VII SA/Wa 2763/12
WyrokWSA w Warszawie2013-03-22
Skład orzekający: Bożena Więch - Baranowska, Włodzimierz Kowalczyk, Elżbieta Zielińska - Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo zinterpretował przesłanki umorzenia części opłaty legalizacyjnej na podstawie art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, uwzględniając sytuację materialną, finansową i zdrowotną strony?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo oceniły zebrany materiał dowodowy i zastosowały art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, umarzając część opłaty legalizacyjnej. Stwierdzono, że nie zaistniały nadzwyczajne, nieprzewidywalne lub losowe okoliczności uzasadniające umorzenie całości opłaty, a częściowe umorzenie jest adekwatne do sytuacji strony i zgodne z interesem publicznym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku M. D. o umorzenie części opłaty legalizacyjnej w wysokości 50.000,00 zł, ustalonej z tytułu samowoli budowlanej. Wojewoda umorzył część opłaty w kwocie 25.000,00 zł. Minister Finansów utrzymał tę decyzję w mocy. Strona skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i Kodeksu postępowania administracyjnego, kwestionując sposób oceny jej sytuacji materialnej i zdrowotnej.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę M. D. na decyzję Ministra Finansów.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska (spr.), Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Protokolant Spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2013 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] września 2012 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia części opłaty legalizacyjnej skargę oddala
Minister Finansów decyzją znak: [...] wydaną [...] września utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2012r. w przedmiocie umorzenia części opłaty legalizacyjnej.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2012r., znak: [...] ustalił dla M. D. opłatę legalizacyjną w wysokości 50.000,00 zł z tytułu samowoli budowlanej, dotyczącej obiektu budowlanego – budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] w R. – w zakresie jego rozbudowy i nadbudowy nowym dachem.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr [...] z dnia [...] lutego 2012r., znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M.
W dniu [...] marca 2012r. i 16 marca 2012r. do Wojewody [...] wpłynął wniosek M. D. z dnia [...] stycznia 2012r. o umorzenie opłaty legalizacyjnej. Strona wniosła o wstrzymanie decyzji nakazującej rozbiórkę budynku i zawieszenie postępowania egzekucyjnego opłaty legalizacyjnej do czasu prawomocnego zakończenia postępowania.
W uzasadnieniu wniosku wskazała, że działania budowlane dotyczyły nieznacznej, wymuszonej rozbudowy i zmiany pokrycia dachu, tj. zastąpienia słomy blachą z uwagi na zagrożenia zawalenia słomianego dachu, a ponadto, że nie miała świadomości, że czynność ta wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Strona wskazała, że wysokość nałożonej opłaty legalizacyjnej przekracza nie tylko wartość wykonanych prac, ale również przewyższa możliwości płatnicze zobowiązanej. M. D. wskazała ponadto, że jest osobą samotną, schorowaną o bardzo niskich dochodach. Ze względu na stan zdrowia musi korzystać z pomocy pracowników najemnych, co wiąże się ze znacznymi kosztami.
W wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego Wojewoda [...], decyzją z dnia [...] lipca 2012r., znak: [...] umorzył część opłaty legalizacyjnej w kwocie 25.000,00 zł, ustalonej postanowieniem nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...] stycznia 2012r., znak: [...] na kwotę 50.000,00 zł.
Od powyższej decyzji M. D. złożyła odwołanie do Ministra Finansów, zaskarżając tę decyzję w części dotyczącej umorzenia opłaty legalizacyjnej jedynie do kwoty w wysokości 25.000,00 zł wraz z należnościami ubocznymi. W przypadku nieuwzględnienia wniosku o umorzenie w całości ww. opłaty legalizacyjnej strona wnosi ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji oraz wstrzymanie wykonania nałożonego obowiązku do czasu rozpatrzenia odwołania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego zebranego w sprawie, spowodowany m.in. błędnym ustaleniem dochodowości osiąganej przez skarżącą (wliczeniem dopłat unijnych do gospodarstwa rolnego, jednorazowych wpływów za skup żywca i inwentarza., zaniechaniem uwzględnienia złożonego wniosku o dołączenie o niniejszej sprawy akt sprawy znajdujących się w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w M., zawężenie wykładni przepisu art. 67 a § 1 pkt 3 ustawy – Ordynacja podatkowa, do stosowania umorzenia opłaty legalizacyjnej do sytuacji niezależnej od skarżącego. Strona wniosła o zażądanie od PINB w M. akt sprawy, gdyż zapoznanie się z całością dowodów zgromadzonych w sprawie pozwoli na właściwy i pełny osąd sprawy w przedmiocie umorzenia opłaty legalizacyjnej. Wskazała, że spłata należności w części nie umorzonej jest również wysokim obciążeniem, którego nie jest w stanie udźwignąć i w przypadku konieczności jej zapłaty będzie zmuszona korzystać z pomocy Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej. Zarzuciła ponadto, że organ I instancji nie ocenił właściwie rzeczywistej wartości posiadanego przez nią majątku. Wskazała, że z uwagi na stan zdrowia, uniemożliwiający osobistą pracę w gospodarstwie istnieje konieczność " najmowania" pracowników do pracy w gospodarstwie rolnym, co wiąże się ze znacznymi kosztami, które miesięcznie ponoszą w wysokości ok. 600,00 zł. Strona wskazała ponadto okoliczności, w jakich doszło do samowoli budowlanej(groźba zawalenia dachu.
Biorąc pod uwagę zarzuty odwołania, przedstawione w nim argumenty oraz uwzględniając dokumenty przedstawione przez odwołującą się organ odwoławczy uznał, że Wojewoda [...] prawidłowo zinterpretował treść art. 67a § 1 pkt 3 ustawy – Ordynacja podatkowa, jako normy stanowiącej materialnoprawną postawę rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy.
Organ I instancji, na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego ustalił, że M. D. (64lata) prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe.
Zgodnie z kserokopią wypisu orzeczenia z dnia 14 lutego 1997r. oraz z dnia 10 stycznia 2000r. jest uznana za stale niezdolną do pracy w gospodarstwie rolnym.
Według załączonych do akt sprawy kart leczenia szpitalnego M. D. ma problemy zdrowotne od 9 marca 1981r.
Według zaświadczenia lekarskiego z dnia 7 marca 2012r. wnioskująca jest pod opieką Poradni Rodzinnej i wymaga dalszego leczenia. Ponadto zgodnie z zaświadczeniem lekarskim z dnia 30 lipca 2012r. u M. D. rozpoznano zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa. Z załączonej do akt sprawy karty medycznych czynności ratunkowych wynika, że w maju 2012r. została potrącona przez auto osobowe i doznała powierzchownego urazu podudzia.
Według przekazu pocztowego M. D. pobiera z KRUS-u w C. rentę w wysokości 458,76 zł na kwartał, tj. 152,92 zł miesięcznie.
Zgodnie z zaświadczeniem Urzędu Gminy w S. z dnia [...] marca 2012r. znak: [...] figuruje w rejestrach wymiarowych podatków i opłat lokalnych jako podatnik gruntów położonych na terenie Gminy S. o powierzchni 12,08 ha fizycznych, w tym użytki rolne stanowią 11,81 ha zaś przeliczeniowe 6,101 ha.
Zgodnie z obwieszczeniem Prezesa GUS w sprawie wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2010r. z dnia 23 września 2011r. (M.P. Nr 87, poz. 917) przeciętny dochód z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego wynosił w 2010r. 2.278,00 zł. Wobec powyższego dochód z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego w 2010r. wynosił 13.898,08 zł, tj. 1.158,17 zł miesięcznie.
Z akt sprawy wynika, że strona posiada również samochód osobowy marki Opel astra z 1992r., ciągnik rolniczy z 1986r., przyczepkę lekka z 1998r., natomiast nie posiada żadnych oszczędności. M. D. posiada ponadto żywy inwentarz w postaci 9 krów i 2 jałówek.
Z akt sprawy wynika, że odwołująca się osiąga dochód ze sprzedaży mleka, który w poszczególnych miesiącach wyniósł:
• W październiku 2011r. – 1.697,12 zł ( wyciąg z rachunku bankowego w Banku Spółdzielczym w S. na dzień 14 października 2011r.),
• W listopadzie 2011r. – 1.723,68 ( wyciąg z rachunku bankowego w Banku spółdzielczym w S. na dzień 14 listopada 2011r.
• W grudniu 2011r. – 1.421,29 zł ( wyciąg z rachunku bankowego w Banku Spółdzielczym w S. na dzień 14 grudnia 2011r.),
• W styczniu 2012r. – 777,75 (faktura VAT nr 698 z dnia 6 lutego 2012r.),
• Luty 2012r. – 546,82 zł ( zaświadczenie P. R. Sp. z o.o. z dnia 6 marca 2012r.),
M. D. uzyskała również dochód ze sprzedaży żywca wołowego w wysokości 3.627,30 zł ( kserokopia faktury VAT RR nr 61317/2011 z dnia 15 grudnia 2011r.).
Z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego strona uzyskała następujące dopłaty:
• Na 2008r. w wysokości 3.041,28 zł, tzw. płatność ONW (kserokopia decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. nr [...] z dnia [...] grudnia 2008r. znak: [...]) oraz w wysokości 7.476,59 zł z tytułu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (kserokopia decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. nr [...] z dnia [...] grudnia 2008r., znak: [...]),
• Na 2009r. w wysokości 3.004,32 zł, tzw. Płatność ONW ( kserokopia decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. nr [...] z dnia [...] października 2009r. znak: [...]) oraz w wysokości 10.439,88 zł z tytułu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (kserokopia decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. nr [...] z dnia [...] grudnia 2009r. znak: [...])
• Na 2010 r. w wysokości 3.022,80 zł z tytułu tzw. Płatności ONW ( kserokopia decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. nr [...] z dnia [...] września 2010r. znak: [...]) oraz w wysokości 10.648,33 zł z tytułu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (kserokopia decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. nr [...] z dnia [...] listopada 2010r. znak: [...])
• Na 2011rok w wysokości 3.017,52 zł z tytułu tzw. Płatności ONW (kserokopia decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. nr [...] z dnia [...] wrzesnia 2011r. znak: [...]) oraz w wysokości 11.743,36 zł z tytułu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ( kserokopia decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i modernizacji rolnictwa w M. nr [...] z dnia [...] listopada 2011r. znak: [...]), co łącznie daje kwotę 14.760,88 zł, a miesięcznie kwotę 1.230,07 zł.
Zgodnie z wyciągiem z rachunku bankowego w Banku spółdzielczym w S. sporządzonym na dzień 14 listopada 2011r. uzyskała zwrot podatku akcyzowego w wysokości 326,15 zł.
Według zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z dnia [...] kwietnia 2012r. znak: [...], zgodnie z zeznaniem podatkowym PIT40A, M. D. uzyskała w 2009r. dochód w wysokości 1.684,94 zł, natomiast według zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z dnia [...] kwietnia 2012r. znak: 1413 )[...], zgodnie z zeznaniem podatkowym PIT40A, uzyskała w 2010r. dochód 1.766,74 zł.
Zgodnie z zaświadczeniem Banku Spółdzielczego w S. z dnia 6 marca 2012r. M. D. posiada zadłużenie z tytułu kredytu – klęska suszy w wysokości 2.300,00 zł z terminem spłaty do dnia 15 lutego 2013r. Zadłużenie obsługiwane jest terminowo.
Według zaświadczenia Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [...] kwietnia 2012r. znak: [...] nie korzystała i nie korzysta ze świadczeń pomocy społecznej. Jednak często pożycza pieniądze na podstawowe zakupy i konieczne opłaty od E. K., a zadłużenie reguluje zawsze po otrzymaniu wypłaty za mleko (oświadczenie E. K. z dnia 12 maja 2012r.).
Według oświadczenia z dnia 30 kwietnia 2012r. M. D. nie otrzymała żadnej pomocy de minimis i pomocy publicznej.
Do akt sprawy została załączona dokumentacja fotograficzna, obrazująca stan faktyczny budynku mieszkalnego i budynków gospodarczych, których to stan został potwierdzony przez Sołtysa R. M. M.
Ponadto strona w piśmie z dnia 14 maja 2012r. oświadczyła, że budynek mieszkalny nie posiada urządzeń sanitarnych, a stan budynków gospodarczych jest krytyczny.
W toku prowadzonego postępowania administracyjnego M. D. przedstawiła dokumenty potwierdzające ponoszone koszty m.in. za zużycie energii elektrycznej (489,67 zł), zużycie wody (228,27 zł), zakup butli z gazem (200,00 zł), zakup węgla (2.250,00zł), zakup lekarstwa (715,27zł), ubezpieczenie samochodu (246,00zł), ubezpieczenie ciągnika (60,00zł), ubezpieczenie budynków wchodzących w skład gospodarstwa rolnego oraz ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej rolników (119,00 zł), podatek od nieruchomości (633,00zł), zakup paliwa i oleju napędowego (450,00 zł)
Strona poniosła również wydatki związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, tj. wykonanie usługi kombajnem (2.000,00 zł), wykonanie usługi – omłot zboża + prasa (1.000,00 zł), zakupy: saletrzak (952,00 zł), saletra amon (2.920,00 zł), mieszanka paszowa (1.560,00 zł), siano w kostkach (2.100,00 zł), sianokiszonka (2.527, 20 zł). Wydatki związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego zostały wskazane przez stronę nie tylko w oświadczeniu z dnia 30 kwietnia 2012r., ale również potwierdzone przez R. Z. w oświadczeniu z dnia 28 kwietnia 2012 r.
Ponadto organ I instancji, przy ustaleniu wysokości wydatków, wziął pod uwagę wskazane przez M. D. w oświadczeniu z dnia 30 kwietnia 2012r. szacunkowe wydatki na: wyżywienie (600,00 zł), ubranie i środki czystości (300.00 zł), paliwo (600,00 zł), paliwo do ciągnika (500,00 zł).
Ponadto strona w odwołaniu od decyzji Wojewody [...] wskazała średnie miesięczne wydatki związane z najmem pracowników do pracy w gospodarstwie rolnym w kwocie 600,00 zł, prosząc o uwzględnienie ich w rozliczeniach.
Ponownie rozstrzygając sprawę organ odwoławczy podkreślił, że ogłoszony przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego przeciętny dochód z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego uwzględnia m. In.:
• wypłaty środków unijnych i krajowych,
• produkcję roślinną, tj. surowe (nie przetworzone)produkty pochodzenia roślinnego,
• produkcję zwierzęcą, tj produkcję żywca rzeźnego i surowych (nie przetworzonych) produktów pochodzenia zwierzęcego oraz przyrost pogłowia zwierząt gospodarskich,
• wartość zużytych na cele produkcyjne produktów rolniczych pochodzących z własnej produkcji,
• wartość zakupu materiałów (nawozów, środków ochrony roślin, mieszanek paszowych, materiału siewnego, paliwa),
• wartość zużytej na cele produkcyjne energii elektrycznej,
• wartość zakupu usług obcych (rolniczych, transportowych, remontowych) i usług ubezpieczeniowych,
• koszty związane z zatrudnianiem pracowników najemnych,
• podatki związane z produkcją (od własności i użytkowania ziemi, budynków i innych budowli, środków transportu wykorzystywanych w celach produkcyjnych),
• inne obciążenia fiskalne, takie jak m.in. podatki od gospodarstw rolnych (rolny i leśny), wszelkie podatki i opłaty (opłaty lokalne, podatki od nieruchomości), opłaty administracyjne,
• składki na fundusze emerytalno-rentowy i fundusz składkowy.
Natomiast z zaskarżonej decyzji Wojewody [...] wynika, że organ ten zaliczył do dochodu strony otrzymane dopłaty z ARiMR, jak również dochody ze sprzedaży mleka, przyjmując jednocześnie do wyliczenia dochodu przeciętny dochód z pracy w gospodarstwie rolnym ogłoszony przez Prezesa GUS, który już uwzględnia dopłaty i produkty pochodzenia zwierzęcego (mleko).
Ponadto przy ustalaniu wydatków strony, organ I instancji uwzględnił koszty związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, które również są uwzględnione przy wyliczaniu przeciętnego dochodu z pracy w gospodarstwie rolnym, ogłaszanego przez Prezesa GUS.
Minister Finansów jako organ II instancji, zobligowany do merytorycznego rozpoznania sprawy, dokonał własnej jej oceny prawnej i mając powyższe ustalenia na względzie, przy wyliczaniu dochodu uwzględnił przeciętny dochód z pracy w gospodarstwie rolnym ogłoszony przez Prezesa GUS, który uwzględnia zarówno dochody uzyskane z produkcji roślinnej jak i zwierzęcej.
Przy takim przyjęciu dochodów strony, organ II instancji nie doliczał do nich przychodów uzyskanych przez stronę ze sprzedaży mleka i żywca wołowego, a przy obliczaniu wydatków strony – nie uwzględnił tych, które były poniesione w związku z prowadzonym gospodarstwem rolnym ( w tym koszty najmu pracowników), ponieważ te pozycje są uwzględnione w ww. dochodzie z pracy w gospodarstwie rolnym, ogłaszanym przez Prezesa GUS.
Tym bardziej, że strona przedstawiła jedynie dochody z produkcji zwierzęcej, pomijając produkcję roślinną, a z akt sprawy wynika, że korzystała z usług zbioru plonów kombajnem, usługi omłotu zboża itp., co wskazuje na uzyskiwanie przez stronę dochodów również z produkcji roślinnej.
Mając na uwadze powyższe Minister Finansów ustalił, że miesięcznie dochody M. D. wynoszą 1.311, 09 zł (renta z tytułu niezdolności do pracy 152, 92 zł i dochód z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2010r. ogłaszany przez Prezesa GUS – 1.158,17 zł miesięcznie).
Natomiast wydatki miesięczne odwołującej się na podstawie dokumentów wynoszą 2.317,00zł, czyli przekraczają uzyskiwane przez nią dochody o kwotę 1.005,91 zł.
Biorąc powyższe ustalenia pod uwagę, w ocenie organu odwoławczego zarówno w interesie strony jak i w interesie publicznym leży umorzenie części nałożonej opłaty legalizacyjnej, a tym samym umożliwienie stronie wywiązania się z nałożonego na nią zobowiązania. W ocenie Ministra Finansów takie rozstrzygnięcie będzie adekwatne do położenia strony w świetle jej sytuacji materialnej, finansowej, zdrowotnej, a jednocześnie zachowany zostanie element prewencji ogólnej.
Uzasadnieniem dla podjętego rozstrzygnięcia jest przede wszystkim okoliczność, że strona posiada stałe źródła dochodów, w tym przede wszystkim są to dochody z gospodarstwa rolnego o niemałym (obiektywnie) areale, zapewniające stronie byt oraz dochody do przeżycia. Strona oczywiście ponosi nakłady związane z produkcją w gospodarstwie rolnym, ale – przynajmniej częściowo- SA one rekompensowane poprzez uzyskiwanie dopłaty.
Ponadto organ zauważył, że w rozpatrywanej sprawie nie doszło do sytuacji, w której z powodów nadzwyczajnych, nieprzewidywalnych lub losowych przypadków lub okoliczności strona utraciła majątek czy też możliwość zarobkowania. Fakt powołania się w odwołaniu na zbyt wysokie obciążenie jakim jest spłata należności ponad kwotę nie umorzoną w wysokości 25.000,00 zł, nie jest sam w sobie okolicznością nakładająca na organy obowiązek uwzględnienia jej żądania. Podlega natomiast ogólnej ocenie w ramach przesłanek określonych w art. 67a § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa.
Organ podkreślił, że częściowe umorzenie przedmiotowej należności nie pozbawia Skarbu Państwa należnego mu dochodu, a jedynie stanowi dla zobowiązanego ułatwienie w spłacie należności. Natomiast rezygnacja z całości należnego prawem świadczenia byłaby zbytnim uprzywilejowanym strony w stosunku do innych podmiotów, które znalazły się w analogicznej bądź zbliżonej sytuacji życiowej i materialnej, a pomimo to kosztem wyrzeczeń spłacają zaległości.
W odwołaniu od decyzji Wojewody [...] M. D. wniosła o zażądanie przez ministra Finansów od Powiatowego Inspektor Nadzoru budowlanego w M. dokumentacji w sprawie wykonania rozbiórki oraz w sprawie opłaty legalizacyjnej. Organ podał, iż okoliczności w jakich doszło do naruszenia prawa budowlanego, jak również kwestie dotyczące wysokości nałożonej opłaty legalizacyjnej pozostają poza zakresem postępowania prowadzonego przez Ministra Finansów. Przedmiotem postępowania odwoławczego jest rozważenie zasadności umorzenia należności, a nie badanie okoliczności, w jakich doszło do naruszenia prawa budowlanego, czy też zasadności nałożonej opłaty. Ponadto, w ocenie Ministra Finansów, nie zachodzi konieczność uwzględnienia w prowadzonym postępowaniu dokumentacji znajdującej się w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru budowlanego w M., a dotyczącej sytuacji finansowej, majątkowej i zdrowotnej strony, gdyż sytuacja ta została w sposób jasny i dostateczny przedstawiona w postępowaniu o udzielenie ulgi w spłacie należności, toczącym się przed organem I instancji.
W przedmiotowym postępowaniu z uwagi na fakt, iż opłata legalizacyjna została nałożona w związku z rozbudową i nadbudową nowym dachem budynku mieszkalnego jednorodzinnego nie znajdują zastosowania przepisy prawa wspólnotowego dotyczące zasad udzielania pomocy publicznej.
Ulga w postaci umorzenia należności jest rozwiązaniem najdalej idącym w katalogu dostępnych form wsparcia osoby zobowiązanej zawartych w przepisach ustawy – Ordynacja podatkowa, gdyż poza tym przewiduje się odroczenie terminu płatności oraz rozłożenia płatności na raty. Z ewentualnym wnioskiem o tego rodzaju ulgi strona może zwrócić się do Wojewody [...].
Ponadto nie ma przeszkód prawnych do wszczęcia postępowania w sprawie udzielenia ulgi w spłacie zobowiązania w sytuacji, gdy wcześniej została wydana decyzja odmowna, o ile w danej sprawie zmienił się stan faktyczny.
Reasumując, Minister Finansów na podstawie całokształtu zebranego materiału dowodowego, po ponownym rozpatrzeniu sprawy i dokonaniu oceny dotyczącej zastosowania przez organ I instancji kryteriów celowości i słuszności rozstrzygnięcia, nie znajduje przesłanek do zmiany decyzji wojewody [...] z dnia [...] lipca 2012r., znak: [...].
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła M. D. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 67a § 1 pkt 3 ustawy z 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa, oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie Sąd zauważa, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r., - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) dalej powoływanej jako p.p.s.a. kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja wydana w oparciu o przepis art. 67 a §1 pkt 3 ustawy z 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa. Zgodnie z jego treścią organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjna. Oznacza to, iż organ podatkowy, w przypadku stwierdzenia wystąpienia przesłanek ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, może zarówno umorzyć zaległość podatkową, jak i odmówić jej umorzenia. O zaistnieniu powyższych przesłanek nie decyduje subiektywna ocena strony, lecz obiektywna ocena dokonana przez organ w oparciu o powszechnie aprobowaną hierarchię wartości, przy czym przyjmuje się, iż z ważnym interesem podatnika mamy do czynienia w sytuacji znacznego obniżenia zdolności płatniczej, zagrożenia jego egzystencji lub jego rodziny, spowodowanego nagłym zdarzeniem losowym. Natomiast przez interes publiczny należy rozumieć dyrektywę działania, nakazująca mieć na uwadze respektowanie wartości, wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, utrzymanie miejsc pracy, zaufanie obywateli do organów władzy.
W procesie wydawania decyzji organ ma obowiązek uwzględnić i rozważyć całokształt okoliczności faktycznych wskazujących na ważny interes podatnika lub interes publiczny uzasadniający umorzenie zaległości podatkowej, jednak w ramach swego uznania nie może naruszyć zasady swobodnej oceny dowodów.
W ocenie Sądu organy rozstrzygające niniejszą sprawę w sposób wszechstronny i wyczerpujący, przeanalizowały i oceniły zebrany materiał uznając, że zasadnym (biorąc pod uwagę sytuację skarżacej będzie umorzyć nałożoną na nią opłatę legalizacyjną w połowie – tj. do kwoty 25. 000 zł.
Sąd podziela stanowisko organu, że w sprawie nie zaistniała sytuacja, w której z powodów nadzwyczajnych, nieprzewidywalnych lub losowych wystąpiła u skarżącej sytuacja wyjątkowa, lub , że wystąpiły szczególnie ważne i uzasadnione obiektywne powody uzasadniające umorzenie ustalonej opłaty legalizacyjnej w całości.
Sąd podziela również stanowisko orzecznictwa, iż nie bez znaczenia dla oceny zasadności przyznania ulgi, o jakiej mowa w art. 67a § 1 pkt 3 o.p., pozostają okoliczności związane z powstaniem zaległości podatkowej. Nie może bowiem budzić wątpliwości, że to, czy zaległości powstały na skutek działań podejmowanych przez podatnika, czy też na skutek np. klęski żywiołowej, ma zasadnicze znaczenie dla oceny, czy zaistniały przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, czy tez nie.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że objęta skarga decyzja nie narusza prawa i w związku z tym na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło