VII SA/Wa 2666/12

Maciej Majewski - referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w sprawie VII SA/Wa 2666/12 ze skargi J. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2012 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić J. W. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek J. W. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż J. W. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem. Utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur w łącznej wysokości 3121,02 zł. Posiadany majątek obejmuje mieszkanie o pow. 60 m2, dom drewniany na wsi liczący 65 lat wg. oświadczenia, którego remont został przerwany, nie nadający się do użytku, dwie działki na wsi o łącznej pow. 0,35 ha. Miesięczne wydatki poniesione w miesiącu październiku jakie strona wskazała, to: czynsz 514,87 zł., telefon 258,03 zł., odsetki bankowe 23,81 zł., leki 133,28 zł., składki PZU 108,57 zł., tv i internet 111 zł., ksero 120,02 zł., znaczki pocztowe 84,25 zł., podróż na wieś 100 zł., uzasadnienie wyroku 100 zł., życie i środki czystości, fryzjer oraz kosmetyki 1050 zł., dwukrotna podróż do Warszawy 354 zł., usługi krawieckie 430 zł., drobne art. odzieżowe 80 zł., święto zmarłych 100 zł., kozaki damskie 219,99 zł., termos 36 zł. Wnioskodawczyni podała, że są z mężem osobami schorowanymi i nie czerpią dochodów z działek. Wskazała, że ponosi wysokie koszty prowadzenia postępowań administracyjnych i sądowych. Dodała, że w listopadzie musiała zapłacić do banku większą ratę kredytu z uwagi na niezapłacenie jej w październiku, nie wykupiła ponadto w miesiącu listopadzie wszystkich leków. W sprawie zważono, co następuje. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową J. W. uznać należy, iż nie jest uzasadnione przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawczyni jest osobą na tyle ubogą, że jej rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego. Należy zauważyć, że z nadesłanego wniosku i okoliczności sprawy nie wynika by strona była w trudnej sytuacji majątkowej. Wnioskodawczyni posiada mieszkanie o pow. 60 m2, dom drewniany (remont aktualnie przerwany), dwie działki. Dochód z którego się utrzymuje wraz z mężem to 3121,02 zł. Ponadto wnioskodawczyni posiadając kredyt nie zaznaczyła by miała trudności w jego spłacie wręcz przeciwnie, strona podała, że spłacając jeden kredyt zaciąga nowy. Okoliczności te wskazują, że strona posiada płynność finansową i potrafi gromadzić oszczędności. Ponadto wiele wydatków poniesionych w październiku 2012 r., które wskazała strona trudno zaliczyć do wydatków koniecznych służących do zaspokojenia potrzeb życiowych np. ksero, znaczki pocztowe, termos, usługi krawieckie, fryzjer, które łączne w październiku wygenerowały co najmniej 670 zł. Inne podane wydatki są jednorazowe, których strona w następnym miesiącu nie będzie ponosić – termos, kozaki damskie, usługi krawieckie, wydatki związane ze świętem zmarłych, które łączne w październiku wygenerowały 785,5 zł. Z danych zawartych w formularzu PPF nie przedstawia się obraz wnioskodawczyni jako osoby ubogiej, a tylko takim osobom należy przyznawać prawo pomocy. Należy również pamiętać, że na obecnym etapie postępowania jedynym kosztem w sprawie jest wpis sądowy w wysokości 200 zł. i koszt ten może pozostać dla strony jedynym wydatkiem w sprawie (inne wydatki mogące pojawić się na kolejnych etapach postępowania to wpis za uzasadnienie wyroku w przypadku wydania wyroku oddalającego skargę i złożenia wniosku o uzasadnienie – również 100 zł, opłaty kancelaryjne za odpisy). Koszty te pozostają w zasięgu możliwości finansowych wnioskodawczyni. Okoliczności te świadczą to o tym, iż strona nie pozostaje w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby zwolnienie od kosztów sądowych. Z tych względów uznano, że strona jest w stanie opłacić 200 zł wpisu sądowego oraz ewentualne na tym etapie pozostałe inne koszty sądowe i odmówiono przyznania prawa pomocy. Uznano, że wnioskodawczyni z mężem uzyskując stały dochód miesięczny, są w stanie ponosić koszty sądowe samodzielnie. Podkreślić należy, ze przyznanie prawa pomocy nie może być nadużywane w sytuacji, gdy strona posiada stałe dochody. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.