VII SA/Wa 282/12
WyrokWSA w Warszawie2012-05-08
Skład orzekający: Paweł Groński, Tadeusz Nowak, Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jeśli strona skarżąca twierdzi, że odwołanie zostało nadane w terminie, a organ nie wykazał jednoznacznie, że wśród odebranych przesyłek nie znajdowało się odwołanie?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia odwołania, musi z najwyższą starannością ustalić datę doręczenia rozstrzygnięcia oraz datę nadania środka odwoławczego. W sytuacji, gdy strona skarżąca podnosi, że odwołanie zostało nadane w terminie, a organ odebrał przesyłki, ale nie wykazał jednoznacznie, że wśród nich nie było odwołania, stwierdzenie uchybienia terminu jest przedwczesne i stanowi naruszenie przepisów postępowania.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB). Strona twierdziła, że odwołanie zostało nadane w terminie, a organ odwoławczy nie wykazał, że wśród odebranych przesyłek nie znajdowało się jej odwołanie. Sąd administracyjny uznał, że organ nie wykazał należytej staranności w ustaleniu stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdzono, że postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądzono od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Groński, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2012 r. sprawy ze skargi I. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej I. K. kwotę 360 zł (trzysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
[....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. Nr [...] na podstawie art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej kpa oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623) po przeprowadzeniu postępowania z wniosku I. K. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] udzielającej pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej usytuowanego na działce nr ewid. [...] obr. [...] przy ul. [...] w O. - odmówił stwierdzenia jej nieważności.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyła I. K. reprezentowana przez radcę prawnego P. G.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] listopada 2011 r. znak: [....] na podstawie art. 134 kpa stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania I. K. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2011 r., Nr [...].
W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2011 r. Nr [...] została doręczona stronie skarżącej w dniu 7 marca 2011 r., wobec tego termin do złożenia odwołania upłynął z dniem 21 marca 2011 r. Organ podkreślił, że odwołanie zostało wniesione w dniu 23 sierpnia 2011 r. ( data stempla pocztowego) zatem z uchybieniem terminu do jego wniesienia.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił także, że w związku z pismem radcy prawnego P. G. z dnia 27 września 2011 r. ( data wpływu 30 września 2011 r.) z którego wynikało, że odwołanie od przedmiotowej decyzji organu nadzoru budowlanego stopnia wojewódzkiego z dnia [...] lutego 2011 r. ( pierwszy egzemplarz ) zostało wysłane w dniu 11 marca 2011 r. i doręczone do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dniu 15 marca 2011 r., pismem z dnia [...] października 2011 r. znak: [...] wystąpił do tego organu z prośbą o ustosunkowanie się do informacji strony skarżącej dotyczącej daty wpływu odwołania ( 15 marca 2011 r.) do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
W odpowiedzi na powyższe, organ pismem z dnia 17 listopada 2011 r. znak: [...] (data wpływu 21 listopada 2011 r.) poinformował, że z raportu korespondencji przychodzącej do organu nadzoru budowlanego stopnia wojewódzkiego z dnia 15 marca 2011 r. wynika, że tego dnia do organu zostały doręczone 3 przesyłki od radcy prawnego P. G., ale żadna z nich nie dotyczyła odwołania I. K. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2011 r., Nr [...].
Wskutek powyższego stwierdzono, że odwołanie I. K. od ww. decyzji zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia w art. 129 § 2 kpa.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie wniosła I. K. wnosząc o jego uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącej w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Skarżąca podniosła, że nie ma faktycznych możliwości wykazania co się stało z odwołaniem doręczonym do organu. Zdaniem strony skarżącej to na organie ciąży obowiązek wykazania, że otrzymane pisma nie zawierały odwołania lecz pisma dotyczące innych spraw.
Organ nie wyjaśnił jakich spraw dotyczyły przesyłki odebrane w dniu 15 marca 2011 r., a pomimo tego nie dał wiary, że wśród tych trzech przesłanek znajdowało się odwołanie skarżącej.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 §1 pkt 1 ppsa).
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły, wobec czego skarga została uwzględniona.
Zgodnie z treścią art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania/zażalenia. Kategoryczne określenie "organ odwoławczy stwierdza" oznacza obowiązek organu odwoławczego do stwierdzenia uchybienia terminu w sytuacji, gdy odwołanie/zażalenie zostało wniesione po jego upływie. Nie jest to zależne od swobodnego uznania organu lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (por. wyrok Naczelneg0 Sądu Administracyjnego OZ w Gdańsku z dnia 29 stycznia 1997 r., sygn. akt: I SA/Gd 1482/96, Nr LEX 29004).
Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania/zażalenia, czego następstwem jest ostateczność decyzji/postanowienia, i co w konsekwencji wyłącza dopuszczalność jej/jego skontrolowania w zwyczajnym postępowaniu odwoławczym. Rozpoznanie merytoryczne odwołania/zażalenia wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony oznaczałoby, iż organ podjął działania bez podstawy prawnej, a wydane przez niego rozstrzygnięcie dotknięte jest wadą nieważności, o której mowa wart. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze organ ze szczególną starannością winien dokonać ustaleń dotyczących daty doręczenia stronie (pełnomocnikowi) rozstrzygnięcia organu oraz daty nadania przez stronę środka odwoławczego ( bezpośrednio lub w palcówce pocztowej).
W tym zakresie postepowanie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego przeprowadzono z naruszeniem zasad określonych w art. 7 i 77 kpa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Okolicznością bezsporną jest, iż decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...] lutego 2011r. została doręczona I. K. w dniu 7 marca 2011r., a więc określony w art. 129 § 2 kpa czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 21 marca 2011r.
W dniu 11 marca 2011r. z Kancelarii radcy prawnego P. G.- pełnomocnika I. K. do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego ( organu I instancji) wysłano trzy przesyłki polecone o numerach nadawczych [...], [...] i [...]. Jak wynika z pisma Poczty Polskiej z dnia 25 sierpnia 2011r. stanowiącego odpowiedź na reklamację wszystkie trzy przesyłki wyżej wymienione zostały odebrane przez osobę uprawniona do odbioru korespondencji w imieniu organu – w dniu 15 marca 2011r.( vide akta administracyjne).
Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, iż zdaniem organu żadna z odebranych przesyłek nie stanowiła odwołania I. K. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2011 r. Nr [...] na dowód czego dołączono kserokopie raportu korespondencji przychodzącej w dniu 15 marca 2011r.
Tymczasem z kserokopii powyższego raportu wynika prawdopodobnie ( brak adnotacji organu, iż raport obejmuje jedynie dzień 15 marca), iż 15 marca 2011r. do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wpłynęło z kancelarii pełnomocnika skarżącej: zarejestrowana po liczba porządkową [...] skarga do WSA w imieniu S. sp. z o.o- nosząca datę [...] luty 2011r. oraz dwa odwołania z dnia [...] marca 2011r. wniesione w imieniu B. N. i zarejestrowane po nr [...] i [...].
Jedynie zestawienie powyższych pism z numerami przesyłki poleconej ([...], [...] i [...]) pozwoli organowi na jednoznaczne ustalenie czy zgodnie z twierdzeniem pełnomocnika skarżącej w dniu 11 marca 2011r. pośród przesyłek kierowanych do organu znajdowało się także odwołanie skarżącej. Tym bardziej, iż jak wskazuje pełnomocnik skarżącej odwołanie skarżącej oraz odwołanie B. N. zostały wniesione od decyzji do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydanych w tym samym dniu tj. [...] lutego 2011r. – jednej o nr [...] a drugiej [...]. Tymczasem organ przyjął, iż to w imieniu B. N. wniesione zostały oba odwołania.
Z tego względu kategoryczne twierdzenia organu o braku odwołania I. K. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2011 r. Nr [...] w korespondencji otrzymanej w dniu 15 marca 2011r. w ocenie Sądu uznać należy za przedwczesne. Wydaje się także ,iż organ odwoławczy prowadząc postępowanie wyjaśniające w tym zakresie winien zapoznać się z oryginałem raportu korespondencji przychodzącej do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w tym dniu.
Wobec poczynionych ustaleń dotyczących naruszenia art. 7 i 77 kpa w związku z art. 129 § 2 kpa i art. 134 kpa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1271) orzekł jak w pkt I i II sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach znalazło podstawę w art. 200 przywołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło