VII SA/Wa 267/07

WyrokWSA w Warszawie2007-07-03

Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Elżbieta Zielińska-Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie administracyjne na podstawie art. 105 § 1 Kpa, gdy postępowanie zostało wszczęte na wniosek strony i istnieje konkretna sprawa administracyjna do rozstrzygnięcia, a jedynie ewentualna bezzasadność żądania strony jest utożsamiana z bezprzedmiotowością postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji publicznej nie może umorzyć postępowania na podstawie art. 105 § 1 Kpa, jeśli postępowanie zostało wszczęte na wniosek strony i istnieje konkretna sprawa administracyjna do rozstrzygnięcia. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak przedmiotu postępowania, a nie jedynie ewentualną bezzasadność żądania strony. Wydanie decyzji o umorzeniu postępowania kończącej formalnie sprawę, w sytuacji gdy strona jest zainteresowana uzyskaniem decyzji merytorycznej, nie znajduje uzasadnienia w przepisach Kpa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania w sprawie budowy budynku gospodarczo-socjalnego. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe, ponieważ budowa była zgodna z pozwoleniem na budowę i nie stwierdzono odstępstw ani naruszeń przepisów dotyczących spadku terenu. Skarżący zarzucił brak właściwej oceny odwołania, w tym niejednoznaczność co do rodzaju wybudowanego budynku oraz brak stanowiska w sprawie odległości od granicy działki i wykonania terenu.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2007 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w ramach nadzoru budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją z dnia [...] października 2006r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w N., na podstawie art. 105 § 1 Kpa, umorzył postępowanie w sprawie budowy budynku mieszkalnego realizowanego przez J. R., usytuowanego w C. przy ul. [...] na działce o nr ew. [...]. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] sierpnia 2006r. ustalono, że J. R. buduje budynek gospodarczo-socjalny na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę Starosty N. Nr [...] z dnia [...] czerwca 2005r. Nie stwierdzono dokonania przez inwestora odstępstwa od decyzji pozwolenia na budowę, obiekt został wytyczony zgodnie z planem zagospodarowania działki przez uprawnionego geodetę, co zostało potwierdzone wpisem w dzienniku budowy. Nastąpiło wprawdzie podniesienie terenu gruntu przez J. R. wokół realizowanego budynku w celu wyrównania go z terenem działki sąsiedniej oraz terenem własnej posesji, ale nie stwierdzono by inwestor dokonał niwelacji terenu ze spadkiem w kierunku działki sąsiedniej. Niwelacja terenu poprzez nawiezienie na część działki gruntu nie wymaga od inwestora uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę bądź dokonania zgłoszenia do właściwego organu architektoniczno-budowlanego, dlatego zdaniem organu I instancji dalsze postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Decyzją z dnia [...] grudnia 2006r. Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania S. M. – utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu stwierdził, że w ocenie organu odwoławczego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w N. dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego, zaś zarzuty podnoszone przez stronę skarżącą pozostają bez wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia. Z uwagi na zgodność budowy budynku z zatwierdzonym decyzją S. N. Nr [...] projektem budowlanym, nie istnieją podstawy do ingerencji organu nadzoru budowlanego w niniejszej sprawie, a dalsze prowadzenie postępowania administracyjnego jest bezprzedmiotowe, co daje podstawę do zastosowania przez organ administracji publicznej art. 105 § 1 Kpa. Organ II instancji powołał się na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 1999r. ze sprawy o sygn. akt IVSA 1167/97. Odnosząc się natomiast do zarzutów strony skarżącej w przedmiocie dokonania przez J. R. niwelacji terenu działki o nr ew. [...] ze spadkiem w kierunku działki sąsiedniej podał, że z treści protokołu z dnia [...] sierpnia 2006r. wynika, iż wszelkie wody opadowe inwestor kieruje na teren własnej działki i tym samym nie można uznać, że obecny stan faktyczny stanowi naruszenie wymagań zawartych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a szczególności § 29 tego rozporządzenia. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył S. M. W uzasadnieniu skarżący podał, że w otrzymanej decyzji organu II instancji brak jest właściwej oceny odwołania, a mianowicie – brak jednoznacznego stanowiska co za budynek wybudował inwestor, czy jest to budynek gospodarczo-socjalny na co jest pozwolenie, czy jest to budynek mieszkalny jak wynika z decyzji Nr [...] organu I instancji. Ponadto brak stanowiska co do nieprawidłowej odległości budynku od granicy działki oraz wykonania go co do zgodności z projektem technicznym, brak też stanowiska w sprawie podniesienia, utwardzenia oraz spadku terenu działki. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego w/w przepisu, do kompetencji sądu administracyjnego należy badanie aktów administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 134 [pic]Orzeczenia [13]§ 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga jest uzasadniona, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazanych. Zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa procesowego poprzez błędne zastosowanie art. 105 Kpa, ponieważ w ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie nie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania. Zgodnie z art. 105 § 1 Kpa, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. W/w przepis wprowadza regułę umorzenia postępowania z urzędu przez organ administracyjny w przypadku wystąpienia bezprzedmiotowości postępowania. Przez pojęcie bezprzedmiotowości postępowania, o której mowa w art. 105 § 1 Kpa, należy rozumieć przede wszystkim brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest z kolei wystąpienie konkretnej sprawy administracyjnej, w której organ administracyjny władny jest w oparciu o przepisy prawa proceduralnego i materialnego, po ustaleniu stanu faktycznego, orzec o wystąpieniu bądź – nie, po stronie konkretnego podmiotu, określonego uprawnienia lub obowiązku. W niniejszej sprawie, na podstawie wniosku S. M. z dnia [...] lipca 2006r. organ nadzoru budowlanego stopnia powiatowego wszczął postępowania administracyjne. A więc w niniejszej sprawie zaistniała konkretna sprawa administracyjna, której przedmiotem było zbadanie, czy realizowana inwestycja budowlana na działce nr ew. [...] w C. odpowiada prawu. W związku z powyższym, należy stwierdzić, iż w postępowaniu administracyjnym wszczynanym na wniosek strony (a z takim postępowaniem mamy do czynienia w niniejszej sprawie), żądanie uprawnionego ma charakter decydujący. Jeżeli zatem strona jest zainteresowana uzyskaniem decyzji merytorycznej po dokładnym ustaleniu okoliczności faktycznych, wydanie przez organ administracyjny decyzji o umorzeniu postępowania kończącej formalnie postępowanie w sprawie nie znajduje uzasadnienia w przepisach Kpa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi z dnia 23 kwietnia 1997 r., o sygn. akt I SA/Łd 435/96, publ. Lex Polonica nr 341394). W przedmiotowej sprawie, na podstawie art. 105 § 1 Kpa można byłoby umorzyć postępowanie jedynie w przypadku, gdy nie doszłoby jeszcze do realizacji spornej inwestycji, czyli nie byłoby przedmiotu określonego we wniosku. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia organów obu instancji nie są prawidłowe ze względu na brak podstaw do umorzenia postępowania w oparciu o art. 105 § 1 Kpa. W swoich rozstrzygnięciach organy wskazały na błędną przesłankę umorzenia postępowania, tj. zgodność budowy budynku z zatwierdzonym decyzją Starosty N. Nr [...] projektem budowlanym. Organy obu instancji błędnie uznały ewentualną bezzasadność żądania S. M. jako równoznaczną z bezprzedmiotowością postępowania. W świetle art. 105 § 1 Kpa nie jest to przesłanka, na podstawie której można umorzyć postępowanie administracyjne. Dlatego, zdaniem Sądu nie było przeszkód natury prawnej, aby w oparciu o konkretny zaistniały stan faktyczny nie można było wydać w niniejszej sprawie decyzji merytorycznej. Ponadto należy wskazać, iż organ II instancji błędnie powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 1999r. o sygn. akt IVSA 1167/97, który potwierdza przedstawioną wyżej argumentację Sądu, ponieważ w ten sam sposób wskazuje, co należy rozumieć przez pojęcie bezprzedmiotowości postępowania. Dodatkowo wyrok ten dotyczy zupełnie innej sytuacji, ponieważ organ II instancji umorzył postępowanie w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 Kpa, a w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia zupełnie z innym rozstrzygnięciem organu. Ponadto należy zwrócić uwagę na okoliczność, iż zarówno w decyzji organu I instancji, jak i II instancji mowa jest o budynku mieszkalnym, natomiast w protokole oględzin z wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu [...] sierpnia 2006r. oraz z uzasadnienia decyzji organu I instancji wynika, iż niniejsza sprawa dotyczy budynku gospodarczo-socjalnego (należy przypomnieć, iż decyzja o pozwoleniu na budowę Nr [...] dotyczy właśnie budynku gospodarczo-socjalnego). Mając powyższe rozważania na uwadze, Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 105 § 1 Kpa, co powoduje konieczność jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W punkcie II wyroku orzeczono na podstawie art. 152 w/w ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło