VII SA/Wa 2696/12

PostanowienieWSA w Warszawie2013-02-26

Skład orzekający: Katarzyna Pakuła -Getka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który wykazuje niskie dochody z gospodarstwa rolnego i zasiłku okresowego, ponosi wysokie koszty utrzymania, a także posiada niewielki majątek, spełnia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wnioskodawca wykazał, że jego sytuacja materialna jest trudna, a niskie dochody uniemożliwiają mu ponoszenie kosztów sądowych bez uszczerbku w koniecznym dla siebie utrzymaniu. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, osoba wykazująca, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, może otrzymać prawo pomocy w zakresie częściowym. W związku z tym, przyznano wnioskodawcy prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Wnioskodawca Z. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Po wezwaniu do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących dochodów, wydatków i posiadanych zasobów, wnioskodawca przedstawił szczegółowe informacje. Sąd ocenił, że przedstawiona sytuacja materialna wnioskodawcy uzasadnia przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Przyznano Z. L. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy – Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi Z. L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2012 r. , znak: [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania czynności postanawia : przyznać Z. L. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 21 grudnia 2012 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez Z. L. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Zarządzeniem z dnia 21 grudnia 2012 r. wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez podanie czy oprócz dochodu uzyskiwanego z tytułu posiadania gospodarstwo rolnego wnioskodawca uzyskuje jakikolwiek innych dochód, np. z tytułu wykonania prac dorywczych, sezonowych, z tytułu zlecenia lub o dzieło, jeśli tak należało wskazać wysokość uzyskiwanego dochodu oraz tytuł z którego jest on uzyskiwany. Wezwano także wnioskodawcę do podania jakie ponosi miesięczne stałe koszty związane z utrzymaniem domu o pow. 150 m², należało je wyszczególnić i podać ich wysokość (np. z tytułu opłat za energię, gaz, wodę, telefon, wywóz śmieci, podatek, ubezpieczenia, itp.) oraz jakie ponosi koszty związane z utrzymaniem mieszkania o pow. 20 m², należało je wyszczególnić i podać ich wysokość. Zwrócono się także z zapytaniem, czy uzyskuje dochody z tytułu wynajmu domu lub mieszkania, jeśli tak należało wskazać wysokość uzyskiwanego miesięcznie dochodu. Zapytano wnioskodawcę również o dochód z tytułu posiadania inwentarza żywego, jeśli tak, należało wskazać jego wysokość oraz czy uzyskuje pomoc od rodziny, organizacji społecznych lub państwowych, jeśli tak należało wskazać od kogo, w jakiej wysokości lub formie. Wezwano wnioskodawcę także do wskazania jaką kwotę miesięcznie przeznacza na bieżące potrzeby życia codziennego, tj. na zakup żywności, odzieży, środków chemicznych, itp. W dniu 30 stycznia 2013 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęły żądane wyjaśnienia. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. W niniejszej sprawie stwierdzono, że wnioskodawca w złożonym formularzu i nadesłanych wyjaśnieniach wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej go do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się z dochodów w wysokości 450,00 złotych miesięcznie. Kwota ta jest uzyskiwana z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego w wysokości 300,00 złotych i 150,00 złotych z tytułu zasiłku okresowego. Podał, iż posiada dom o pow. 150 m², mieszkanie o pow. 20 m² oraz nieruchomość rolną o pow. 0,32 ha. Oświadczył, że nie posiada żadnych oszczędności, akcji, obligacji, wyrobów ze złota, innych kosztowności ani przedmiotów wartościowych. Nadto wskazał, że posiada inwentarz żywy tj. 10 kur i 3 kozy. Wnioskodawca podkreślił, że w całości miesięczne dochody przeznacza na swoje utrzymanie. W piśmie z dnia 28 stycznia 2013 r. wnioskodawca wyjaśnił, iż pomieszczenie o powierzchni 20 m ² znajduje się w domu o podanej wyżej powierzchni. Wnioskodawca wskazał, iż miesięcznie ponosi następujące wydatki tj. podatki i opłaty w wysokości 20,00 złotych, opłatę za energię w wysokości 60,00 złotych, opłatę za gaz w wysokości 60,00 złotych, zakup karty telefonicznej 50,00 złotych, lekarstwa i leczenie 40,00 złotych, zakup środków higieny osobistej 20,00 złotych, odzieży 50,00 złotych, zakup żywności 150,00 złotych. Wnioskodawca oznajmił, ze produkty uzyskane z inwentarza żywego w całości przeznacza na swoje potrzeby. Mając na względzie powyższe dane uznano, że sytuacja materialna wnioskodawcy jest trudna. Dochody wnioskodawcy są bowiem na tyle niskie, że nie jest możliwe poczynienie z nich jakichkolwiek oszczędności czy też wydatków niesłużących bieżącemu koniecznemu utrzymaniu. W tej sytuacji stwierdzono, że wnioskodawca kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Stwierdzono bowiem, że sytuacja materialna wnioskodawcy jakiej się znajduje, nie pozwala mu na ponoszenie kosztów sądowych bez uszczerbku w koniecznym dla siebie utrzymaniu. Z powyższych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło