VII SA/Wa 2655/11

PostanowienieWSA w Warszawie2012-01-23

Skład orzekający: Referendarz sądowy Justyna Wtulich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jego dochody, wydatki oraz otrzymywaną pomoc?
Ratio decidendi
Wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Jego dochody z renty, niewielkie dochody lub straty z działalności gospodarczej oraz pomoc córki wskazują na brak możliwości samodzielnego pokrycia kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Wnioskodawca R.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję nakazu rozbiórki. Wnioskodawca utrzymuje się z renty i dochodów z działalności gospodarczej, posiada mieszkanie i nieruchomość, a także ponosi koszty zakupu lekarstw. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, przedstawił szczegółowe informacje dotyczące swojej sytuacji finansowej, w tym dochodów, strat z działalności gospodarczej, kosztów utrzymania oraz otrzymywanej pomocy od córki.
Rozstrzygnięcie
Przyznano R.S. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi R.S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie : nakazu rozbiórki postanawia : przyznać R.S. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 12 grudnia 2011 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez J.S. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z tytułu renty wynoszącej w 2010 r. 874,96 złotych oraz z dochodu uzyskiwanego tytułu działalności gospodarczej wynoszącego w 2010 r. 59,71 złotych. Wnioskodawca podał, że jego miesięczny dochód brutto w 2010 r. wynosił 934,67 złotych, w 2009 r. 879,90 złotych, a w 2008 r. – 808,24 złotych. Wnioskodawca podał, że posiada mieszkanie o powierzchni 38 m ² oraz nieruchomość o powierzchni 3.324 m ². Oświadczył, że innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych nie posiada. Dodał, że ponosi koszty z tytułu zakupu lekarstw w wysokości od 200,00 do 250,00 złotych miesięcznie. Zarządzeniem z dnia 20 grudnia 2011 r. wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie jakiego rodzaju działalność gospodarczą prowadzi, należało wskazać branżę oraz charakter wykonywanej pracy oraz jakie uzyskał dochody z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej lub też poniósł straty w trzech ostatnich miesiącach. Zwrócono się do wnioskodawcy także z zapytaniem, czy samodzielnie prowadzi działalność gospodarczą, czy też zatrudnia do pracy jakieś osoby, jeśli tak, należało wskazać ile osób oraz jakie ponosi koszty związane z wynajmem lokalu na prowadzenie działalności gospodarczej, czy też ich nie ponosi, jeśli je ponosi, należało wskazać ich wysokość. Wezwano wnioskodawcę do podania, jakie ponosi miesięczne koszty stałe związane z utrzymaniem domu o powierzchni 38 m ², należało je wyszczególnić i podać ich wysokość, (np. z tytułu opłat za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon, czynsz, podatek, itp.) oraz jaką kwotę miesięcznie przeznacza na bieżące potrzeby życia codziennego, (tj. na zakup żywności, odzieży, środków chemicznych, itp.). Zapytano wnioskodawcę czy posiada pojazdy mechaniczne, jeśli tak, należało podać markę i rok produkcji oraz koszty związane z utrzymaniem (paliwo, ubezpieczenie, naprawy), oraz czy posiada kredyty lub zadłużenia, jeśli tak, należało wskazać na jaką kwotę i ile wynosi miesięczna rata spłaty kredytu bądź zadłużenia. Zwrócono się do wnioskodawcy z zapytaniem, czy otrzymuje pomoc od rodziny, dzieci, znajomych, organizacji społecznych lub państwowych, jeśli tak, należało podać od kogo, w jakiej wysokości lub formie. Ponadto wezwano wnioskodawcę do nadesłania wyciągów bądź wykazów z konta bankowego z trzech ostatnich miesięcy oraz kserokopii rocznego zeznania podatkowego za 2010 r. składanego w Urzędzie Skarbowym. W dniu 5 stycznia 2012 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęły żądane wyjaśnienia oraz dokumenty. Z nadesłanych dodatkowych wyjaśnień wynika, że wnioskodawca jest udziałowcem w 1% spółki cywilnej C. prowadzącej działalność w branży budowlanej bez obowiązku świadczenia na jej rzecz pracy. Wnioskodawca podał, że z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w miesiącu wrześniu uzyskał dochód w wysokości 346,42 złotych, w październiku stratę w wysokości minus 503,37 złotych, a w listopadzie 2011 r. stratę w wysokości minus 367,65 złotych. Wnioskodawca wyjaśnił, że działalność gospodarczą prowadzi w formie spółki cywilnej C., jako jej udziałowiec, a spółka zatrudnia 6 osób. Oświadczył, że z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej nie ponosi żadnych kosztów związanych z opłatami za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon, podatek od nieruchomości. Podał, że na bieżące potrzeby życia codziennego oraz zakup lekarstw przeznacza miesięcznie około 1.200,00 złotych. Oznajmił, że nie posiada pojazdów mechanicznych, kredytów, zadłużeń. Dodał, że otrzymuje pomoc od córki w postaci dokonywanych opłat za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon, podatek od nieruchomości i innych. Wnioskodawca poinformował, że nie posiada konta bankowego. Do nadesłanych wyjaśnień dołączył PIT 36 za rok 2010, PIT/B za rok 2010, poświadczenie złożenia do Urzędu Skarbowego PIT-u 36L za rok 2010 oraz PIT/B za rok 2010, PIT 37 za rok 2010 wraz z poświadczeniem złożenia do Urzędu Skarbowego, PIT 40A za rok 2010. Z nadesłanych dokumentów wynika, że wnioskodawca w roku podatkowym 2010 r. z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskał dochód w wysokości 716,48 złotych, a z tytułu renty w wysokości 10.499,59 złotych rocznie, co miesięcznie stanowi kwotę w wysokości 874,96 złotych. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. W niniejszej sprawie wnioskodawca wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy uznano, że wykazał on, iż zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Stwierdzono, że wnioskodawca utrzymujący się z dochodu uzyskiwanego z tytułu renty w wysokości około 900,00 złotych miesięcznie oraz przy pomocy córki nie jest w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego w sprawie. Zaznaczyć należy, że z tytułu bycia udziałowcem w 1% w spółce cywilnej C. wnioskodawca w miesiącu październiku i listopadzie 2011 r. poniósł straty, a nawet jeśli uzyskuje z tego tytułu dochód, tak jak w miesiącu wrześniu 2011 r., to jest on niewielki. Uznano zatem, że poniesienie przez wnioskodawcę kosztów sądowych w sprawie byłby to wydatek przekraczający jego możliwości finansowe, który mógłby spowodować uszczerbek w jego utrzymaniu koniecznym. Z tego względu, przyznano wnioskodawcy prawo pomocy we wnioskowanym zakresie poprzez zwolnienie z kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło