VII SA/Wa 270/05
WyrokWSA w Warszawie2005-06-09
Skład orzekający: Bogusław Moraczewski, Wojciech Mazur, Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe, czy też powinien był rozpoznać sprawę merytorycznie, uwzględniając przepisy obowiązujące w dacie realizacji inwestycji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego przez organ I instancji było przedwczesne, ponieważ istota sprawy, czyli usytuowanie budynku z otworami okiennymi w odległości 1 metra od granicy działki, nie została wystarczająco wyjaśniona. Organ odwoławczy słusznie wskazał na konieczność oceny inwestycji według przepisów obowiązujących w dacie jej realizacji, a także na potrzebę wyjaśnienia kwestii rozbudowy budynku i adaptacji. W związku z tym, sąd oddalił skargę jako niezasadną, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu I instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie usytuowania budynku mieszkalnego. Powiatowy Inspektor uznał postępowanie za bezprzedmiotowe, powołując się na spełnienie przepisów dotyczących odległości od granicy działki i prawidłowe odprowadzanie wód opadowych. Wojewódzki Inspektor uchylił tę decyzję, wskazując na naruszenie przepisów k.p.a. i konieczność oceny inwestycji według przepisów z okresu jej realizacji. Skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora złożyła H. P., kwestionując prawidłowość postępowania odwoławczego i utrzymując, że organ I instancji prawidłowo ocenił stan budynku. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 PPSA.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Moraczewski, , Sędzia WSA Wojciech Mazur (spr.), Asesor WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Aleksandra Młyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi H. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2004 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego skargę oddala.
VII S.A./Wa 270/05
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...] marca 2003 r. nr [...] r. [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu wniosku Z. G. w sprawie usytuowania budynku mieszkalnego na działce nr [...] w miejscowości Ł. [...] gm. P. na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie w sprawie w zakresie objętym właściwością organów nadzoru budowlanego. W uzasadnieniu decyzji podano, iż przedmiotem postępowania było wykonanie w ścianie szczytowej przedmiotowego budynku otworów okiennych oraz nieprawidłowe odprowadzanie wód opadowych. Budynek został wykonany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] lipca 1980 r. wydanej przez Naczelnika Miasta i Gminy P., w ścianie szczytowej usytuowanej w odległości ok. 1m od granicy działki wykonane są dwa otwory okienne. Budynek był rozbudowywany w 1989 r. bez powiadomienia właściwych organów, dlatego też na inwestora nałożono obowiązek wykonania ekspertyzy technicznej budynku mieszkalnego postanowieniem z dnia [...] listopada 2002 r., która by umożliwiła doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem. Wykonana dokumentacja potwierdziła, iż budynek może być użytkowany zgodnie z dotychczasowym przeznaczeniem i nie narusza przepisów dotyczących usytuowania budynków z uwagi na bezpieczeństwo pożarowe jak również nie stanowi uciążliwości dla terenów sąsiednich. Z przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
/ § 12 ust. 3 pkt 1 lit a / wynika, iż odległość zabudowy od granicy działki budowlanej powinna wynosić, co najmniej 4m przy równoległym do granicy usytuowaniu ściany budynku z otworami okiennymi lub drzwiowymi. W przedmiotowej sprawie te warunki są spełnione, ponieważ budynek jest usytuowany w odległości 1 m od granicy działki stanowiącej drogę dojazdową o szerokości 4 m, natomiast najbliższa granica działki budowlanej znajduje się w odległości, co najmniej 5 m. Odnośnie zarzutu odprowadzenia wód opadowych z dachu budynku na drogę dojazdową, to jak wynika z oświadczenia inwestora są one odprowadzane na własną posesję a wykonana podmurówka o wysokości ok. 40 cm zabezpiecza przed jej przenikaniem na drogę dojazdową. Z uwagi na powyższe postępowanie przed organami nadzoru budowlanego należy uznać za bezprzedmiotowe.
Decyzją z dnia [...] października 2004 r. nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania Z. G. na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchylił w/w decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji podniesiono, iż organ I instancji nie wyjaśnił istoty sprawy, czym naruszył art. art. 7 i 77 k.p.a. oraz, że nie było podstaw do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego. Przede wszystkim organ I instancji powołał się na przepisy obowiązujące w chwili podejmowania decyzji a prawidłowo powinien ocenić inwestycję mając na uwadze przepisy z okresu jej realizacji a więc rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki / Dz.U. nr 17, poz. 62 ze zm. /. Przepisy te przewidywały zasadniczo dwie możliwości usytuowania budynku od granicy działki a mianowicie 4 m, gdy budynek jest wykonany z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych i 3 m, jeżeli ściana budynku od strony sąsiedniej działki nie ma otworów okiennych lub drzwiowych. Zarówno w powołanych wyżej przepisach jak i w obowiązujących w okresie późniejszym a również w aktualnie obowiązujących odległości od granicy działki dotyczą działki, która jest przedmiotem inwestycji a nie działki budowlanej sąsiedniej. Zgoda stron na odstąpienie od powyższych odległości nie ma żadnego znaczenia w świetle poprzednich i aktualnych przepisów. Ponadto organ I instancji nie wyjaśnił kwestii przebudowy budynku w 1989 r. a odnośnie zalewania wodami opadowymi drogi dojazdowej to oparł się wyłącznie na oświadczeniu inwestora. O terminie oględzin nie został powiadomiony wnioskodawca. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji powinien wyjaśnić przede wszystkim kwestie spornych okien i podjąć działania zmierzające do doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem.
Skargę do sądu administracyjnego na powyższą decyzję złożyła H. P. zarzucając naruszenie art. art. 7, 8, 9, 10, 12, 35 i 81 k.p.a. Ponadto w skardze podniesiono, że organ odwoławczy prowadził postępowanie przez kilkanaście miesięcy nie informując o tym skarżącej, która jest stroną tego postępowania. Zdaniem skarżącej organ I instancji przeprowadził wnikliwe postępowanie i ustalił istotę postępowania uznając, iż budynek odpowiada stanowi zgodnemu z prawem. Skarżąca podnosi także, iż w chwili prowadzenia inwestycji nie było po sąsiedzku wydzielonej drogi tylko grunty rolne oraz, że początkowo aktualnie istniejący budynek mieszkalny pełnił funkcję gospodarczą a dopiero po wybudowaniu budynku gospodarczego w 1989 r. został on wykończony jako budynek mieszkalny. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania odwoławczego.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoją dotychczasową argumentację i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Przede wszystkim należy podnieść, że celem postępowania administracyjnego jest załatwienie sprawy przez wydanie decyzji rozstrzygającej ją, co do istoty. Jeżeli ten zasadniczy cel nie może zostać osiągnięty z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania, organ administracji wydaje decyzję o umorzeniu postępowania /art. 105 § 1 k.p.a./. Jednakże bezprzedmiotowość postępowania zachodzi wówczas, gdy brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, co powoduje, że nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej, co do istoty. Zgodzić się, zatem należy ze stanowiskiem organu odwoławczego, iż sprawa nie została wyjaśniona zgodnie z wymogami art. art. 7 i 77 k.p.a. a umorzenie postępowania na zasadzie art. 105 § 1 k.p.a. jako bezprzedmiotowego było, co najmniej przedwczesne. Jak wynika z wniosku z dnia 23 sierpnia 2002 r. i oświadczenia uczestnika złożonego na rozprawie istotą przedmiotowego postępowania jest usytuowanie ściany budynku z otworami okiennymi w odległości 1 m od granicy działki, na której była zrealizowana inwestycja. Tej kwestii organ I instancji w sposób wystarczający do podjęcia merytorycznej decyzji nie wyjaśnił. Przede wszystkim słuszny jest zarzut organu odwoławczego o zastosowaniu niewłaściwych przepisów, inwestycję należało oceniać według przepisów obowiązujących w okresie jej realizacji. Ponadto interpretacja przepisów w zakresie odległości budynku od granicy działki nie powinna nastręczać problemów, do dnia 27 maja 2004 r. kiedy to znowelizowano § 12 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. należy te odległości mierzyć od granicy działki, która jest przedmiotem inwestycji, natomiast z dniem 27 maja 2004 r. ustawodawca wprowadził zmianę i wyraźnie mówi o "odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną". Kwestię stosowania przepisów przy badaniu zgodności inwestycji z przepisami prawa przedstawiono wyżej. Należy także zwrócić uwagę, iż pozwolenie na budowę na mocy, którego rozpoczęto inwestycje zostało wydane [...] lipca 1980 r. natomiast powołane przez organ odwoławczy rozporządzenie wykonawcze z dnia [...] lipca 1980 r. zaczęło obowiązywać od dnia 1 stycznia 1981 r., do tej daty te kwestie regulowały:
1/ rozporządzenie Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 11 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego /Dz. U. Nr 26, poz. 157/,
2/ zarządzenie nr 130 Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego /Dz. Bud. z 1966 r. Nr 10, poz. 44 i Nr 16, poz. 69, z 1968 r. Nr 11, poz. 55, z 1969 r. Nr 14, poz. 46, i Nr 15, poz. 49/.
Również organ I instancji nie zajął się kwestią rozbudowy budynku w 1989 r. a przede wszystkim zakresu tej rozbudowy oraz adaptacji budynku gospodarczego na mieszkalny, także postępowanie dowodowe powinno być przeprowadzone zgodnie z przepisami rozdziału 4 dział II kodeksu postępowania administracyjnego a o przeprowadzonych dowodach zgodnie z art. 79 § 1 należy zawiadamiać wszystkie strony.
Słusznym natomiast zarzutem skargi jest kwestia naruszenia przez organ odwoławczy art. 35 § 3 k.p.a. odnośnie okresu rozpoznawania odwołania, postępowanie w tym zakresie organu odwoławczego stanowi istotne naruszenie powołanego przepisu i było całkowicie nieuprawnione. Podobna sytuacja powtórzyła się, kiedy organ przekroczył termin określony w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. z 2003 r. nr 153, poz. 1270 ze zm. /, jednakże ta kwestia znalazła się już w kognicji Sądu orzekającego w niniejszej sprawie i w tym zakresie zostało wydane postanowienie z dnia 9 czerwca 2005 r. o wymierzeniu grzywny.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1270/ Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło