VII SA/Wa 2752/13

PostanowienieWSA w Warszawie2014-01-31

Skład orzekający: Justyna Wtulich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni może otrzymać prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, ze względu na swoją sytuację majątkową i zdrowotną?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje stronie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla zaspokojenia najniezbędniejszych potrzeb życiowych. Wnioskodawczyni, posiadając niską emeryturę, obciążenia finansowe oraz orzeczoną niepełnosprawność, wykazała, że nie jest w stanie samodzielnie ponieść kosztów sądowych ani kosztów ustanowienia adwokata, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni K.K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowym dotyczącym skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o odmowie wszczęcia postępowania. Wnioskodawczyni utrzymuje się z emerytury netto w wysokości 1.357,91 zł, posiada dom i las, jest inwalidką z orzeczoną II grupą inwalidztwa, ma dług oraz ponosi niezbędne wydatki na życie i leczenie. Do wniosku dołączyła dokumenty potwierdzające jej sytuację majątkową i zdrowotną.
Rozstrzygnięcie
Przyznał K.K. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi K.K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie : odmowy wszczęcia postępowania postanawia : przyznać K.K. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 15 stycznia 2014 r. (data stempla biura podawczego) wpłynął wniosek K.K. o przyznanie prawa pomocy, w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się wyłącznie z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytury w wysokości 1.357,91 złotych netto miesięcznie. Wnioskodawczyni podała, że posiada dom o powierzchni 85,67 m ² oraz las o powierzchni [...] ha, który odziedziczyła po matce. Wnioskodawczyni wskazała, że z pewnością las przedstawia jakąś wartość, ale sięgnięcie do tych pieniędzy jest w chwili obecnej z uwagi na jej stan zdrowia i sytuację finansową niemożliwe. Wnioskodawczyni zaznaczyła, że wciąż posiada prywatny dług w wysokości 5.000,00 złotych, którego nie ma z czego oddać. Innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro wnioskodawczyni oświadczyła, że nie posiada. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni podała, że jest inwalidką z orzeczoną II grupą inwalidztwa, na potwierdzenie czego dołączyła orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia [...]. Wnioskodawczyni dodała, że z powodu niepełnosprawności zmuszona jest korzystać z częściowej pomocy innej osoby, za którą musi płacić. Wnioskodawczyni zaznaczyła, że z uzyskiwanej emerytury ma potrącaną kwotę tytułem zwrotu kosztów sądowych o łącznej wysokości 1.546,84 złotych z czego uregulowana została dotychczas kwota w wysokości 626,84 złotych. Oświadczyła, że do zapłaty pozostała jeszcze kwota w wysokości około 920,00 złotych. Wnioskodawczyni oświadczyła, że musi korzystać z ogrzewania gazowego domu, jednak nie posiada żadnych środków finansowych na pokrycie kosztów zakupu paliwa gzowego. Dodała, że pomimo tego, że bardzo oszczędza z wielkim trudem wystarcza jej na zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych. Do wniosku wnioskodawczyni dołączyła kserokopię zestawienia operacji bankowych za okres od 12 września 2013 r. do 13 grudnia 2013 r. z którego wynika, że od września na konto wnioskodawczyni wpływa jedynie kwota tytułem płatności świadczeń przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Wnioskodawczyni załączyła także orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia [...], kserokopię postanowienia Prokuratury w S. o umorzeniu śledztwa w sprawie gróźb karalnych kierowanych wobec niej, kserokopię rachunków z tytułu opłat za wodę i kanalizację w wysokości 68,13 z terminem płatności do 7 stycznia 2014 r., za gaz w wysokości 1.384,81 złotych z terminem płatności do dnia 20 stycznia 2014 r., oraz za telefon w wysokości 27,36 złotych. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że to na stronie ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej ją do otrzymania prawa pomocy. Nie wystarczy przy tym wykazanie, iż poniesienie kosztów postępowania sądowego pogorszy sytuację materialną strony. Strona powinna wykazać, że posiadane środki są tak skromne, że uiszczenie kosztów tego postępowania spowoduje uszczerbek w wydatkach na zaspokojenie najniezbędniejszych jej potrzeb, a ponadto, że środki, którymi dysponuje nie dają możliwości poczynienia jakichkolwiek oszczędności, które mogłyby być przeznaczone na ten cel. Podkreślenia wymaga, iż instytucja ta została stworzona w celu zapewnienia realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom znajdującym się w wyjątkowo trudnej sytuacji majątkowej, nie posiadającym środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Oceniając sytuację finansową wnioskodawczyni uznano, że wykazała ona, iż znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wnioskodawczyni samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się wyłącznie z niewielkiej emerytury, w wysokości 1.357,91 złotych netto miesięcznie. Z uzyskiwanej emerytury wnioskodawczyni ma potrącaną kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania, dlatego na bieżące potrzeby życia codziennego pozostaje jej do dyspozycji kwota znacznie mniejsza. Stwierdzono zatem, że przy wysokości uzyskiwanego dochodu oraz ponoszonych niezbędnych wydatkach wnioskodawczyni nie jest w stanie samodzielnie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych, jak również kosztów związanych z ustanowieniem adwokata z wyboru. Uznano, że poniesienie tych kosztów w chwili obecnej przekracza możliwości finansowe wnioskodawczyni. Z tego względu przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło