VII SA/Wa 2654/16

WyrokWSA w Warszawie2017-10-12

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Grzegorz Rudnicki, Maria Tarnowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego ma obowiązek nakazać usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu budowlanego, jeśli stwierdzi wystąpienie przesłanek określonych w art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, nawet jeśli strona skarżąca podnosi argumenty ekonomiczne lub dotyczące planowanej modernizacji?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego jest zobowiązany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu budowlanego, jeżeli wystąpi choćby jedna z przesłanek określonych w art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Organ nie może opierać swojego rozstrzygnięcia na deklarowanych zdarzeniach przyszłych, a zły stan techniczny obiektu obliguje do działań prewencyjnych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą Spółce Akcyjnej usunięcie nieprawidłowości związanych ze stanem technicznym peronu kolejowego. Skarżąca Spółka zarzuciła niewłaściwe zastosowanie przepisów Prawa budowlanego, w tym wyznaczenie nieodpowiedniego terminu wykonania obowiązku oraz bezpodstawne uznanie zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi. Spółka podnosiła również naruszenie przepisów kpa poprzez nieprawidłowe ustalenia faktyczne dotyczące konieczności wyłączenia peronu z użytkowania i procedury uzyskiwania zamknięć torowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.), , Protokolant st. ref. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2017 r. sprawy ze skargi [...] S.A. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2016 r. znak [...] w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości związanych ze stanem technicznym peronu oddala skargę 1. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2016 r. znak [...], po rozpatrzeniu odwołania Spółki Akcyjnej [...] w [...] od decyzji [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego peronu jednokrawędziowego nr [...] na Stacji [...], usytuowanego w km 125.770 - 126.995 linii kolejowej nr [...] [...] - [...], nakazującej [...] S.A. [...] w [...] usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości związanych ze stanem technicznym peronu, w terminie do dnia [...] grudnia 2016 r., w celu doprowadzenia przedmiotowego peronu do stanu zapewniającego bezpieczeństwo jego użytkowania – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa. 2. W uzasadnieniu tej decyzji GINB stwierdził, że decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał [...]S.A. [...] w [...] usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości związanych ze stanem technicznym peronu jednokrawędziowego nr [...] na Stacji [...], usytuowanego w km 125.770 - 126.995 linii kolejowej nr [...] [...]- [...], w celu doprowadzenia przedmiotowego peronu do stanu zapewniającego bezpieczeństwo jego użytkowania, poprzez: (-) usunięcie ruchomych, odspojonych elementów nawierzchni oraz krawędzi peronu, (-) uzupełnienie ubytków w krawędzi peronu na całej długości przedmiotowego obiektu poprzez system reprofilacji powierzchni betonowych, (-) wyfrezowanie nawierzchni peronu pasem szerokości 1,0 m na całej długości na głębokości 5,0 cm i uzupełnienie jednolitym technologicznie materiałem dla wyeliminowania nierówności oraz zlikwidowania "progu" powstałego wskutek zapadnięcia się nawierzchni, (-) zlikwidowanie różnic w liniowości oraz płaszczyzny krawędzi peronu poprzez skucie największych nierówności oraz reprofilację wykonaną w systemach reprofilacyjnych elementów żelbetowych, (-) pomalowanie linii pasów bezpieczeństwa po wykonaniu napraw nawierzchni peronu, (-) uzupełnienie zniszczonych miejsc w nawierzchni peronu poprzez frezowanie na głębokości 5,0 cm i uzupełnienie ich materiałem jednolicie technologicznym, np. asfalt na zimno lub wylewka betonowa, (-) uzupełnienie brakujących i naprawienie elementów ogrodzenia w miejscach uszkodzeń wskazanych na szkicu, stanowiącym integralną część decyzji, w terminie do dnia [...] grudnia 2016 r. Spółka Akcyjna [...] w [...] wniosła odwołanie od tej decyzji. 3. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ stwierdził, że Urząd Transportu Kolejowego Departament Nadzoru pismem z dnia [...] czerwca 2015 r. w trybie art. 65 § 1 kpa, przekazał do Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w [...] wiadomość o złym stanie technicznym peronów na stacji [...] w [...]. Przedstawiciele [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego przeprowadzili w dniu [...] lipca 2015 r. kontrolę peronów i w konsekwencji zostało wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne. Typowy zakres robót wskazany przez organ I instancji w przedmiotowej decyzji dotyczy zabezpieczenia peronów przed dalszą ich degradacją, co wynika z ustaleń wskazanych w ekspertyzie z maja 2016 r. Wyrównanie nawierzchni peronów, w tym przy krawędziach peronu, uzupełnienie ubytków, pomalowanie linii pasów bezpieczeństwa ma bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo podróżnych. Organ stwierdził również, że na właścicielu lub zarządcy obiektu budowlanego spoczywa, zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 290), obowiązek utrzymania obiektu budowlanego m. in. w należytym stanie technicznym. Konstrukcja normy prawnej zawartej w art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy Prawo budowlane, będącej podstawą wydanej decyzji, a w szczególności użyty w niej zwrot: "...właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości..." wskazuje, że decyzje podejmowane na jego podstawie mają charakter związany. Oznacza to, że jeżeli wystąpi choćby jedna z przesłanek, określonych w art. 66 ust. 1 pkt 1-3, to organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz nadto zobligowany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Zdaniem organu, skala i rodzaj występujących nieprawidłowości, w tym zagrożeń dla podróżnych spowodowanych m.in. ubytkami nawierzchni przy krawędziach peronów, w pełni uzasadnia nałożenie wskazanych w decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2016 r. robót naprawczych. Odnosząc się do argumentacji podniesionej w odwołaniu, organ stwierdził, że nie jest zasadny argument, iż nieuzasadnione ekonomicznie jest wykonanie wskazanych w decyzji zabezpieczeń w związku z planami dotyczącymi modernizacji linii kolejowej i w perspektywie przebudowanie przedmiotowych peronów, ponieważ organ administracji nie może opierać swojego rozstrzygnięcia o deklarowane zdarzenia przyszłe. Zły stan techniczny obiektu budowlanego powodujący ewentualne zagrożenia dla podróżnych, obliguje organ nadzoru budowlanego do działań prewencyjnych. Roboty naprawcze, nałożone w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane, wskazane w sentencji decyzji, nie wymagają uzyskania dodatkowych pozwoleń czy zgłoszeń. Zakres i sposób wykonania koniecznych robót został szczegółowo wskazany w ekspertyzie z maja 2016 r. wykonanej na zlecenie strony zobowiązanej. 4. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosły [...] S.A. z siedzibą w [...]; zarzucając zaskarżonej decyzji: - niewłaściwe zastosowanie art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290) poprzez wyznaczenie nieodpowiedniego terminu wykonania obowiązku; - niewłaściwe zastosowanie art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez bezpodstawne uznanie, że obiekt może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi; - naruszenie art. 7 oraz 77 kpa, poprzez dokonanie nieprawidłowych ustaleń faktycznych w sprawie i zastosowanie normy prawa materialnego do nienależycie ustalonego stanu faktycznego, przejawiającego się w nieuwzględnieniu, że wykonanie robót naprawczych wymaga wyłączenia peronu z użytkowania, co wymaga uprzedniego wprowadzenia zamknięć torowych, zaś procedura uzyskiwania zamknięć torowych wynosi 105 dni – - strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym zwrot wpisu w wysokości 500 zł oraz zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. 5. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. II. Podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 6. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przez prawo należy rozumieć prawo materialne oraz przepisy postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.), dalej "ppsa", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Podkreślić należy, że sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, czyni to na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie zastępuje organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do kompetencji sądu należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach. 7. Zaskarżoną decyzją Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2016 r. nakazującą [...] S.A. [...] w [...] usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości związanych ze stanem technicznym peronu jednokrawędziowego nr [...] na Stacji [...], usytuowanego w km 125.770 - 126.995 linii kolejowej nr [...] [...]- [...], w celu doprowadzenia przedmiotowego peronu do stanu zapewniającego bezpieczeństwo jego użytkowania w terminie do dnia [...] grudnia 2016 r. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarówno zaskarżona jak również poprzedzająca decyzja nie narusza prawa. Sąd podziela stanowisko organu przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, zarówno w zakresie ustalonego stanu faktycznego jak również zastosowanych przepisów prawa. 8. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji był art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane. Zgodnie z art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: (1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo (2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo (3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo (4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia - organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Artykuł ten zamieszczony został w rozdziale 6 ustawy Prawo budowlane - "Utrzymanie obiektów budowlanych", i określa skutki w postaci - odpowiedniego do danej sytuacji - orzeczenia organu nadzoru budowlanego, będącego wynikiem niezachowania przez zobowiązany do tego podmiot - wymogów określonych w ustawie, a odnoszących się do odpowiedniego utrzymania obiektu budowlanego. Jeśli podmiot zobowiązany nie wywiąże się z ciążących na nim, z mocy prawa obowiązków, których celem jest utrzymanie obiektu we właściwym stanie technicznym, uprawnia to właściwy organ do odpowiedniej, stosownie do przepisów ustawy, ingerencji, która umożliwi ich wyegzekwowanie. Podkreślić należy, że art. 66 ustawy Prawo budowlane nie tworzy dla właściciela lub zarządcy obiektu nowego obowiązku, lecz jedynie precyzuje ustawowy obowiązek, wynikający z art. 61 tej ustawy, i dodaje element pozwalający organom nadzoru budowlanego na skuteczne egzekwowanie jego wykonalności. Zgodnie bowiem z art. 61 ustawy Prawo budowlane, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany: (1) utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2; (2) zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych odziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury (...). Stosownie zaś do art. 5 ust. 2 tej ustawy, obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7. Przez należyty stan techniczny należy rozumieć stan pełnej sprawności obiektu budowlanego lub jego części, nieposiadającego jakichkolwiek uszkodzeń, zwłaszcza takich, które mogą powodować niebezpieczeństwo przy użytkowaniu obiektu lub jego części. Nie budzi w sprawie wątpliwości, że dokonane przez organ ustalenia - w oparciu o przeprowadzone kontrole – wykazały niewłaściwy stan techniczny peronu jednokrawędziowego nr [...] na stacji [...], mogący powodować zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, szczegółowo opisany w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. 9. Jak słusznie wskazał organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, typowy zakres robót wskazany przez organ I instancji w przedmiotowej decyzji dotyczy zabezpieczenia peronów przed dalszą ich degradacją, co wynika z ustaleń wskazanych w ekspertyzie z maja 2016 r., a wyrównanie nawierzchni peronów, w tym przy krawędziach peronu, uzupełnienie ubytków, pomalowanie linii pasów bezpieczeństwa ma bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo podróżnych. Słusznie stwierdził organ, że obowiązek utrzymania obiektu budowlanego m. in. w należytym stanie technicznym spoczywa na właścicielu lub zarządcy obiektu budowlanego, stosownie do art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Słusznie również stwierdził organ, że konstrukcja normy prawnej, zawartej w art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy Prawo budowlane, będącej podstawą wydanej decyzji, a w szczególności zwrot: "...właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości..." - wskazuje, że decyzje podejmowane na jego podstawie mają charakter związany. Oznacza to, że jeżeli wystąpi choćby jedna z przesłanek określonych w art. 66 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy, to organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, ale zobowiązany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Nie budzi wątpliwości, co słusznie podniósł organ, że skala i rodzaj występujących nieprawidłowości, w tym zagrożeń dla podróżnych spowodowanych m.in. ubytkami nawierzchni przy krawędziach peronów, w pełni uzasadnia nałożenie wskazanych w decyzji z dnia[...] lipca 2016 r. robót naprawczych. Rację należy również przyznać organowi, iż nie jest zasadny argument, że nieuzasadnione ekonomicznie jest wykonanie wskazanych w decyzji zabezpieczeń w związku z planami dotyczącymi modernizacji linii kolejowej i w perspektywie przebudowanie przedmiotowych peronów, ponieważ organ administracji nie może opierać swojego rozstrzygnięcia o zdarzenia przyszłe - niepewne. Zły stan techniczny obiektu budowlanego – w dniu wydania zaskarżonej decyzji - powodujący ewentualne zagrożenia dla podróżnych, obliguje organ nadzoru budowlanego do działań prewencyjnych. Nie budzi również wątpliwości, że roboty naprawcze, nałożone w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane, wskazane w przedmiotowej decyzji, nie wymagają uzyskania dodatkowych pozwoleń czy zgłoszeń; zakres i sposób wykonania koniecznych robót został szczegółowo wskazany w ekspertyzie z maja 2016 r. wykonanej na zlecenie strony zobowiązanej. 10. W ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy uprawniał organy nadzoru budowlanego do stwierdzenia złego stanu technicznego peronu, a w konsekwencji do wydania decyzji na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane. Należy również wskazać, że roboty naprawcze, nakładane w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane, wskazane w sentencji przedmiotowej decyzji, nie wymagają uzyskania dodatkowych pozwoleń czy zgłoszeń. 11. Wobec powyższego, odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż są one niezasadne. Sąd nie doszukał się naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego, w tym wskazanych w skardze, które miałyby jakikolwiek wpływ na wynik sprawy, a zatem skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. 12. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło