VII SA/Wa 2744/17

Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 lutego 2018r. po rozpoznaniu wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy częściowym w sprawie ze skargi A. K. na postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] października 2017r., znak: [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: odmówić A. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 19 lutego 2018r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wniosek o przyznanie prawa pomocy A. K. uzupełniony na obowiązującym w postępowaniu przed sądami administracyjnymi formularzu PPF w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści ww. wniosku wynika, że wnioskodawczyni prowadzi gospodarstwo domowe wraz z mężem i synem. Przebywa obecnie na urlopie wychowawczym a mąż jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Wspólnie utrzymują się z pobieranego przez wnioskodawczynię zasiłku wychowawczego w wysokości 400,00 złotych, zasiłku rodzinnego w wysokości 95,00 złotych oraz świadczenia wychowawczego na dziecko (tzw. "500 plus") w sumie z kwoty w wysokości 995,00 złotych. Oświadczyła, że nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności pieniężnych, wierzytelności ani przedmiotów wartościowych o wartości powyżej 5000 złotych. Podała, że małżonek w lipcu 2017r. w wyniku działu spadku po ojcu stał się właścicielem trzech działek. Z wniosku małżonka ze sprawy VII SA/Wa 2741/17 wynika, że dwie z działek są niezabudowane, a jedna zabudowana. Wnioskodawczyni wskazała, że miesięczny koszt utrzymania rodziny wynosi ok. 1000 złotych, w tym kwotę ok. 350,00 złotych przeznaczają na opłaty związane z eksploatacją zajmowanego przez nich domu. Podniosła, że miesięczny budżet w całości przeznaczają na podstawowe potrzeby. Wnioskodawczyni załączyła do sprawy zaświadczenie z zakładu pracy o zatrudnieniu z dnia 15 grudnia 2017r. wraz z informacją, iż przebywała na urlopie wychowawczym od 24 lutego 2017r. do 31 grudnia 2017r. Dnia 7 grudnia 2017r. wnioskodawczyni zawnioskowała o udzielenie urlopu wychowawczego w okresie od 1 lutego 2018r. do 30 września 2018r. Załączyła również zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w [...] z dnia 13 grudnia 2017r. potwierdzające, że małżonek jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna od 17 lutego 2016r. bez prawa do zasiłku. W tym stanie faktycznym zważono co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r. poz. 1369 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Zatem prawo pomocy jako instytucja stanowiąca odstępstwo od tej generalnej reguły winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Należy przy tym podkreślić, że na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa powinność udowodnienia - na co wskazuje użyty w art. 246 p.p.s.a zwrot: "wykaże" - że sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być zatem sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do pełnej oceny możliwości płatniczych wnioskodawcy. Okoliczności wynikające ze złożonego wniosku nie mogą budzić wątpliwości, a jeżeli takie występują, nie mogą być interpretowane na korzyść strony. Analizując dane przedstawione we wniosku oraz załączone do sprawy dokumenty uznano, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Przedstawiona sytuacja materialna we wniosku jest mało wiarygodna. Wnioskodawczyni podała, że utrzymuje się z mężem i dzieckiem wyłącznie z zasiłków tj. zasiłku rodzinnego w wysokości 95,00 złotych, wychowawczego w wysokości 400,00 złotych i świadczenia wychowawczego na dziecko (tzw. "500 plus"), w sumie ok. wysokości 995,00 złotych. Wskazała, że małżonek jest osobą bezrobotną i na potwierdzenie powyższego załączyła zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w [...] z dnia 13 grudnia 2017r. Zauważyć należy, iż ww. załączonego zaświadczenia wynika, że małżonek jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna od 17 lutego 2016r. Wobec tego wnioskodawczyni nie przedstawiła wszystkich okoliczności dotyczących jej sytuacji finansowej i życiowej. Przede wszystkim nie podała, czy mąż podejmuje jakiekolwiek starania w znalezieniu pracy i jakie są powody, że od dwóch lat jej nie podejmuje, choćby dorywczej, sezonowej. Nie wskazała również, aby istniały przeciwwskazania do podjęcia pracy zarobkowej przez męża. Ponadto w świetle przedstawianej trudnej sytuacji finansowej rodziny, niezrozumiała jest decyzja wnioskodawczyni o przedłużeniu urlopu wychowawczego od 1 lutego 2018r. do 30 września 2018r. Skoro bowiem małżonek jest osobą bezrobotną to on mógłby sprawować opiekę nad dzieckiem. Zatem podjęcie powyższej decyzji (o przedłużeniu urlopu wychowawczego) przez wnioskodawczynię świadczy o tym, że sytuacja finansowa rodziny nie jest na tyle trudna jak przedstawia we wniosku. Racjonalnym zachowaniem człowieka znajdującego się w trudnej sytuacji finansowej jest podejmowanie działań zmierzających do poprawy jego sytuacji. Z wniosku nie wynika natomiast, aby wnioskodawczyni z małżonkiem podejmowali jakiekolwiek działania zmierzające do poprawy ich sytuacji finansowej. Wskazać należy, że w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, iż prawo pomocy przysługuje jedynie stronie, która znajduje się w trudnej sytuacji materialnej z przyczyn od siebie niezależnych (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2013r. I SA/Wa 255/13 LEX nr 1437167, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2012r. sygn. akt I OZ 726/12 LEX nr 1269677). Mając na względzie wskazywane wyżej okoliczności uznano, że nie można przyjąć, że skarżąca z mężem znajdują się trudnej sytuacji finansowej z przyczyn od nich niezależnych. Jednocześnie sytuacji majątkowej wnioskodawczyni i jej małżonka w żaden sposób nie można porównywać do sytuacji majątkowej osób, które - mimo podejmowanych starań- nie są w stanie opłacić kosztów udziału w postępowaniu. Ponadto wskazać należy, iż wnioskodawczyni odnośnie ponoszonych wydatków i zobowiązań ogólnikowo jedynie wskazała, że kwotę ok. 350,00 złotych przeznacza z mężem na opłaty związane z eksploatacją zajmowanego przez nich domu. Nie wyszczególniła ponoszonych miesięcznie wydatków w tym opłat i nie podała w domu stanowiącym czyją własność zamieszkują. Poza tym nie wskazała, czy małżonek z tytułu posiadania nieruchomości uzyskuje jakiekolwiek dochody bądź czerpie pożytki. Mając powyższe na uwadze stwierdzono, że wnioskodawczyni nie wykazała w dostateczny sposób, że jej sytuacja świadczy o spełnieniu przesłanek do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.