VII SA/Wa 2695/11

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D.W. i M.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi D.W., M.W., M.W., J. W. na Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie : skargi na działanie organu postanawia : odmówić D.W. i M.W. prawa pomocy w zakresie całkowitym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął w dniu 3 kwietnia 2012 r. (data stempla biura podawczego) uzupełniony przez wnioskodawców formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawcy wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe i utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur o łącznej wysokości 2.523,00 złotych brutto miesięcznie. Wnioskodawcy podali, że są współwłaścicielami działki nr [...] i nr [...] w N. o powierzchni 2.500,00 m ². Oświadczyli, iż innego majątku, w tym domu, mieszkania, nieruchomości rolnej, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych o wartości powyżej 3.000 euro nie posiadają. Wnioskodawcy poinformowali, iż zostali pozbawieni zimnej wody i ogrzewania. W świetle powyższych danych uznano, że informacje przedstawione przez wnioskodawców w nadesłanym formularzu są niewystarczające do oceny ich rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Z tego względu, zarządzeniem z dnia 4 maja 2012 r. wezwano wnioskodawców na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez podanie gdzie wnioskodawcy zamieszkują (dom, mieszkanie, należało podać wielkość w m ²), oraz jaki tytuł prawny posiadają do mieszkania/domu, w którym przebywają (np. tytuł własności, spółdzielczego prawa własnościowego do lokalu, najmu, itp.) oraz jakie ponoszą obecnie miesięczne koszty stałe związane z utrzymaniem domu/mieszkania należało je wyszczególnić oraz podać ich wysokość (np. z tytułu czynszu, opłat za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon, podatek, itp.). Zwrócono się do wnioskodawców z zapytaniem, czy podejmują jakiekolwiek prace dodatkowe np. z tytułu umów zlecenia, o dzieło, prac dorywczych lub sezonowych, jeśli tak, należało podać wysokość uzyskiwanych miesięcznie dochodów. Wezwano wnioskodawców do wskazania jaką kwotę miesięcznie przeznaczają na bieżące potrzeby życia codziennego, tj. na zakup żywności, odzieży, środków chemicznych, itp. Zapytano wnioskodawców także, czy posiadają pojazdy mechaniczne, jeśli tak, należało podać markę i rok produkcji oraz koszty związane z utrzymaniem (paliwo, ubezpieczenie, naprawy) oraz czy otrzymują pomoc od dzieci, rodziny, znajomych, organizacji społecznych lub państwowych, jeśli tak, należało podać od kogo, w jakiej wysokości lub formie. Wezwano także wnioskodawców do nadesłania wyciągów z kont bankowych z trzech ostatnich miesięcy, jeśli je posiadają oraz kserokopii deklaracji podatkowych złożonych w Urzędzie Skarbowym za 2011 r. Powyższe należało wykonać w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. Z akt sprawy wynika, że wnioskodawcy odebrali powyższe wezwanie w dniu 25 maja 2012 r., a zatem siedmiodniowy termin do nadesłania dodatkowych wyjaśnień i dokumentów upływał z dniem 1 czerwca 2012 r. Z akt sprawy wynika, że wnioskodawcy w wyznaczonym terminie nie nadesłali do akt sprawy żadnych dodatkowych wyjaśnień oraz dokumentów do nadesłania, których zostali wezwani, a co miało na celu ustalenie w sposób bezsprzeczny ich obecnych, rzeczywistych możliwości finansowych. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Wskazać należy, że ustawodawca formułując cytowany wyżej przepis użył terminu "wykazać" w znaczeniu udowodnić, przedstawić coś w sposób przekonywający, pokazać, unaocznić (por. Słownik języka polskiego pod red. naukową prof. dr Mieczysława Szymczaka, tom III, Wydawnictwo Naukowe PWN Sp. z o.o. Warszawa 1978, wydanie IX 1994 r., s.805). W niniejszej sprawie wnioskodawcy nie wykazali, że znajdują się w sytuacji materialnej uprawniającej ich do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wynika bowiem, gdzie wnioskodawcy zamieszkują i jaki tytuł prawny posiadają do mieszkania/domu w którym przebywają. Nie wiadomym jest także czy wnioskodawcy ponoszą, a jeśli tak, to w jakiej wysokości miesięcznie koszty stałe związane z utrzymaniem domu/mieszkania oraz czy podejmują obecnie jakiekolwiek prace dodatkowe np. z tytułu umów zlecenia, czy o dzieło, prac dorywczych lub sezonowych, a jeśli tak, jaki uzyskują z tego tytułu dochód. Wnioskodawcy nie podali także jaką kwotę miesięcznie przeznaczają na bieżące potrzeby życia codziennego tj. na zakup żywności, odzieży, środków chemicznych, itp. oraz czy posiadają pojazdy mechaniczne, a jeśli tak, to należało podać markę i rok produkcji oraz koszty związane z utrzymaniem. Nie wiadomo czy wnioskodawcy otrzymują w chwili obecnej pomoc od dzieci, rodziny, znajomych, organizacji społecznych lub państwowych, a jeśli tak, to od kogo, w jakiej wysokości lub formie. Wnioskodawcy nie nadesłali także wyciągów z kont bankowych z trzech ostatnich miesięcy, jeśli konta posiadają oraz kserokopii deklaracji podatkowych złożonych w Urzędzie Skarbowym za 2011 r. jeśli takie składają. W świetle powyższego uznano, że informacje przedstawione przez wnioskodawców w nadesłanym formularzu, a zawierające jedynie oświadczenie, iż wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe i utrzymują się z dochodów z tytułu emerytur w wysokości 2.523,00 złotych brutto miesięcznie będąc przy tym współwłaścicielami działki o powierzchni 2.500 m ² w N. są niewystarczające do oceny ich rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Zaznaczyć trzeba, że podstawę do przyznania prawa pomocy stanowią informacje wynikające z oświadczenia zawartego we wniosku składanym przez stronę na urzędowym formularzu. Dane wykazane przez stronę w formularzu powinny być na tyle szczegółowe, wiarygodne, przekonywujące, aby umożliwiały dokonanie oceny rzeczywistej sytuacji finansowej strony. W sytuacji, gdy oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie zarządzeniem z dnia 4 maja 2012 r. wezwano wnioskodawców do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy o stosowne oświadczenia i dokumenty. Z tego obowiązku wnioskodawcy nie wywiązali się, nie nadsyłając żadnych wyjaśnień oraz dokumentów, co uniemożliwiło dokonanie pełnej oceny ich stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Stwierdzono zatem, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku bowiem dane zawarte w formularzu są niewystarczające do oceny rzeczywistej sytuacji finansowej wnioskodawców. Nie nadsyłając żądanych dodatkowych informacji dotyczących nadesłanego wniosku tym samym wnioskodawcy nie wykazali w sposób nie budzący wątpliwości, że znajdują się w sytuacji materialnej uprawniającej ich do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Podkreślić należy, że strona wnosząc o przyznanie prawa pomocy musi uprawdopodobnić, w sposób bardzo rzetelny, okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Tymczasem uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy, czy też nierzetelne ich wykonanie, jest przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a w konsekwencji wyłącza możliwość przyznania jej prawa pomocy w żądanym zakresie (por. : postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 września 2005 r. sygn. akt II FZ 414/05 oraz z dnia 14 września 2005 r. sygn. akt II FZ 575/05). Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.