowym. Wskazać należy, że strona wnosząc sprawę do Sądu winna w procedurze planowanych wydatków uwzględnić również środki na poniesienie kosztów sądowych i poczynić konieczne na ten cel oszczędności. Dla wydatków związanych z prowadzeniem procesu strona powinna znaleźć pokrycie w swych dochodach oraz poprzez odpowiednie ograniczenie innych wydatków nie będących niezbędnymi do utrzymania. Stwierdzono zatem, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawczyni posiadająca stały i niemały dochód miesięczny nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie. Zauważyć przy tym należy, że wysokość wyszczególnionych stałych wydatków miesięcznych może być w każdym miesiącu inna, zarówno wyższa, jak i niższa, a zatem wysokość środków pozostałych wnioskodawczyni po uregulowaniu koniecznych wydatków może być także wyższa. Niektóre wydatki takie jak, np. podatek od nieruchomości, czy ubezpieczenie samochodu są natomiast jednorazowymi wydatkami rocznymi. Ponadto, odmawiając przyznania prawa pomocy w niniejszej sprawie uwzględniono również fakt, że koszty sądowe powinny być ponoszone na równi z innymi wydatkami. Tym samym uznano, że przy wysokości uzyskiwanego dochodu i ponoszonych wydatkach wnioskodawczyni będzie w stanie wygospodarować środki finansowe na pokrycie kosztów sądowych w sprawie. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło