VII SA/Wa 2793/15

PostanowienieWSA w Warszawie2016-06-10

Skład orzekający: Katarzyna Pakuła - Getka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, będącej osobą bezrobotną, utrzymującej się z pomocy instytucji charytatywnych i znajomych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Wnioskodawczyni, będąca osobą bezrobotną od dłuższego czasu, utrzymująca się z pomocy instytucji charytatywnych i znajomych, nieposiadająca żadnych oszczędności ani stałego źródła dochodu, wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania sądowego. W związku z tym, spełnione zostały przesłanki do przyznania jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni H. P. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawczyni jest osobą bezrobotną od 2011 roku, w wieku około 60 lat, utrzymującą się z pomocy instytucji charytatywnych i znajomych. Posiada mieszkanie komunalne i działkę, ale nie generują one dochodu. Wnioskodawczyni podała, że jej miesięczne koszty utrzymania wynoszą około 500 zł. Sąd wezwał ją do złożenia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów, które następnie wnioskodawczyni przedstawiła.
Rozstrzygnięcie
Przyznano H. P. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 czerwca 2016r. po rozpoznaniu wniosku H. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi H. P. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2015r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: przyznać H. P. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W dniu 31 marca 2016r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wniosek H. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Wnioskodawczyni oświadczyła, że jest osobą bezrobotną i od 18 października 2011r. bez prawa do zasiłku. Wnioskodawczyni podała, że posiada mieszkanie komunalne o powierzchni 48 m ² oraz działkę o powierzchni 1920 m² zaznaczając, że nie przynosi ona żadnych dochodów, a w Sądzie toczy się sprawa o ustalenie granic prawnych nieruchomości. Wskazała, iż z uwagi na niesprzyjającą sytuację na rynku pracy, wiek jest osobą w wieku około 60 lat, mimo podejmowanych starań trudno jest jej znaleźć zatrudnienie. Jest osobą niezamężną i bezdzietną, rodzice jej nie żyją, dlatego nie może liczyć na ich pomoc. W życiu codziennym w dużym stopniu korzysta z pomocy instytucji charytatywnych w zakresie wyżywienia, środków czystości i częściowo odzieży. Oświadczyła, że obecnie toczy się postępowanie sądowe o przywrócenie do pracy. Nie posiada oszczędności pieniężnych. Wskazała, że koszty opłat za czynsz, media i utrzymania wynoszą w skali miesiąca około 500,00 złotych. Podała, że leczenie rehabilitacyjnie rozpocznie po uzyskaniu stałego źródła dochodu. Obecnie wykonuje je tylko we własnym zakresie ze względu na sytuację materialną. Pismem z dnia 4 maja 2016r. w wykonaniu zarządzenia z dnia 28 kwietnia 2016r. wezwano wnioskodawczynię do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie: - z czego lub przy czyjej pomocy utrzymuje się, - skąd posiada środki finansowe na regulowanie opłat związanych z utrzymaniem mieszkania, media i na bieżące utrzymanie siebie tj. zakup żywności, odzieży, środków chemicznych itp., - czy podejmuje prace dodatkowe, dorywcze, sezonowe, umowy zlecenia, o dzieło, jeśli tak, należało podać jakie i jaki uzyskuje z nich dochód, -czy pobiera stałe bądź okresowe świadczenia, jeśli tak, należało podać w jakiej wysokości, - czy uzyskuje pomoc od rodziny, znajomych krewnych, instytucji społecznych lub państwowych, jeśli tak należało wskazać od kogo w jakiej wysokości lub formie, - czy samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, czy też pozostaje z innymi osobami, jeśli tak, należało wyszczególnić te osoby oraz podać wysokość uzyskiwanego przez nie dochodu, - czy posiada kredyty, zadłużenia, jeśli tak, należało wskazać u kogo (osoba fizyczna, bank) i na jaką kwotę i ile wynosi miesięczna rata spłaty kredytu bądź zadłużenia oraz czy obecnie jest spłacane i jaka kwota pozostała jeszcze do spłaty, oraz do nadesłania: - zaświadczenia z urzędu pracy o pozostawaniu osobą bezrobotną. Powyższe należało wykonać w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia pisma, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. W piśmie z dnia 24 maja 2016r. (data wpływu do 25 maja 2016r.) wnioskodawczyni udzieliła odpowiedzi na powyższe. Nadesłała także zaświadczenia z Powiatowego Urzędu Pracy dla Powiatu [...] z dnia 8 lutego 2016r. i dnia 4 kwietnia 2016r. o pozostawaniu osobą bezrobotną od dnia 18 października 2011r. bez prawa do zasiłku. W powyższym piśmie wnioskodawczyni podała, że na bieżąco utrzymuje się z pomocy instytucji charytatywnych takich jak: Caritas, Stowarzyszenie św. Wincentego a Paulo, punktów pomocowych [...] i znajomych, od których otrzymuje raz lub dwa razy w miesiącu niezbędne artykuły żywnościowe takie jak: masło, chleb, wędliny, cukier, kawę, mąkę, makarony, kaszę, dania gotowe i inne artykuły żywnościowe oraz paczki okolicznościowe, co w zupełności wystarcza jej na zaspokojenie bieżących potrzeb żywnościowych. Odnośnie odzieży wskazała, że potrzeby bieżące zaspokaja z zapasów odzieży, które nabyła wcześniej zaś brakującą odzież i środki chemicznych uzyskuje także z ww. stowarzyszeń i organizacji charytatywnych, działających przy kościołach w [...] tj. [...], [...], [...] i innych oraz od znajomych, którym również pomagała bezinteresownie, gdy oni znajdowali się w potrzebie. Wyjaśniła, że środki finansowe na regulowanie opłat związanych z utrzymaniem, a w szczególności czynszu za mieszkanie ( 200 złotych) pozyskuje z pomocy znajomym w celu niedopuszczenia do zadłużenia lokalu. Wnioskodawczyni podniosła, że jest osobą z grupy 60 plus. Oświadczyła, że nie pracuje sezonowo, na umowę zlecenie , czy o dzieło z uwagi na zaawansowane choroby reumatyczne stawów kończyn górnych i dolnych oraz problemy zdrowotne z kręgosłupem w związku z czym szeregu prac dorywczych i sezonowych nie może podjąć. Nie pobiera stałych i okresowych świadczeń zdrowotnych. Prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, nie uzyskuje pomocy od rodziny, rodzice nie żyją. Wskazała, że nie może starać się o kredyt w banku, gdyż nie posiada stałego źródła dochodu (pracy) z czego mogłaby regulować spłatę rat kredytowych. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Oceniając sytuację finansową wnioskodawczyni uznano, że wykazała ona we wniosku i nadesłanych wyjaśnieniach w piśmie z dnia 24 maja 2016r., iż zachodzą przesłanki do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Przy ocenie sytuacji finansowej wnioskodawczyni uwzględniono przede wszystkim fakt, iż w chwili obecnej nie posiada ona żadnego źródła dochodu, wskutek utraty pracy, jest osobą bezrobotną. Wnioskodawczyni obecnie utrzymuje się przy pomocy instytucji społecznych i kościelnych, od których otrzymuje niezbędne artykuły żywnościowe do zaspokojenia bieżących potrzeb życiowych oraz brakującą odzież i środki chemiczne, jak również przy pomocy znajomych. Stwierdzono zatem, że w obecnej sytuacji finansowej i życiowej w jakiej znalazła się wnioskodawczyni nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie, jak również ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Z tego względu, przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło