VII SA/Wa 2781/14
PostanowienieWSA w Warszawie2017-01-09
Skład orzekający: Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do zmiany prawomocnego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, w tym zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, w sytuacji, gdy skarżący nie wykazali istotnej zmiany swojej sytuacji majątkowej od czasu wydania poprzedniego postanowienia?Ratio decidendi
Wniosek o zmianę postanowienia niekończącego postępowania w sprawie, w tym postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, może zostać uwzględniony jedynie w przypadku wykazania istotnej zmiany okoliczności faktycznych lub prawnych od czasu wydania poprzedniego postanowienia. W sytuacji, gdy skarżący nie udowodnili takiej zmiany, a ich sytuacja finansowa uległa nawet poprawie, wniosek o zmianę postanowienia podlega oddaleniu.Stan faktyczny
Skarżący D. W. i M. W. złożyli kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata), domagając się zmiany poprzedniego postanowienia sądu z dnia 13 kwietnia 2015 r., które odmówiło im tej pomocy. W poprzednim postępowaniu skarżący posiadali dwie działki, byli emerytami z łącznym dochodem 2781 zł miesięcznie, a ich mieszkanie było pozbawione podstawowych mediów. Obecny wniosek został złożony po tym, jak Naczelny Sąd Administracyjny oddalił ich zażalenie na poprzednie postanowienie. Skarżący podali, że obecnie utrzymują się z kwoty 3047 zł miesięcznie, ponoszą koszty utrzymania mieszkania, leczenia i postępowań sądowych, jednak nie wykazali szczegółowo wszystkich wydatków, zwłaszcza na żywność i media.Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2015 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. W. i M. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi D. W., M. W., J. W. i M. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2014 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia złożenia z uchybieniem terminu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy postanawia: odmówić zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2015 r.
Prawomocnym postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 2781/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił D. W. i M. W. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 17 czerwca 2015 r., sygn. akt II OZ 548/15, oddalił zażalenie D. W. i M. W. na ww. postanowienie z dnia 13 kwietnia 2015 r.
W dniu 24 listopada 2016 r. do Sądu wpłynął kolejny formularz PPF złożony przez D. W. i M. W., w którym skarżący zwrócili się o udzielenie pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Sąd potraktował powyższy wniosek jako wniosek o zmianę postanowienia z dnia 13 kwietnia 2016 r. w przedmiocie zwolnienia z kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
Z poprzednio nadesłanego formularza wynika, iż skarżący prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Posiadają dwie działki o łącznej powierzchni 2488 m2. Obydwoje są emerytami, ich dochód z tytułu otrzymywanych emerytur wynosi łącznie 2781 zł miesięcznie. Mieszkanie jest pozbawione zimnej wody i ogrzewania. Nie posiadają innych nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Wskazali, że na żywność pozostaje im mniej niż 900 zł, a z leków kupują tylko te ratujące życie.
Jak wynika zaś z aktualnie nadesłanego formularza PPF, poza wnioskodawcami nikt inni nie prowadzi z nimi gospodarstwa domowego, ponieważ ich "dom i mieszkanie nie jest mieszkaniem bowiem mafia gruntowo budowlana pozbawiła nas wody zimnej i ogrzewania etażowego". Wnioskodawcy utrzymują się aktualnie z kwoty 3047 zł miesięcznie w tym jest dodatek pielęgnacyjny, skarżący nie opisali w jakiej wysokości otrzymują dodatek, opisali że ponoszą koszty utrzymania mieszkania 500zł miesięcznie, ok 800 zł miesięcznie wynoszą koszty leczenia, w zależności od stanu zdrowia na wykup leków nie mają pieniędzy - wykupują tylko leki ratujące życie, koszty postępowań sądowych to 1000 zł miesięcznie od 2003 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Wniosek skarżących nie zasługuje na uwzględnienie.
Na podstawie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.), postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
Wskazać należy, iż wyżej wymieniony przepis warunkuje i uzależnia możliwość uchylenia bądź zmiany postanowień niekończących postępowania w sprawie od zmiany okoliczności sprawy, przez co należy rozumieć zarówno zmianę okoliczności faktycznych, jakie sąd przyjął za przesłankę rozstrzygnięcia, jak i zmianę okoliczności prawych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wcześniej wydane. Sąd po wszechstronnej ocenie tych okoliczności może wydać stosowne postanowienie (zob. B. Dauter w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 382-383).
W rozpatrywanej sprawie postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2015 r. Sąd odmówił D. W. i M. W. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W ocenie Sądu aktualnie brak jest okoliczności, które dawałyby podstawę do przyjęcia, iż wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 165 p.p.s.a.
W przedmiotowej sprawie skarżący nie wykazali bowiem, by w okresie od wydania postanowienia z dnia 13 kwietnia 2016 r. do momentu zapadnięcia niniejszego postanowienia nastąpiła istotna zmiana okoliczności dotyczących ich sytuacji majątkowej, co uzasadniałoby wydanie postanowienia o treści innej, niż treść postanowienia z dnia 13 kwietnia 2016 r. Wprawdzie skarżący wskazali ponoszone koszty miesięczne jednak bez wyszczególnienia istotnych składników tych kosztów. Wskazali, że miesięczne koszty utrzymania mieszkania wynoszą 500 zł, leki 800 zł zaś ok. 1000 zł ponosi na koszty sądowe z uwagi na prowadzone postępowania. Skarżący wskazali, że aktualnie wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym miesięcznie utrzymują się z kwoty 3047 zł. Sytuacja finansowa skarżących zmieniła się zatem na korzyść. W sprawie wiadomo zatem, jaki dochód osiągają skarżący. Wiadomo, dość ogólnie, jakie ponoszą wydatki w związku z utrzymaniem, np. za mieszkanie, lekarstwa, koszty w związku z prowadzeniem spraw sądowych. Skarżący nie wykazali jednak jakie koszty miesięczne ponoszą na żywność, środki czystości, media. Nie nadesłali rachunków za leki, ani żadnych innych rachunków, czy paragonów.
Nadmienić również skarżącym trzeba, że koszty ponoszone w związku z prowadzonymi licznymi sprawami sądowymi nie należą do kosztów utrzymania koniecznego.
Jednocześnie wskazać należy, że ubiegający się o przyznanie prawa pomocy powinien w pierwszej kolejności poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania i dopiero wówczas, gdy okażą się one niewystarczające może zwrócić się o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 11 października 2011 r., sygn. akt II SAB/Bk 46/11).
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że w sprawie nie zachodzą okoliczności, które stanowiłyby podstawę do zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 13 kwietnia 2016 r.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 165 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło