VII SA/Wa 284/05

WyrokWSA w Warszawie2005-10-19

Skład orzekający: Leszek Kamiński, Tadeusz Nowak, Anna Tarnowska-Mieliwodzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić wznowienia postępowania administracyjnego z powodu braku przymiotu strony przez wnioskodawcę, który nie brał udziału w pierwotnym postępowaniu, mimo przedstawienia dokumentu potwierdzającego nabycie praw do nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że odmowa wznowienia postępowania była niezasadna, ponieważ wnioskodawca posiadał przymiot strony na podstawie prawomocnego postanowienia sądu o nabyciu praw spadkowych do nieruchomości. Organy administracji nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności i błędnie uznały, że wnioskodawca nie ma interesu prawnego, co skutkowało naruszeniem przepisów prawa procesowego i koniecznością uchylenia decyzji odmownej.
Stan faktyczny
J W złożyła wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego dotyczącego zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na rozbudowę budynku, twierdząc, że nie była stroną w pierwotnym postępowaniu. Organ pierwszej instancji i wojewoda odmówili wznowienia, uznając, że J W nie posiada przymiotu strony. J W przedstawiła prawomocne postanowienie sądu potwierdzające nabycie praw spadkowych do nieruchomości, co organ uznał za niewystarczające.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Asesor WSA Anna Tarnowska- Mieliwodzka ( spr.), Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2005 r. sprawy ze skargi J W na decyzję (...) Mazowieckiego z dnia (...) grudnia 2004 r. nr (...) w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. I. Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, VII S.A./Wa 284/05 Uzasadnienie Starosta (...) decyzją z dnia (...) listopada 2004 r., nr (...) na podstawie art. 149 § 3 i art. 145 § 1 kpa po rozpatrzeniu wniosku J W w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na rozbudowę i adaptację budynku letniskowego na budynek mieszkalny, jednorodzinny na działce nr ew. (...) położonej w miejscowości (...) gm. (...) – odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej prawomocną decyzją Wójta Gminy (...) z dnia (...) grudnia 2001 r., nr (...) W uzasadnieniu organ podał następujący przebieg sprawy: Wójt Gminy (...) zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na rozbudowę inwestorowi – (...). J W wystąpiła wnioskiem z dnia (...) września 2004 r. o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ww. decyzją podnosząc, iż nie brała udziału jako strona w toczącym się postępowaniu - o zatwierdzenie projektu i udzieleniu pozwolenia na rozbudowę przed organem pierwszej instancji, a taki przymiot jej przysługuje. Pismem z dnia (...) października 2004 r. organ wezwał J W do przedstawienia dokumentu potwierdzającego jej prawo do dysponowania nieruchomością nr ew. (...) położoną w miejscowości (...), który pozwoliłby organowi na stwierdzenie faktu posiadania statusu strony . Skarżąca w odpowiedzi na wezwanie dostarczyła odpis prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w (...) I Wydział Cywilny z dnia (...) lutego 1996 r., sygn. akt Ns 546/95 stwierdzający nabycie spadku po zmarłym J W. Dokument ten zdaniem organu, nie wnosi niczego nowego do sprawy i nie potwierdza faktu, że J W powinna posiadać przymiot strony w toczącym się postępowaniu. Ponadto z postępowania wyjaśniającego wynika, że J W nie jest płatnikiem podatku od kwestionowanej nieruchomości, a z posiadanego przez organ wypisu rejestru gruntów wynika, że wspólposiadaczami samoistnymi działki o nr ew. (...) są: Z R, J S, A W. W konkluzji organu brak jest zatem przesłanek do wznowienia postępowania, bowiem wniosek pochodzi od osoby nie posiadającej przymiotu strony w sprawie. J W wniosła odwołanie zarzucając naruszenie prawa procesowego tj art. 28 kpa, poprzez nie uznanie jej za stronę postępowania. Zarzuciła także nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego dotyczącego stanu prawnego nieruchomości na dzień wydania pozwolenia na budowę. Wojewoda (...) decyzją z dnia (...) grudnia 2004 r., nr (...) wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Starosty (...) z dnia (...) listopada 2004 r. odmawiającej wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia (...) grudnia 2001 r., zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę i adaptację budynku letniskowego na budynek mieszkalny jednorodzinny na działce nr ew. (...).- utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ podał, iż postępowanie przeprowadzone przez organ pierwszej instancji zostało prawidłowo, w sposób nie budzący wątpliwości, z którego wynika, że J W nie posiada interesu prawnego a zatem nie posiada przymiotu strony. J W wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody (...) z dnia (...) grudnia 2004 r., nr (...) , zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 28 kpa polegające na przyjęciu przez organ, iż nie posiada ona przymiotu strony, co pozbawia ją możliwości żądania wznowienia postępowania. Wojewoda (...) w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Kontrola sądu administracyjnego zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz.1269 ) i art. 3§ 1 i § 2 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ogranicza się do badania zgodności decyzji z prawem. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd stwierdził, że postępowanie administracyjne przeprowadzone zostało z naruszeniem prawa i z tych względów uchylił zaskarżoną decyzję. Przede wszystkim należy stwierdzić, iż wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła było dotknięte kwalifikowaną wadliwością procesową wyliczoną enumeratywnie w przepisie art. 145 § 1 kpa. Pierwsza faza postępowania o wznowienie polega na zbadaniu, czy wniosek o wznowienie postępowania opiera się na podstawach wymienionych w art. 145 § 1 kpa i czy został zachowany termin do złożenia wniosku przewidziany w art. 148 kpa. W tej fazie postępowania organ administracji bada również, czy występują negatywne przesłanki przedmiotowe, a dla wznowienia postępowania, czy wniosek jest złożony w postępowaniu, które nie zostało zakończone ostateczną decyzją. Na tym etapie organ administracji bada również, czy wniosek pochodzi od stron} postępowania. Należy przy tym zaznaczyć, iż wznowienie postępowania z powodu braku udziału strony bez jej winy w postępowaniu ( art. 145 § 1 pkt 4 kpa), następuje niezależnie od tego, czy to kwalifikowane naruszenie norm prawa procesowego miało wpływ na treść decyzji, czy też nie. Przedmiotem oceny legalności dokonywanej w niniejszej sprawie była odmowa ( w związku z wnioskiem złożonym przez J W) wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia (...) grudnia 2001 r., zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę i adaptację budynku letniskowego na budynek mieszkalny jednorodzinny na działce nr ew. (...) dla W S. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego określoną w art. 15 kpa organ administracji publicznej orzekający w postępowaniu odwoławczym nie może ograniczyć się jedynie do kontroli decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji, lecz zobowiązany jest ponownie rozpoznać sprawę rozstrzygniętą decyzją organu pierwszej instancji. Ponadto organ ten jako organ o charakterze reformacyjnym ma obowiązek uwzględnienia zmian stanu faktycznego i prawnego, które nastąpił} po wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji. Nie jest on również związany granicami odwołania zakreślonymi przez wnoszącą je stronę i nie może w związku z tym ograniczyć się tylko do rozpatrzenia zarzutów strony podniesionych w odwołaniu i dokonania oceny ich zasadności. Nie może także ograniczyć się do badania zgodności z prawem zakwestionowanej przez stronę decyzji, lecz powinien zbadać decyzję również z punktu widzenia celowości, słuszności, gospodarności i rzetelności rozstrzygnięcia ( zob. np. R. Kędziora, Kodeks postępowania administracyjnego, komentarz, Warszawa 2005 r., s. 326) Z analizy akt administracyjnych wynika, że J W wnioskiem z dnia (...) września 2004 r. wystąpiła o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Wójta Gminy (...) z dnia (...) grudnia 2001 r., podnosząc, iż nie brała udziału w toczącym się postępowaniu przed organem pierwszej instancji Biorąc pod uwagę znajdujący się w aktach sprawy materiał dowodowy Sąd stwierdza, iż organ odwoławczy nie wyjaśnił zgodnie z regułami postępowania określonymi w Kodeksie postępowania administracyjnego wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, a przede wszystkim ww. kwestii podnoszonych przez J W. Argumentując swe rozstrzygnięcie organ ograniczył się do lakonicznych stwierdzeń o nietrafności zarzutów skarżącej. Wskazał jedynie, iż z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego wynika, że J W nie jest podatnikiem i nie figuruje w rejestrze podatników od nieruchomości o nr ew. (...) położonej w (...) .Natomiast z posiadanego przez organ wypisu z rejestru gruntów wynika, że współposiadaczami samoistnymi ww. działki są Z R, J S, A W. Ponadto, w aktach sprawy znajduje się również prawomocne postanowienie Sądu rejonowego w (...) I Wydział Cywilny z dnia (...) stycznia 1995 r. sygn. akt I Ns 550/94 dotyczące stwierdzenia nabycia spadku po zmarłej A W, z którego wynika, że J W została wyłączona z dziedziczenia po matce - A W będącej jednym z współposiadaczy przedmiotowej działki, a zatem J W nie posiada przymiotu strony i zatem brak jest przesłanek do wznowienia postępowania. Z analizy akt administracyjnych wynika, iż J W posiada przymiot strony, bowiem w dacie wydania decyzji Wójta Gminy (...) z dnia (...) grudnia 2004 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na rozbudowę i adaptację budynku letniskowego na budynek mieszkalny jednorodzinny, nie stanowiła własności żadnej z osób biorących udział w tym postępowaniu, lecz stanowiła masę spadkową po zmarłym J W. Na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w (...) sygn. akt Ns 546/95 orzeczono o nabyciu praw spadkowych do przedmiotowej nieruchomości m.in. przez J W. Mając na uwadze powyższe okoliczności, jak również zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy Sąd stwierdza, iż organ odwoławczy nie miał podstaw , aby rozstrzygnąć w przedmiotowej sprawie o zasadności lub bezzasadności żądań strony, tj J W Ponadto na podstawie zebranych w sprawie dowodów można stwierdzić, że organy obu instancji wydały decyzje bez dostatecznie wnikliwego rozważenia wszystkich okoliczności sprawy i zebranych dowodów. W ocenie Sądu orzekające w sprawie organy administracji publicznej nie trafnie przyjęły , iż skarżąca nie wykazała , aby dysponowała interesem prawnym w zgłoszeniu żądania wznowienia postępowania w sprawie decyzji Wójta Gminy (...) z dnia (...) grudnia 2001 r., co w konsekwencji oznaczało konieczność odmowy wznowienia postępowania Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie nie zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności faktyczne niezbędne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Tym samym zostały więc naruszone przez organ odwoławczy przepisy art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107§3 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z przedstawionymi faktami Sąd uznał, iż brak jest przesłanek uzasadniających odmowę wznowienia postępowania Ujawnione naruszenie przepisów prawa, mający istotny wpływ na wynik spraw} powoduje uchylenie zaskarżonej decyzji organu drugiej instancji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt c oraz art. 152 - ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło