VII SA/Wa 27/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-06-04
Skład orzekający: Mirosława Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która posiada stały miesięczny dochód, można odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, nawet jeśli powołuje się na przyszłe, niepewne wydatki?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że sytuacja majątkowa skarżącego, który posiada stały dochód i środki finansowe pozwalające na pokrycie bieżących kosztów, nie uzasadnia całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych. Ocena sytuacji majątkowej opiera się na stanie faktycznym w chwili złożenia wniosku, a nie na przyszłych, hipotetycznych zdarzeniach.Stan faktyczny
Skarżący P. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Wnioskodawca powołał się na chorobę żony, konieczność operacji oraz przyszłe wydatki związane z leczeniem, które mają wpłynąć na jego sytuację finansową. Sąd analizował dochody i wydatki rodziny skarżącego.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosława Kowalska po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2013 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął w dniu 21 maja 2014 r. (data stempla Biura Podawczego) formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych.
Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawcą pozostaje żona, syn i dwie córki. Wnioskodawca wskazał, że posiada mieszkanie wielkości 62 m2, nieruchomość rolną wielkości 2,4 ha oraz kamienicę w T. M. Podał, że jego dochód miesięczny wynosi ok. 3600 zł brutto, żony ok. 3200 zł brutto, zaś dodatkowe informacje znajdują się w aktach sprawy. Ponadto w uzasadnieniu wnioskodawca wskazał cyt. "Nowa sytuacja finansowa z powodu choroby żony i koniecznej operacji", w piśmie przewodnim zaś, że z powodu skierowania do szpitala klinicznego na zabieg będzie musiał ponieść dodatkowe wydatki w związku z koniecznością wyjazdów do L. oraz braku wynagrodzenia za pobyt w szpitalu, przez co nie będzie stać go na opłacenie spraw toczących się przed tutejszym sądem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wskazać należy, iż dotychczas skarżącemu przyznane zostało prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego, zatem jego wniosek zmierza w istocie do przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Skarżący wskazał, że łączny dochód jego i żony wynosi 6800 zł. Z danych zgromadzonych w aktach sprawy wynika, że miesięczne stałe wydatki rodziny wnioskodawcy kształtują się następująco: ZUS 1000 zł, Urząd Skarbowy łącznie 1089 zł, paliwo 300 zł, spłata dwóch kredytów 720 zł, opłata za usuwanie odpadów 32,50 zł, składka członkowska na rzecz [...] 38,75 zł, PZU 51,30 zł, KRUS 125 zł, podatek od nieruchomości 185 zł, czynsz 100 zł, gaz 200 zł, prąd 200 zł, bilety dla dzieci do szkoły 150 zł, środki czystości 50 zł, odzież 100 zł, opłata za Internet 85 zł, składki do szkoły 50 zł, lekarstwa 50 zł, lekcje gry na gitarze 120 zł, żywność 1000 zł oraz kieszonkowe dla dzieci w niewskazanej wysokości. Łącznie wydatki wynoszą 5646,55 zł miesięcznie. Odjęcie tej kwoty od dochodu rodziny wnioskodawcy pozostawia środki w wysokości 1153,45 zł. Wskazać także należy, że wydatku w postaci lekcji gry na gitarze czy kieszonkowego nie można zaliczyć do koniecznych.
Sąd stwierdza, że przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinno mieć charakter wyjątkowy i być stosowane w stosunku do osób żyjących w ubóstwie, do których skarżącego nie sposób zaliczyć. Strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności posiada stały miesięczny dochód przewyższający ustalone minimalne wynagrodzenie za pracę (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2004 r., OZ 862/04, niepubl.). Sąd w przytoczonym postanowieniu dodał, że osoba ubiegająca się o prawo pomocy powinna poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby oszczędności poczynione w ten sposób okazały się niewystarczające, może zwrócić się o pomoc państwa.
Wskazać należy, że skarżący powołuje się we wniosku na przyszłe zdarzenia, tymczasem Sąd ocenia sytuację majątkową w chwili złożenia wniosku, albowiem tylko zaistniałe już zdarzenia mają realny wpływ na bieżącą sytuację majątkową skarżącego. Sąd doszedł do wniosku, że sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącego pozwalają na uiszczenie kosztów na obecnym etapie postępowania, tj. wpisu sądowego w kwocie 200 zł.
Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło