VII SA/Wa 2641/15
WyrokWSA w Warszawie2016-10-13
Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Joanna Gierak-Podsiadły, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, wydana na podstawie mapy geodezyjnej nie uwzględniającej istniejącej sieci ciepłowniczej, stanowi rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności tej decyzji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie mapy geodezyjnej, która nie uwzględniała istniejącej sieci ciepłowniczej, nie stanowi rażącego naruszenia prawa, jeśli organ administracji architektoniczno-budowlanej w dniu wydania decyzji nie miał podstaw do stwierdzenia, że mapa nie odpowiada rzeczywistości. Kluczowe jest, że mapa była formalnie poprawna i przyjęta do zasobu geodezyjnego, a organ nie miał obowiązku samodzielnego poszukiwania błędów w materiale geodezyjnym, lecz weryfikacji zgodności projektu z przepisami.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę myjni samochodowej, zarzucając jej wydanie z naruszeniem prawa, gdyż projektowana myjnia miała być zlokalizowana bezpośrednio na magistrali cieplnej. Organy administracji odmówiły stwierdzenia nieważności, uznając, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa. Spółka wniosła skargę do WSA, podtrzymując swoje zarzuty dotyczące wadliwej mapy geodezyjnej i potencjalnych utrudnień w dostępie do sieci ciepłowniczej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędziowie sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant spec. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2016 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2012r. na podstawie art.158 § 1, w związku z art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2000 r., nr 98, poz.1071 z późn. zmianami) po rozpatrzeniu wniosku [...] Sp. z o.o. w [...]- o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] Października 2011r. , zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej spółce [...] Sp. z o.o. przy ul. [...] w [...] - pozwolenia na budowę myjni bezdotykowej [...] w [...]-[...] przy ul. [...] nr [...], na działce nr [...]- odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2011r.
W uzasadnieniu organ podał, że w dniu [...] stycznia 2012r. [...] w [...] złożyło wniosek o stwierdzenie nieważności ww. decyzji, jako wydanej z naruszeniem prawa. Wnioskodawca wskazał, że projektowana myjnia jest zlokalizowana bezpośrednio na magistrali cieplnej c.o., o średnicy 2xDN 500. Takie usytuowanie obiektu stwarza zdaniem wnioskodawców, duże zagrożenie z powodu niedostępności tego odcinka sieci dla celów konserwacji. Zdaniem [...] w [...], na etapie projektowania nie został odpowiednio przeprowadzony wywiad, co do istnienia sieci na tym terenie.
W ocenie organu zarzut wnioskodawcy co do usytuowania obiektu, niezgodnie z przepisami, na podstawie nieprawidłowej mapy - był zasadny, jednak nie mógł stanowić o zakwalifikowaniu decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa.
Badając decyzję o pozwoleniu na budowę nie stwierdzono, ażeby wydana została z rażącym naruszeniem prawa, bowiem o rażącym naruszeniu prawa przesądza wyraźna sprzeczność pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a konkretnym przepisem prawa.
W tym przypadku nie potwierdzono aby miały miejsce niezgodności wydanego aktu z obowiązującymi przepisami. Przepisy ustawy Prawo budowlane, ani Rozporządzenie w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z dnia 15 czerwca 2002r. z późn. zm.) nie określają jakie odległości muszą być zachowane pomiędzy siecią c.o., a istniejącymi budynkami.
Według § 11pkt 1 "budynek z pomieszczeniami na pobyt ludzi powinien być wznoszony poza zasięgiem zagrożeń i uciążliwości określonych w przepisach odrębnych, przy czym dopuszcza się wznoszenie budynków w tym zasięgu pod warunkiem zastosowania środków technicznych zmniejszających uciążliwości poniżej poziomu ustalonego w tych przepisach bądź zwiększających odporność budynku na te zagrożenia i uciążliwości. Lokalizacja budynku na istniejącej sieci c.o. byłaby możliwa, gdyby inwestor posiadał, na etapie pozwolenia na budowę, zgodę właściciela sieci i uzyskał od niego warunki pod którymi lokalizacja taka byłaby dopuszczalna.
Nie można zarzucić, by weryfikowana decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2011r. zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca spółce [...]w [...] - pozwolenia na budowę myjni bezdotykowej [...] w [...]-[...] przy ul. [...]nr [...], była obarczona wadą rażącego naruszenia prawa określoną w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, czy też inną wadą o z art. 156 § 1 Kpa. Nie stwierdzono, żeby kontrolowana decyzja rażąco naruszała przepisy obowiązujące w dniu ich wydania, a w szczególności przepisy ustawy Prawo budowlane i warunków technicznych.
[...] Sp. z o.o. wniosło odwołanie od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2012r. domagając się jej uchylenia
Zaskarżonej decyzji zarzuciło:
1. Naruszenie prawa materialnego tj.
- art. 156 § 1 ust. 2 k.p.a. poprzez błędną wykładnię i przyjęcia, że wydanie decyzji zezwalającej na budowę na podstawie wadliwego dokumentu nie stanowi rażącego naruszenia prawa.
- art. 34 Prawa budowlanego poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że nie zachodzi niezgodność decyzji z obowiązującymi przepisami.
2. Naruszenie przepisów postępowania administracyjnego poprzez sprzeczność rozstrzygnięcia zawartego w decyzji Wojewody z jej uzasadnieniem i zebranym materiałem dowodowym.
W uzasadnieniu odwołania wskazano, że kwestionowana decyzja Prezydenta Miasta oparta została na błędnie sporządzonych dokumentach. Wykonywanie decyzji naraża na szkody nie tylko wnioskodawcę postępowania, ale i inne podmioty, w tym odbiorców ciepła. Posadowienie obiektu w miejscu wskazanym w decyzji zezwalającej na budowę uniemożliwia przedsiębiorstwu energetyki cieplnej wykonywanie obowiązków zawartych w ustawie Prawo energetyczne i koncesji polegających m.in. na eksploatacji i konserwacji sieci ciepłowniczej. Taki stan może spowodować zachwianie ciągłości dostaw ciepła dla odbiorców.
Zachodziło oczywiste naruszenie prawa, organ administracji nie kwestionował wadliwości mapy, a w konsekwencji wadliwości decyzji Prezydenta Miasta zezwalającej na budowę. Doszło do naruszenia art. 34 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez oparcie decyzji Prezydenta Miasta na błędnej mapie mającej kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia o pozwoleniu na budowę.
Skutki ekonomiczne i gospodarcze pozostawienia decyzji w obrocie prawnym mogą być dotkliwe. Decyzja uniemożliwia [...] w [...] wykonywanie obowiązków koncesyjnych tj. obowiązków o charakterze publicznoprawnym wynikających z prawa energetycznego i prywatnoprawnym wynikającym z zawartych z odbiorcami energii cieplnej umów.
Budowa jakichkolwiek obiektów bezpośrednio nad magistralą ciepłowniczą oznacza zagrożenie ciągłości dostaw ciepła dla kilku tysięcy mieszkań oraz innych obiektów. Spełnione zostały wszystkie przesłanki uznania decyzji za nieważną w trybie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w wyniku rażącego naruszenia prawa.
Decyzja Wojewody jest wewnętrznie sprzeczna. Wojewoda wskazuje, że decyzja Prezydenta Miasta wydana została " niezgodnie z przepisami", a jednocześnie organ wskazuje na brak rażącego naruszenia prawa.
Projekt budowlany został sporządzony w oparciu o dane z błędnie sporządzonej mapy, stanowiło to o naruszeniu art. 34 ust. 3 pkt. 1 Prawa budowlanego, zgodnie z którym projekt budowlany powinien zostać sporządzony w oparciu o aktualną mapę obejmującą także sieć uzbrojenia terenu w tym sieć ciepłowniczą.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2015 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po ponownym, w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 kwietnia 2013r., sygn. akt VII SA/Wa 2730/12, rozpatrzeniu odwołania [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...]od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2012r., odmawiającej stwierdzenia, na wniosek [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...], nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2011r. - utrzymał w mocy decyzję Wojewody[...] z dnia [...]kwietnia 2012r.
W uzasadnieniu organ II instancji podał, że decyzją z dnia [...] kwietnia 2012r. Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia, na wniosek [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...], nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2011r.
W wyniku rozpatrzenia odwołania [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] od ww. rozstrzygnięcia, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2012r., uchylił w całości decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2012r., i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji, wskazując w uzasadnieniu na brak interesu prawnego wnioskodawcy.
Z decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2012r., nie zgodziło się [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 17 kwietnia 2013r., sygn. akt VII SA/Wa 2730/12, uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie, nie podzielając oceny dotyczącej interesu prawnego wnioskodawcy.
Te ocenę Sadu Wojewódzkiego podzielił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 kwietnia 2015r., sygn. akt II OSK 2318/13; oddalając skargi kasacyjne Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz [...]sp. z o.o. z siedzibą w [...].
Sąd drugiej instancji, jako źródło interesu prawnego wskazał art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane w zw. z § 20 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 15 stycznia 2007r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemów ciepłowniczych (Dz. U. Nr 16, poz. 92), który nakłada na przedsiębiorstwo ciepłownicze obowiązek utrzymania zdolności sieci do realizacji dostaw ciepła w sposób ciągły i niezawodny, przy zachowaniu obowiązujących wymagań jakościowych.
Stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.
Przy ponownym rozpatrzeniu odwołania organ odwoławczy przypomniał, że stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest nadzwyczajnym środkiem jej wzruszenia. Organ nie orzeka co do istoty sprawy rozstrzygniętej w badanej decyzji, lecz jako organ kasacyjny, w oparciu o zamknięty materiał dowodowy, weryfikuje samo orzeczenie. Oznacza to, że dla oceny, czy zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa rozstrzygający jest stan faktyczny i prawny z dnia wydania tej decyzji, a na taką ocenę nie może mieć wpływu ani późniejsza zmiana stanu faktycznego, ani prawa.
W myśl art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę uzależnione jest od spełnienia przez inwestora obowiązków, o których mowa w art. 32 ust. 4 oraz art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego.
Stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Teren na której zaprojektowano sporną inwestycję objęty był ustaleniami uchwały Rady Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2006r., Nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...]), znajdował się na obszarach oznaczonych symbolami KS1 oraz KL 1/2 - pismo Urzędu Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2011r., przy czym projektowany obiekt budowlany usytuowany został na obszarze oznaczonym symbolem KS1.
Dla obszaru KS1 wskazany wyżej akt władztwa planistycznego gminy, jako przeznaczenie podstawowe określił - grunty pod obiekty i urządzenia komunikacji samochodowej - stacje paliw, usługi techniczne, myjnie samochodów (§ 41 ust. 1 mpzp). Paragraf 41 ust. 3 mpzp w zakresie parametrów i wskaźników kształtowania zabudowy i zagospodarowania terenu określił: 1) maksymalną wysokość obiektów - 3 kondygnacje nadziemne, nie więcej niż 15m; 2) maksymalny wskaźnik terenów zabudowanych (Pz) - 75%; 3) minimalny udział powierzchni biologicznie czynnej w stosunku do powierzchni działki - 15%; 4) geometrię dachu - płaskie, dwuspadowe, wielospadowe o kącie nachylenia połaci dachowych do 45° tworzące harmonijną całość.
Powierzchnia działki nr ew. [...], wynosi 442m2, natomiast powierzchnia zabudowy 109,29m2 (opis techniczny).
Sporne zamierzenie inwestycyjne przewiduje budowę bezobsługowej myjni samochodowej o: 1) wysokości 4,27m; 2) wskaźniku powierzchni zabudowy 24,72% (powierzchnia zabudowy/powierzchnia działki x 100%); 3) wskaźniku powierzchni biologicznie czynnej 75,27% 4) dachu łukowym (przekrój B-B, rys. nr 4).
Powyższe, w ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie daje podstaw do stwierdzenia, że decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2011r., w sposób rażący narusza art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.
Inwestycja nie stanowi żadnego z przedsięwzięć, o których mowa w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2013r., poz. 1397).
W dniu [...] sierpnia 2011r. inwestor złożył prawidłowo wypełnione oświadczenie o prawie do dysponowania działką nr ew. [...] na cele budowlane, czym uczynił zadość obowiązkowi wynikającemu z art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego.
W myśl art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
Przepisami techniczno-budowlanymi, o których mowa wyżej jest rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Choć główne słupy nośne pionowe myjni związane będą z gruntem za pomocą kotw wklejanych do fundamentu (projekt techniczny), a obiekt posiada dach, to z uwagi na brak przegród budowlanych wydzielających obiekt budowlany z przestrzeni (rzut poziomu użytkowego), w ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, projektowany obiekt nie stanowi budynku w rozumieniu art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego.
W konsekwencji zastosowania w niniejszej sprawie nie miał § 12 ust. 1 warunków technicznych.
W projekcie budowlanym przyjęto rzędną posadowienia budynku - 296.96m n.p.m., tyle samo co dotychczasowa rzędna terenu (projekt zagospodarowania terenu), zatem sporna inwestycja nie wiązała się z wykonaniem prac ziemnych mogących spowodować zmianę naturalnego spływu wód opadowych na teren sąsiednich nieruchomości (§ 29 warunków technicznych).
Mając na uwadze uzgodnienie inwestycji przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych organ stwierdził, że decyzja o pozwoleniu na budowę nie narusza Działu VI warunków technicznych (bezpieczeństwo pożarowe).
Z analizy dokumentacji projektowej zatwierdzonej decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2011r., wynika, że inwestor uzyskał: 1) uzgodnienie [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (pismo z dnia [...] września 2011r.); 2) warunki techniczne podłączenia do sieci wod.-kan. (pismo [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] z dnia [...] marca 2009r.); 3) warunki przyłączenia do sieci gazowej (pismo [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] z dnia [...] lipca 2011r. 4) uzgodnienie rzeczoznawcy ds. sanitarnohigienicznych; 5) uzgodnienie rzeczoznawcy ds. bhp; 6) uzgodnienie rzeczoznawcy ds./ zabezpieczeń przeciwpożarowych. Dodatkowo projekt budowlany zawiera informację BIOZ, a także zaświadczenia potwierdzające wpis na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego (art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego).
Dokumentacja projektowa została wykonana przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnymi na dzień opracowania projektu budowlanego zaświadczeniami, o których mowa wyżej (art. 35 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego).
Organ odwoławczy nie stwierdził przy tym, aby decyzja Prezydenta Miasta [...]z dnia [...] października 2011r. została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości (art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a.), bez podstawy prawnej (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.). Powyższemu rozstrzygnięciu nie można również zarzucić, że dotyczy sprawy już wcześniej rozstrzygniętej ostateczną decyzją (art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a.), zostało skierowane do osoby niebędącej stroną w sprawie (art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a.), było niewykonalne w dniu jego wydania i niewykonalność miała charakter trwały (art. 156 § 1 pkt 5 K.p.a.), jego wykonanie wywołałoby czyn zagrożony karą (art. 156 § 1 pkt 6 K.p.a.), zawiera wadę powodującą jego nieważność z mocy prawa (art. 156 § 1 pkt 7 K.p.a.).
Odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie wadliwego dokumentu nie stanowi rażącego naruszenia prawa - art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego mimo niezgodność decyzji o pozwoleniu na budowę z obowiązującymi przepisami, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie podzielił argumentacji odwołującej się.
Skarżący upatruje wady rażącego naruszenia prawa w nieprawidłowej mapie geodezyjnej, nie uwzględniającej wszystkich budowli w tym magistralnej sieci ciepłowniczej o średnicy 2xDN 500, zarzucając rażące naruszenie art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, zgodnie z którym projekt budowlany powinien być sporządzony na aktualnej mapie i obejmować m.in. sieć uzbrojenia terenu.
Projekt zagospodarowania terenu sporządzony został na aktualnej mapie, służącej do celów projektowych, przyjętej do zasobu powiatowego w dniu [...] lipca 2011r., co potwierdzała stosowna pieczęć. W dniu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej nie miał podstaw aby uznać, że treść tego dokumentu nie odpowiada rzeczywistości.
Wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi który wydał decyzję może ewentualnie stanowić podstawę wznowienia postępowania.
Analizując przedłożoną przez inwestora dokumentację, Prezydent Miasta [...]w dniu [...] października 2011r. nie miał podstaw faktycznych do stwierdzenia, iż na działce inwestycyjnej w miejscu posadowienia obiektu, istnieje sieć ciepłownicza.
Ustosunkowując się do twierdzenia odwołującej się wskazującego na brak możliwości wykonywania obowiązków utrzymania sieci ciepłowniczej, organ II instancji wskazał na możliwość wynikającą z art. 124b ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015r., poz. 782 ze zm.).
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie podzielił również stanowiska wskazującego na wewnętrzną sprzeczność decyzji organu pierwszej instancji z jej uzasadnieniem i zebranym materiałem dowodowym.
W jego ocenie z uzasadnienia rozstrzygnięcia organu wojewódzkiego wynikało, że Wojewoda [...] stwierdził wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę z naruszeniem art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, odmawiając jednakże uznania tego naruszenia za rażące, a w konsekwencji odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Powyższe, wbrew stanowisku odwołującej się, nie stanowi wewnętrznej sprzeczności.
Nie każde bowiem naruszenie przepisów stanowi rażące naruszenie prawa. natomiast, nowa okoliczność istniejąca w dniu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, nieznana organowi wydającemu rozstrzygnięcie nie może stanowić wady rażącego naruszenia prawa.
[...] Sp. z o.o. w [...], wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2015 r., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji organu II instancji i poprzedzającej jej decyzji organu I instancji.
Zaskarżonej decyzji zarzuciło:
1. Naruszenie prawa materialnego, tj.:
- art. 34 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawa budowlanego poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, iż o aktualności mapy świadczy fakt przyjęcia do zasobu powiatowego w dniu [...] lipca 2011 r., a nie jej adekwatność do stanu faktycznego nieruchomości objętej mapą,
- art. 124b ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
2. Naruszenie przepisów postępowania, tj.
- art. 156 § 1 ust. 2 k.p.a. poprzez uznanie, że wydanie decyzji zezwalającej na budowę na podstawie wadliwego dokumentu nie stanowiło rażącego naruszenia prawa,
- art. 7, art. 8 oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji z naruszeniem reguł określonych w tych przepisach, niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających wpływ na rozstrzygnięcie.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że zgodnie z art. 34 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane projekt budowlany musi zawierać projekt zagospodarowania działki lub terenu, sporządzony na aktualnej mapie, obejmujący m.in. sieci uzbrojenia terenu. Mapa taka winna być zgodna ze stanem istniejącym w chwili sporządzania projektu, a brak takiej zgodności świadczy o nieaktualności mapy. Skoro decyzja Prezydenta Miasta wydana została w oparciu o dokument nie uwzględniający istniejącego stanu uzbrojenia terenu (nieaktualną mapę), to została wydana z rażącym naruszeniem prawa.
Przy wydaniu zaskarżonej decyzji doszło także do naruszenia art. 124b ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Organ powołując się na ten przepis wskazał, iż gwarantuje on możliwość wykonywania obowiązków utrzymania sieci ciepłowniczej. Zgodnie z powołanym przepisem starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody.
Jednak problemem, wynikającym z nieuwzględnienia istniejącej sieci ciepłowniczej i posadowienia nad nią myjni samochodowej, nie jest wstęp na nieruchomość, a faktyczna dostępność urządzeń przesyłowych w celu ich remontu czy konserwacji.
W przypadku awarii urządzeń należących do skarżącej na odcinku przebiegającym bezpośrednio pod przedmiotową myjnią dostęp do niego staje się co najmniej znacznie utrudniony, co przekłada się na czas usunięcia takiej awarii, a tym samym może uniemożliwić zaopatrzenie odbiorców w ciepło.
Mapa, która została założona wraz z projektem budowlanym zawierała błąd jedynie na niewielkim odcinku przebiegu sieci ciepłowniczej, wskutek niewłaściwego zwektoryzowania sieci energetycznych, zatem prawidłowa analiza mapy załączonej do wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, ujawniłaby ten błąd.
Organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę winien zbadać zgodność projektu zagospodarowania terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi z uwzględnieniem przebiegu urządzeń ciepłowniczych. Skoro tego nie uczynił, to naruszył także art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności nie zbadano tych okoliczności, nie wyjaśniono dokładnie stanu faktycznego sprawy i nie rozpatrzono całego zebranego w sprawie materiału dowodowego.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej w zakresie obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Skarga jest niezasadna.
Stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest nadzwyczajnym środkiem jej wzruszenia. Jednym z powodów wzruszenia w tym trybie decyzji, jest jej wydanie z rażącym naruszeniem prawa.
O rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze, czyli skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa. Konieczne jest także, aby stwierdzone naruszenie miało znacznie większą wagę aniżeli stabilność decyzji ostatecznej, o której stanowi art. 16 k.p.a.
Dla oceny, czy zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa rozstrzygający jest stan faktyczny i prawny z dnia wydania tej decyzji, na taką ocenę nie może mieć wpływu późniejsza zmiana stanu faktycznego, ani prawa (wyrok NSA z dnia 17 maja 2013r., sygn. akt II OSK 131/12).
Stosownie do art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę uzależnione jest od spełnienia przez inwestora obowiązków, o których mowa w art. 32 ust. 4 oraz art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego.
W dniu [...] sierpnia 2011r. inwestor złożył prawidłowo wypełnione oświadczenie o prawie do dysponowania działką nr ew. [...] na cele budowlane, czym uczynił zadość obowiązkowi wynikającemu z art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Teren na którym zaprojektowano sporną inwestycję objęty był ustaleniami uchwały Rady Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2006r., Nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...]), znajdował się na obszarach oznaczonych symbolami KS1 oraz KL 1/2 - pismo Urzędu Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2011r., sam kwestionowany obiekt usytuowany został na obszarze oznaczonym symbolem KS1.
Dla obszaru KS1 ww. plan, jako przeznaczenie podstawowe określał - grunty pod obiekty i urządzenia komunikacji samochodowej - stacje paliw, usługi techniczne, myjnie samochodów (§ 41 ust. 1 mpzp).
Sporna inwestycja polegała na budowie bezobsługowej myjni samochodowej o wysokości 4,27m, wskaźniku powierzchni zabudowy 24,72%, wskaźniku powierzchni biologicznie czynnej 75,27%, dachu łukowym – które to parametry nie naruszały obowiązujących ustaleń planu miejscowego. Przedmiotowa myjnia nie stanowiła przedsięwzięcia, o którym mowa w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2013r., poz. 1397).
Kwestionowana decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2011r., nie naruszała zatem art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.
W myśl art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ miał obowiązek sprawdzić zgodność projektu zagospodarowania działki z przepisami, w tym zgodność z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.).
W tym kontekście za prawidłową uznać należy ocenę Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż biorąc pod uwagę konstrukcję obiektu oraz wobec braku przegród budowlanych wydzielających obiekt myjni z przestrzeni, nie stanowi ona budynku w rozumieniu art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. Tym samym w niniejszej sprawie nie miał zastosowania § 12 ust. 1 ww. warunków technicznych.
Z dokumentacji projektowej zatwierdzonej decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2011r., wynikało, że inwestor uzyskał: uzgodnienie [...]sp. z o.o. z siedzibą w [...] (pismo z dnia [...] września 2011r.); warunki techniczne podłączenia do sieci wod.-kan. (pismo [...] z dnia [...] marca 2009r.); warunki przyłączenia do sieci gazowej (pismo [...] z dnia [...] lipca 2011r.); uzgodnienie rzeczoznawcy ds. sanitarnohigienicznych; uzgodnienie rzeczoznawcy ds. bhp; uzgodnienie rzeczoznawcy ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych.
Dokumentacja projektowa została wykonana przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnymi na dzień opracowania projektu budowlanego zaświadczeniami (art. 35 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego).
Kwestionowana decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2011r., nie została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości (art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a.), ani bez podstawy prawnej (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.).
Odnosząc się do zarzutu skarżącej o wystąpieniu przesłanki nieważności z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie nieprawidłowej mapy geodezyjnej, nie uwzględniającej wszystkich budowli, w tym magistralnej sieci ciepłowniczej o średnicy 2xDN 500, co stanowiło rażące naruszenie art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego - Sąd w tym zakresie podzielił w całości argumentację Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Stosownie do art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, projekt budowlany musi być sporządzony na aktualnej mapie i powinien obejmować m.in. sieć uzbrojenia terenu.
W tym przypadku projekt zagospodarowania terenu sporządzony został na aktualnej mapie, służącej do celów projektowych, przyjętej do zasobu powiatowego w dniu [...] lipca 2011r., co potwierdzała stosowna pieczęć. W dniu wydania kwestionowanej decyzji o pozwoleniu na budowę organ administracji architektoniczno-budowlanej nie miał podstaw aby uznać, że treść mapy geodezyjnej nie odpowiada rzeczywistości.
Projekt zagospodarowania terenu został sporządzony na potwierdzonej za zgodność z oryginałem kopii przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Został również opatrzony klauzulą, stwierdzającą przydatność mapy dla celów projektowych.
Rzeczą organu administracji architektoniczno-budowlanej było dokonanie kontroli złożonej przez inwestora dokumentacji, w kontekście wymogów wynikających z przepisów prawa, a nie poszukiwanie ewentualnych uchybień w materialne geodezyjno- kartograficznym noszącym prawidłowe cechy formalne .
Wskazywana we wniosku o stwierdzenie nieważności okoliczność, była w istocie ujawnieniem się istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji. Przy czym wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję, może stanowić ewentualnie podstawę wznowienia postępowania, ale nie podstawę do stwierdzenia jej nieważności.
Do obowiązku organu architektoniczno-budowlanego należało sprawdzenie, czy przedkładany projekt zagospodarowania terenu został sporządzony na aktualnej mapie. Obowiązek ten miał zapewnić weryfikację dopuszczalności wykonania zaplanowanych przez inwestora prac budowlanych, w odniesieniu do rzeczywistego stanu zagospodarowania terenu, na której zaplanowano inwestycję. W sprawie niniejszej ten obowiązek został przez organ spełniony, albowiem dysponował on mapą służącą do celów projektowych, przyjętą do zasobu powiatowego w dniu [...] lipca 2011r., co potwierdzała stosowna pieczęć.
Reasumując niezasadny był zarzut, dokonania przez organy nadzorcze, wadliwej oceny sprawy rozpoznawanej w trybie nieważności i naruszenia w ten sposób art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 34 ust. 3 pkt 11 pkt Prawa budowlanego.
Podniesiona przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego możliwość wykonywania przez skarżącą spółkę, obowiązku utrzymania sieci ciepłowniczej, wynikająca z art. 124b ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015r., poz. 782 ze zm.)., była uwagą organu podniesioną niejako na marginesie oceny, braku przesłanek do stwierdzenia rażącego naruszenia prawa. Tym samym zarzuty skargi związane z tym fragmentem uzasadnienia zaskarżonej decyzji, nie mogły odnieść zamierzonego skutku.
Biorąc pod uwagę, iż zarzuty skargi okazały się bezzasadne oraz uwzględniając powyższą ocenę - Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło