VII SA/Wa 2776/11

Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 lutego 2012 r. po rozpoznaniu wniosku E. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi E. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2011 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: 1). przyznać E. W. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi w wysokości 200,00 złotych oraz ustanowienie adwokata, 2). w pozostałym zakresie wniosek oddalić. W dniu 6 lutego 2012 r. do Sądu wpłynął wniosek E. W. o przyznanie prawa pomocy w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W niniejszej sprawie zważono co następuje: Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata lub radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 ww. ustawy). Podkreślić należy, że prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania wyrażonej w art. 199 ww. ustawy. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. Inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskodawcy. W niniejszej sprawie analizując dane zawarte w formularzu stwierdzono, że wnioskodawca wykazał, iż nie jest w stanie ponieść w całości kosztów sądowych oraz kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną i synem. Podał, że wspólnie utrzymują się z dochodów o łącznej wysokości 3.253,00 złotych miesięcznie. Kwota ta jest uzyskiwana przez wnioskodawcę z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.590,00 złotych oraz kwota w wysokości 1.663,00 złotych uzyskiwana przez małżonkę z tytułu emerytury. Wnioskodawca zaznaczył, że kwotę 1.100,00 złotych przeznacza na utrzymanie syna studiującego na studiach dziennych. Wskazał, że pozostałą kwotę z uzyskiwanych dochodów tj. 490,00 złotych przeznacza na utrzymanie mieszkania tj. opłatę za energię, gaz, kanalizację, wodę i zakup żywności. Wnioskodawca wyjaśnił, że dochód jaki uzyskuje żona z emerytury przeznacza na zakup synowi podręczników, ubrania, opłatę za internet. Podał, że pozostałą kwotę przeznacza na codzienne utrzymanie. Wnioskodawca podkreślił że ma problemy ze zdrowiem. W związku z tym ponosi wydatki na leczenie i lekarstwa. Dokonując oceny sytuacji majątkowej skarżącego z punktu widzenia możliwości ponoszenia przez wnioskodawcę kosztów sądowych porównano wysokość miesięcznych dochodów z wskazanymi przez stronę wydatkami i stwierdzono, iż wnioskodawca nie jest w stanie ponieść całości kosztów sądowych w niniejszej sprawie oraz ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Stwierdzono, że byłby to wydatek wykraczający poza jego rzeczywiste możliwości finansowe. W związku z powyższym, przyznano wnioskodawcy prawo pomocy poprzez zwolnienie z wpisu sądowego od skargi w wysokości 200,00 złotych oraz ustanowienie adwokata. Jednocześnie uznano, że brak jest brak podstaw do przyjęcia, iż wnioskodawca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie. Dochód miesięczny uzyskiwany przez wnioskodawcę i jego małżonkę w wysokości 3.253,00 złotych stanowi stałe źródło dochodu. Sytuacja taka pozwala na sukcesywne czynienie oszczędności na pokrycie choćby części kosztów związanych z zainicjowanym postępowaniem sądowym. Należy bowiem podkreślić, że wszczynając spór przed Sądem, skarżący powinien mieć na uwadze, że prowadzenie postępowania sądowego wiązać się będzie z koniecznością ponoszenia niezbędnych kosztów. Winien on zatem poczynić odpowiednie starania w celu zabezpieczenia środków finansowych niezbędnych do pokrycia choćby części kosztów postępowania sądowego. W ocenie orzekającego pozostałe ewentualne koszty sądowe mogące wystąpić w trakcie prowadzonego postępowania, są w zasięgu możliwości finansowych wnioskodawcy, który uzyskując z małżonką stały miesięczny dochód będzie w stanie ponieść je samodzielnie. Z powyższych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.