VII SA/Wa 2848/16

PostanowienieWSA w Warszawie2017-02-07

Skład orzekający: Maciej Majewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy, posiadający dochody w wysokości 3 910,07 zł miesięcznie, dom jednorodzinny, działkę i samochód, spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego?
Ratio decidendi
Wnioskodawcy nie spełniają przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego, ponieważ ich sytuacja majątkowa, uwzględniająca dochody, posiadany majątek (dom, działka, samochód) oraz średnie miesięczne wydatki, nie wskazuje na obiektywną niemożność poniesienia kosztów postępowania. Koszt wpisu sądowego od skargi (500 zł) pozostaje w ich możliwościach finansowych.
Stan faktyczny
M. R. i A. R. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wnioskodawcy wskazali, że utrzymują się z rent i pomocy społecznej w łącznej wysokości 3 910,07 zł miesięcznie, posiadają dom jednorodzinny, działkę i samochód. Jako uzasadnienie podali schorzenia, koszty leków, diety bezglutenowej i bezcukrowej oraz koszty utrzymania samochodu. Sąd ocenił, że ich sytuacja majątkowa nie uzasadnia przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono M. R. i A. R. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Maciej Majewski po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. R. i A. R. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M. R. i A. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: odmówić M. R. i A. R. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek M. R. i A. R. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż M. R. i A. R. wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe. Utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu rent oraz ze wsparcia z pomocy społecznej w łącznej wysokości 3 910,07 zł. Posiadany majątek obejmuje dom jednorodzinny o pow. 80 m2, działkę o pow. 800 m2. Wnioskodawcy wskazali, że posiadają samochód marki [...]. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że są rencistami całkowicie niezdolnymi do pracy. Są osobami schorowanymi, co generuje duże koszty leków, wizyt lekarskich, dojazdów. Ze względu na stan zdrowia pozostają na diecie bezglutenowej i bezcukrowej. Utrzymanie samochodu kosztuje około 450 zł. miesięcznie (paliwo) i dodatkowo około 250 zł. (pozostałe koszty – ubezpieczenie, przeglądy). Średnie miesięczne wydatki jakie strona wskazała, to: podatek 30 zł., energia elektryczna 92 zł., gaz 650 zł., butla gazowa 45 zł., woda 40 zł., wywóz nieczystości 70 zł., śmieci 17 zł., telefon 95 zł., lek i leczenie 275 zł., żywność i środki czystości 1 825 zł. W sprawie zważono, co następuje. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy i ustanowienia radcy prawnego w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ww. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakikolwiek kosztów postępowania. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową M. R. i A. R. uznać należy, iż nie jest uzasadnione przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawcy są osobami na tyle ubogimi, że ich rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowo-administracyjnego. Należy zauważyć, że z nadesłanego wniosku i okoliczności sprawy nie wynika by strona była w trudnej sytuacji majątkowej. Wnioskodawcy posiadają mieszkanie o pow. 80 m2 oraz działkę, samochód osobowy marki Nissan. Posiadają stałe dochody z których się utrzymują w wysokości 3 910,07 zł. Podkreślić należy, że przyznanie prawa pomocy nie może być nadużywane w sytuacji, gdy strona posiada stałe dochody. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że przy obecnym poziomie cen oraz usług, środki jakie skarżący mają do dyspozycji wystarczają na zaspokojenie nie tylko najbardziej podstawowych potrzeb (chociażby na utrzymanie samochodu), który jak wynika z porównania danych zawartych w sprawie VII SA/Wa 576/15 rozpoznawanej 27 maja 2015 r. w przeciągu półtora roku został zmieniony na inny. Z informacji zawartych w formularzu PPF nie przedstawia się obraz wnioskodawców jako osób ubogich, a tylko takim osobom należy przyznawać prawo pomocy. Wskazać należy, że z danych zawartych przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych (www.ipiss.com.pl/) minimum egzystencji dla dwuosobowego gospodarstwa emeryckiego w 2015 r. wynosiło 860,06 zł. Dochód na członka rodziny w gospodarstwie wnioskodawców to 1 955 zł. Należy również pamiętać, że na obecnym etapie postępowania jedynym kosztem w sprawie jest wpis sądowy od skargi w wysokości 500 zł., który umożliwi rozpoznanie sprawy. Koszt ten pozostaje w zasięgu możliwości finansowych wnioskodawców. Okoliczności te świadczą o tym, iż strona nie pozostaje w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło