VII SA/Wa 2628/11

WyrokWSA w Warszawie2012-05-10

Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Mirosława Pindelska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może utrzymać w mocy decyzję organu pierwszej instancji, jeśli w toku postępowania odwoławczego zmienił się stan faktyczny sprawy, a organ pierwszej instancji wydał decyzję w oparciu o nieaktualne przesłanki?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie może utrzymać w mocy decyzji organu pierwszej instancji, jeśli w toku postępowania odwoławczego nastąpiła zmiana stanu faktycznego sprawy. W takiej sytuacji organ odwoławczy powinien rozpoznać sprawę w zmienionym stanie prawnym i faktycznym, a nie jedynie kontrolować zasadność zarzutów odwołania. Utrzymanie w mocy decyzji wydanej w oparciu o nieaktualne przesłanki stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym zasady dwuinstancyjności.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. W. i L. W. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o sprzeciwie wobec zgłoszenia budowy wiaty i altany. Organ pierwszej instancji wniósł sprzeciw z powodu nieuzupełnienia przez inwestorów zgłoszenia. Inwestorzy odwołali się, twierdząc, że uzupełnili zgłoszenie. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy, uznając, że wiata będzie usytuowana w granicy działki i nie przedstawiono uzgodnienia z konserwatorem zabytków, mimo że inwestorzy twierdzili, iż uzupełnili zgłoszenie w terminie.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od W. M. na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Mirosława Pindelska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak ( spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2012 r. sprawy ze skargi M. W. i L. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu wobec zamiaru budowy wiaty i altany I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. III. zasądza od W. M. na rzecz skarżących M. W. i L. W. łącznie kwotę 500 zł. ( pięćset złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] lipca 2011 r., znak: [...] Starosta Powiatowy w [...] działając na podstawie art. 30 ust. 2, art. 81 ust. 4, art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2010 r. nr 243, poz. 1623 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kpa (tj. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) - wniósł sprzeciw do zgłoszenia zamiaru budowy altany i wiaty na działce nr [...] obrębu [...] położonej w S. przy ul. S.. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że inwestorzy M. i L. W. postanowieniem z dnia [...] lipca 2011 r. zostali zobowiązani do uzupełnienia zgłoszenia. Ponieważ w określonym przez organ terminie ([...] lipca 2011 r.) zgłoszenie nie zostało uzupełnione, stosownie do art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego wniesiono sprzeciw. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli M. i L. W. podnosząc, że obowiązek uzupełnienia zgłoszenia został wykonany w zakreślonym przez organ terminie co potwierdza prezentata Urzędu na złożonym przez nich piśmie. Decyzją z dnia [...] września 2011 r., nr [...] Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] lipca 2011 r. Uzasadniając decyzję organ odwoławczy podał, że postanowieniem z dnia [...] lipca 2011 r. Starosta [...] zobowiązał inwestorów do uzupełnienia zgłoszenia zamiaru budowy altany i wiaty poprzez dostarczenie następujących dokumentów: - poprawnie wypełnionego oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wraz ze wskazaniem dokumentu potwierdzającego to prawo; - szkicu sytuacyjnego wskazującego lokalizację projektowych obiektów; - rysunków projektowych obiektów (elewacji) ze wskazaniem ich wysokości, spadków połaci dachowych; - doprowadzenie do zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego Uchwałą Rady [...] Nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr [...]) w zakresie: - § 47 planu, który ustala obowiązek uzgadniania wszelkich prac budowlanych prowadzonych w obrębie strefy ochrony konserwatorskiej "B" z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, - § 87 planu, który ustala zakres lokalizowania obiektów tymczasowych i prowizorycznych, nie związanych z realizacją inwestycji docelowych. Dokumenty te w ocenie organu odwoławczego, wbrew stanowisku organu I instancji, zostały złożone przez M. i L. W. w terminie określonym w postanowieniu. Nie oznacza to jednak, zdaniem Wojewody [...], że decyzja Starosty [...] wnosząca sprzeciw podlega uchyleniu. Z przedłożonej przez inwestorów, poprawionej, dokumentacji wynika bowiem, że będąca przedmiotem zgłoszenia wiata stanowiąca zdaniem organu budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, będzie usytuowana bezpośrednio w granicy sąsiedniej działki. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy stwierdza, że do wiaty posiadającej dach, słupy i stopy fundamentowe nie mają zastosowania przepisy rozporządzenia określającego warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, gdyż nie jest to budynek ani budowla Dodatkowo organ wskazuje, że inwestorzy nadal nie przedłożyli uzgodnienia projektowanych obiektów z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewody [...] wnieśli M. i L. W. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. Skarżący podnieśli, że obowiązki nałożone postanowieniem wykonali we wskazanym przez organ terminie. Zarzucili organom naruszenie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez dowolne, nie znajdujące oparcia w przepisie, żądanie uzupełnienia zgłoszenia. Wskazali nadto, że organ odwoławczy całkowicie bezpodstawnie określił odległość projektowanej wiaty od granicy działki. Odległość ta, co wynika ze wszystkich dokumentów, w tym mapy geodezyjnej, wynosi 4 m. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewody [...] utrzymująca w mocy decyzję, którą organ I instancji wniósł sprzeciw do zgłoszenia budowy altany i wiaty na działce nr [...] obręb [...] w [...]. Materialnoprawną podstawę decyzji stanowił art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego bowiem organ I instancji przyjął, że inwestorzy nie uzupełnili zgłoszenia o niezbędne, określone w postanowieniu z dnia [...] lipca 2011 r., dokumenty we wskazanym terminie. Stanowiska tego nie podzielił Wojewoda [...] stwierdzając, że M[...] L. W. w terminie określonym postanowieniem uzupełnili zgłoszenie. Okoliczność ta, w ocenie organu odwoławczego, pozostaje jednak bez wpływu na treść rozstrzygnięcia, gdyż z uzupełnionej dokumentacji wynika, że wiata zostanie usytuowana w granicy z działką sąsiednią, a nadto inwestorzy nie przedstawili uzgodnienia projektowych obiektów z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, czego wymaga § 47 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego uchwałą Rady Miasta [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. W tym miejscu przypomnieć należy, że stosownie do zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażonej w art. 15 kpa każda sprawa administracyjna rozpoznana i rozstrzygnięta decyzją organu I instancji podlega w wyniku wniesienia odwołania ponownemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu. Oznacza to obowiązek ponownego (powtórnego) przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w oparciu o stan prawny i faktyczny obowiązujący w dniu wydania decyzji ostatecznej. Podkreślić także należy, że zakres rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy wyznaczony jest rozstrzygnięciem sprawy decyzją organu I instancji. W postępowaniu odwoławczym może być rozpoznana i rozstrzygnięta wyłącznie tożsama pod względem podmiotowym i przedmiotowym sprawa. Organ odwoławczy nie może także rozszerzyć zakresu sprawy (por. KPA B. Adamiak, J. Borkowski. Komentarz, wyd. C.H. Beck z 2000 r., str. 534). Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy wskazać trzeba, że Wojewoda [...] w podstawie prawnej wydanej decyzji powołał art. 138 § 1 pkt 1 kpa, zgodnie z którym organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję. Pomimo wskazania takiej podstawy prawnej rozstrzygnięcia nie znalazła ona w sprawie zastosowania, gdyż zaskarżoną decyzję orzeczono w zmienionym stanie faktycznym sprawy. Zmiana stanu faktycznego sprawy spowodowała, że odpadła jednocześnie materialnoprawna podstawa rozstrzygnięcia decyzji Starosty [...], stąd też organ odwoławczy nie mógł jej utrzymać w mocy bez naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 kpa. W orzecznictwie sądowym utrwalony jest pogląd, że organ odwoławczy obowiązany jest uwzględnić zmiany stanu prawnego i faktycznego, jakie zaszły w sprawie po wydaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia organu I instancji (por. wyrok NSA z 7 lipca 1988 r., IV Sa 451/81 nie publ.). Kompetencje orzecznicze organu odwoławczego nie sprowadzają się bowiem jedynie do kontroli zasadności zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji. W niniejszej sprawie organ odwoławczy rozpoznając ponownie sprawę prawidłowo ocenił dochowanie przez inwestorów terminu wyznaczonego na uzupełnienie zgłoszenia. Już z tego powodu brak było podstaw do utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji wydanej na podstawie art. 30ust. 2 Prawa budowlanego. Analizując uzupełnioną dokumentację organ odwoławczy naruszeniem art. 107 § 1 i § 3 kpa nie uzasadnił podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Także uzasadnienie faktyczne jest wewnętrznie sprzeczne, gdyż organ raz twierdzi, że będąca przedmiotem zgłoszenia wiata stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 ust. 3 Prawa budowlanego, by w następnym zdaniu stwierdzić, że do wiaty posiadającej dach, słupy i stopy fundamentowe nie stosuje się rozporządzenia określającego warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki, gdyż nie jest to budynek ani budowla. Niezależnie od powyższego Sąd nie podziela także stanowiska organu dotyczącego braku przedłożenia uzgodnienia projektowanych obiektów z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków. Wymóg ten zawarty w § 47 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie określa trybu ani formy uzgodnienia. Także art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego takich uregulowań nie zawiera. Stąd też nie do zaakceptowania jest stanowisko organu przerzucające na inwestora obowiązek przedkładania w postępowaniu zgłoszeniowym uzgodnienia w innej formie niż tego dokonał w niniejszym postępowaniu. Podsumowując stwierdzić należy, że decyzja Starosty [...], jak i Wojewody [...] wydane zostały z naruszeniem prawa. Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło