VII SA/Wa 2869/17

WyrokWSA w Warszawie2018-08-14

Skład orzekający: Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Joanna Gierak - Podsiadły, Izabela Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego może zostać utrzymana w mocy, jeśli organ nie zbadał w sposób wyczerpujący przesłanki rażącego naruszenia prawa, mimo istnienia w aktach sprawy dokumentów wskazujących na odmienną datę budowy obiektu niż przyjęta w pierwotnej decyzji?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, nie może ograniczyć się jedynie do analizy wyników postępowania wznowieniowego, jeśli w aktach sprawy znajdują się dokumenty wskazujące na rażące naruszenie prawa przy wydaniu pierwotnej decyzji. Niezastosowanie przepisu prawa materialnego, który był podstawą wydania decyzji, z uwagi na błędne ustalenie stanu faktycznego (daty budowy obiektu), stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji.
Stan faktyczny
Skarżący R.N. domagał się stwierdzenia nieważności decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z 2009 r., która utrzymała w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego. Skarżący argumentował, że decyzja z 2009 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ obiekt wybudowano w latach 1959-1961, a organ zastosował plan miejscowy z 1962 r., który nie mógł być miarodajny. Organy administracji dwukrotnie odmówiły stwierdzenia nieważności, uznając, że błędy popełnione przy wydaniu decyzji z 2009 r. zostały uwzględnione w postępowaniu wznowieniowym i nie stanowią podstawy do stwierdzenia nieważności. WSA uchylił decyzje GINB.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2017 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2017 r. Zasądził od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz R.N. kwotę 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, , Sędzia WSA Joanna Gierak - Podsiadły (spr.), Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant specjalista Monika Gąsińska - Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi R. N. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2017 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2017r. znak: [...]; II. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz R.N. kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi R. N. jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] października 2017 r., znak: [...], wydana w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. Postępowanie zakończone tą decyzją wszczęte zostało na wniosek R. N., który pismem z [...] stycznia 2017 r. wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] sierpnia 2009 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] maja 2009 r. znak: [...]. Tą ostatnią [...] WINB nakazał rozbiórkę obiektu budowlanego, wzniesionego w warunkach samowoli budowlanej, zlokalizowanego na działce nr [...] w [...] przy ul. [...], o wymiarach 9,54m x 7,08 m i wysokości 5,99 m. Decyzją ostateczną z [...] sierpnia 2009 r. GINB za prawidłowe uznał rozstrzygnięcie organu I instancji o rozbiórce obiektu budowlanego na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r., z uwagi na niezgodność tej zabudowy z planem miejscowym z daty jej realizacji. Przyjął jednocześnie, że obiekt został zrealizowany w latach 1984-1987 bez pozwolenia na budowę oraz, że na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy jest plan miejscowy z daty realizacji, a nie z daty orzekania przez organ. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 21 stycznia 2010 r. sygn. akt VII SA/Wa 1674/09 oddalił skargę R. N. na ww. decyzję GINB z [...] sierpnia 2009 r., znak: [...]. Wnosząc o unieważnienie ww. decyzji, R. N. powołał się na przesłankę z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego z uwagi na jej wydanie w oparciu o niewłaściwe przepisy prawa materialnego. Podniósł w tym kontekście, że skoro obiekt został zrealizowany w latach 1959-1961 (a wykazało to przeprowadzone postępowanie wznowieniowe w sprawie zakończonej ww. decyzją ostateczną), to stosując art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. nie można było uwzględnić nieobowiązującego wówczas planu miejscowego z 1962 r. Z tego też powodu podniósł zarzut rażącego naruszenia art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Jednocześnie w uzasadnieniu tego wniosku skarżący podał, że prawomocny wyrok WSA w Warszawie z 21 stycznia 2010 r. nie uniemożliwia przeprowadzenia wnioskowanego postępowania, skoro Sąd orzekając nie miał wiedzy o okolicznościach uzasadniających stwierdzenie nieważności ww. decyzji. Pismem z [...] lipca 2017 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji tego organu z [...] sierpnia 2009 r., znak: [...]. Następnie, decyzją z [...] sierpnia 2017 r., znak: [...], organ ten, po rozpatrzeniu wniosku R. N., odmówił stwierdzenia nieważności własnej decyzji z [...] sierpnia 2009 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] maja 2009 r., znak: [...], nakazującą R. N. rozbiórkę obiektu budowlanego. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z [...] sierpnia 2017 r., znak: [...], wniósł R. N.. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] października 2017 r., znak: [...], opisaną na wstępie, utrzymał w mocy decyzję własną z [...] sierpnia 2017 r., znak: [...]. W uzasadnieniu organ podał, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji uwzględnia się stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie wydania decyzji. Wskazał, że kontrolowana decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] maja 2009 r., nakazująca R. N. rozbiórkę obiektu budowlanego, została wydana na podstawie art. 37 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 1974 r., Nr 38, poz. 229). Podał przy tym, że stosownie do art. 37 ust. 1 tej ustawy, obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce (...) gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: 1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę, albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub 2) powoduje, bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. GINB zauważył następnie, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 16 grudnia 2013 r. sygn. akt II OPS 2/13 wskazał, że przepisami o planowaniu przestrzennym, o których mowa w art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego są przepisy obowiązujące w dacie orzekania przez organ administracji, z tym że w postępowaniu w przedmiocie nakazania przymusowej rozbiórki uwzględnić należy także przeznaczenie terenu, na którym powstał obiekt budowlany, od daty jego budowy. W toku prowadzonego postępowania organy nadzoru budowlanego ustaliły, że sporny budynek powstał w latach 1983-1987; przyjęły w efekcie, że ze względu na niezgodność jego lokalizacji z zapisami planu zagospodarowania przestrzennego tak obowiązującego w dacie budowy, jak i w dacie orzekania przez organy, należy orzec jego rozbiórkę. Dokonując takiej oceny powołały się na ogólny plan zagospodarowania przestrzennego Zespołu [...] (uchwalony uchwałą nr [...] Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w [...] z [...] sierpnia 1962 r.), obowiązujący w okresie budowy budynku, stosownie do którego działka nr [...] przy ul. [...] w [...] była zlokalizowana na terenie zieleni izolacyjnej i ochronnej. Wskazały również na obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego uchwalony uchwałą Nr [...] Rady Miasta [...] z [...] października 2007 r., zgodnie z którym powyższa działka przeznaczona była pod usługi turystyki. Dalej, GINB podał, że pismem z [...] grudnia 2013 r. R. N. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego decyzją GINB z [...] sierpnia 2009 r., wskazując jako podstawę wznowienia art. 145 § 1 pkt 5 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. GINB decyzją z [...] października 2016 r., [...], [...] (utrzymaną w mocy decyzją z [...] grudnia 2016 r., znak: [...], [...]), na podstawie art. 151 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania Administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej: k.p.a.), stwierdził, że decyzja GINB z [...] sierpnia 2009 r. została wydana z naruszeniem prawa, jednak odmówił jej uchylenia, ze względu na upływ terminu, o którym mowa w art. 146 § 1 k.p.a. W toku prowadzonego postępowania wznowieniowego ustalono, że data budowy przedmiotowego budynku znacznie różni się od tej wskazanej w decyzji GINB z [...] sierpnia 2009 r., przypada bowiem na lata 1959-1961, a nie na lata 1983-1987. Zatem, organ (w trybie wznowienia) stwierdził, że możliwa jest legalizacja spornego obiektu, ze względu na wykluczenie przesłanki niezgodności lokalizacji budynku z przepisami o planowaniu przestrzennym, o której mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r.; ponadto przyjął, że występujące w przedmiotowym budynku nieprawidłowości, które mogłyby powodować niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych lub zdrowotnych dla otoczenia, zwłaszcza jeżeli chodzi o odporność ogniową obiektu, mogą zostać wyeliminowane w drodze robót budowlanych nakazanych na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., zatem nakazanie rozbiórki całego obiektu budowlanego na podstawie art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego było przedwczesne. Jednak, ze względu na upływ terminu, o którym mowa w art. 146 § 1 k.p.a., niemożliwe było uchylenie objętej postępowaniem nieważnościowym decyzji GINB z [...] sierpnia 2009 r. We wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji GINB z [...] sierpnia 2009 r. oraz we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wnioskodawca podniósł zarzut rażąco błędnego zastosowania art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Skarżący wskazał, że skoro sporny obiekt budowlany wybudowano w latach 1959-1961, to nie można było zastosować do jego oceny ogólnego planu zagospodarowania przestrzennego Zespołu [...] uchwalonego uchwałą nr [...] Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w [...] z [...] sierpnia 1962 r. Natomiast organy nadzoru budowlanego błędnie ustaliły, że przedmiotowy obiekt budowlany powstał w latach 1983-1987 i ze względu na niezgodność jego lokalizacji m. in. z zapisami planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w dacie budowy, nakazały jego rozbiórkę. Odnosząc się do powyższego, GINB stwierdził, że jeżeli dana okoliczność została oceniona przez organ w postępowaniu wznowieniowym jako jedna z przesłanek określonych w art. 145 § 1 pkt 1 - 8 k.p.a. i w tym zakresie została wydana ostateczna decyzja, to nie może ona jednocześnie stanowić przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji. Postępowanie wznowieniowe z wniosku R. N. zostało zakończone ostateczną decyzją GINB z [...] grudnia 2016 r., (utrzymującą w mocy własną decyzję z [...] października 2016 r.), która uwzględniała nowe okoliczności powoływane przez wnioskodawcę, dotyczące daty budowy spornego obiektu. Wystąpienie przesłanek wznowieniowych skutkować może uchyleniem decyzji wyłącznie w postępowaniu prowadzonym w sprawie wznowienia postępowania. To też oznacza, że legalność decyzji GINB z [...] sierpnia 2009 r. z punktu widzenia przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a. nie może być oceniana przez pryzmat okoliczności stanowiących podstawę postępowania wznowieniowego. Tym bardziej, że wady z art. 156 § 1 k.p.a. tkwią w samej decyzji i mają charakter materialnoprawny, natomiast przesłanki wznowienia odnoszą się do postępowania, w wyniku którego została wydana decyzja. Ponadto, jak już wskazano, w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji uwzględnia się stan faktyczny obowiązujący w dacie wydania decyzji. Podnoszone przez wnioskodawcę okoliczności, dotyczące daty budowy spornego obiektu budowlanego zostały ujawnione po wydaniu decyzji GINB z [...] sierpnia 2009 r., a więc organy nadzoru budowlanego w toku prowadzonego postępowania w ramach nadzoru budowlanego nie posiadały o nich wiedzy. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przyjął w efekcie, że brak jest podstaw do uznania decyzji GINB z [...] sierpnia 2009 r. za obarczoną wadą rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Organ wskazał, że przed wydaniem decyzji GINB z [...] sierpnia 2009 r. w toku postępowania wyjaśniającego doszło do uchybień, jednak nie można uznać, że ich charakter jest rażący. Uchybienia te zostały rozważone w postępowaniu wznowieniowym i nie można traktować ich jako równoważnych do tych, które należy brać pod uwagę w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Wobec powyższego organ stwierdził, że decyzja GINB z [...] sierpnia 2009 r. utrzymująca w mocy decyzję [...] WINB z [...] maja 2009 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego, nie jest obarczona żadną z wad, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a., obligującą organ do stwierdzenia nieważności decyzji. Badana decyzja została bowiem wydana przez właściwy organ, na podstawie właściwego przepisu prawa i bez rażącego naruszenia prawa, nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, została skierowana do właściwych stron postępowania, była wykonalna w dniu jej wydania, a jej wykonanie nie wywołałoby czynu zagrożonego karą oraz nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] października 2017 r., znak: [...], R. N. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie polegające na: 1) niezastosowaniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. mimo, że zaszły podstawy do stwierdzenia rażącego naruszenia prawa przy wydaniu decyzji GINB z [...] sierpnia 2009 r. [...], bowiem nie było podstaw do zastosowania art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. (budynek został wybudowany w latach 1959-1961, zaś plan miejscowy dla terenu na którym posadowiony jest budynek uchwalony został w 1962 r.); 2) uznaniu, że przed wydaniem przez GINB decyzji z [...] sierpnia 2009 r. doszło uchybień, jednak ich charakter nie ma charakteru rażącego, podczas gdy naruszenie prawa przy wydaniu tej decyzji, które wynika z samej treści decyzji, jest oczywiste, kwalifikowane i jako takie nie do pogodzenia z działaniami praworządnego Państwa. Ponadto, skarżący podniósł, że błędne orzeczenie rozbiórki obiektu ma większą wagę niż zasada stabilności ostatecznej decyzji administracyjnej; 3) błędnym uznaniu, że skoro opisywanie uchybienia zostały rozważone w postępowaniu wznowieniowym to nie ma podstaw do uznania, że decyzja z 2009 r. obarczona jest wadą z art. 156 §1 k.p.a. obligującą organ do stwierdzenia nieważności decyzji; 4) błędne zastosowanie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. i utrzymanie w mocy decyzji z [...] sierpnia 2017 r. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzji GINB z [...] października 2017 r. znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję własną tego organu z [...] sierpnia 2017 r., o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji GINB z [...] sierpnia 2009 r. znak: [...], wydanej w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego. Postępowanie zakończone tą decyzją wszczęte zostało na wniosek skarżącego, zdaniem którego ww. decyzja GINB z [...] sierpnia 2009 r. dotknięta jest wadą uregulowaną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. W efekcie, spór w sprawie sprowadza się do oceny, czy wystąpiła wskazana przesłanka nieważności i zachodziła wobec tego podstawa do unieważnienia ww. orzeczenia z [...] sierpnia 2009 r., tym samym także - utrzymanego tym orzeczeniem w mocy orzeczenia organu I instancji z [...] maja 2009 r. GINB orzekając i rozważając powyższe, stanowiska skarżącego nie podzielił. Uznał, że wprawdzie popełniono błędy wydając kwestionowane decyzje w przedmiocie nakazu rozbiórki, niemniej wady te zostały ocenione i uwzględnione w przeprowadzonym postępowaniu wznowieniowym; to też oznacza, że nie mogą one stanowić o wystąpieniu przesłanki uregulowanej w art. 156 § 1 k.p.a. W ocenie Sądu, stanowisko GINB wyrażone w decyzjach zaskarżonych, nie zasługuje na akceptację; świadczy o pobieżnym/szablonowym rozpatrzeniu sprawy, bez uwzględniania istoty problemu, a to: poprzez odstąpienie od właściwego rozważenia przesłanki rażącego naruszenia prawa i okoliczności podniesionych w tym kontekście we wniosku inicjującym to postępowanie. Rozwijając tę ocenę, Sąd przede wszystkim jednak zauważa, że prowadząc postępowanie w niniejszej sprawie organ musiał uwzględnić, że kwestionowana w trybie stwierdzenia nieważności decyzja poddana została kontroli sądowoadministracyjnej. Prawomocnym wyrokiem z 21 stycznia 2010 r. sygn. akt VII SA/Wa 1674/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił bowiem skargę R. N. na decyzję GINB z [...] sierpnia 2009 r. znak: [...]. Ta też okoliczność miała znaczenie dla oceny dopuszczalności niniejszego postępowania nieważnościowego. Niemniej biorąc pod uwagę treść uchwały składu 7 sędziów NSA z 7 grudnia 2009 r. o sygn. akt I OPS 6/09, a także: treść wniosku inicjującego niniejsze postępowanie w trybie nadzorczym, Sąd stwierdza, że organ prawidłowo wszczął postępowanie z tego wniosku. Wskazany wyrok w okolicznościach niniejszej sprawy nie stanowił bowiem przeszkody do uruchomienia i przeprowadzenia tego postępowania. Nie budzi bowiem wątpliwości, że okoliczności przywołane we wniosku o stwierdzenie nieważności kwestionowanej decyzji z [...] sierpnia 2009 r., dotyczące daty realizacji obiektu, nie były znane Sądowi orzekającemu 21 stycznia 2010 r. Sąd zauważa również, że procedując w niniejszej sprawie organ obowiązany był wziąć także pod uwagę ostateczną decyzję wydaną w trybie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją z [...] sierpnia 2009 r. Niemniej powołując się na tę okoliczność, nie mógł przyjąć, że stanowi ona przeszkodę w zastosowaniu w niniejszej sprawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Zważyć przy tym trzeba, że tryby nadzwyczajne przewidziane w Kodeksie oparte są na zasadzie niekonkurencyjności, przy czym – z uwagi na skutki, to tryb stwierdzenia nieważności wywołuje najdalej idące konsekwencje prawne. Tym samym, wynik postępowania wznowieniowego nie ma znaczenia dla prowadzenia postępowania nieważnościowego, nadto: dla stwierdzenia nieważności decyzji. Jednocześnie Sąd stwierdza, że zgadza się z organem, że dana okoliczność nie może stanowić równocześnie o podstawie wznowienia i przesłance stwierdzenia nieważności. Sąd zauważa jednak, że wówczas, gdy w rezultacie przeprowadzonego postępowania wznowieniowego organ znajdzie się w posiadaniu dodatkowych dokumentów z daty wydania -badanej następnie w trybie stwierdzenia nieważności- decyzji, nie może ich pominąć badając legalność tej decyzji w trybie stwierdzenia nieważności. Kierując się powyższym Sąd stwierdza więc, że o ile organ prawidłowo uruchomił postępowanie nieważnościowe, to błędnie już wskazując tylko na wynik postępowania wznowieniowego, "odstąpił" od zbadania decyzji z [...] sierpnia 2009 r. w kontekście okoliczności podniesionych przez skarżącego we wniosku [...] stycznia 2017 r., naruszając w ten sposób art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 w zw. z art. 156 § 1 k.p.a. Sąd zgadza się zaś ze skarżącym, że badana decyzja dotknięta jest wadą rażącego naruszenia prawa; okoliczności faktyczne mające miejsce w dacie jej wydania nie wypełniały bowiem hipotezy art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r., na podstawie którego decyzja ta została podjęta. Przypomnieć w tym miejscu wypada, że stosując ww. przepis przyjęto, że budynek mieszkalny wykonany w warunkach samowoli budowlanej, został zrealizowany w latach 1983-1987. Dlatego też, badając tę inwestycję w zakresie zgodności z przepisami o planowaniu przestrzennym, po myśli ww. art. 37 ust. 1 pkt 1, wzięto pod uwagę plan miejscowy z 1962 r. Okoliczność ta była decydująca dla wydania orzeczenia o nakazie rozbiórki, bo to sprzeczność z tym planem, jako obowiązującym w dacie realizacji budynku, stanowiła podstawę orzeczonego nakazu (v. treść uzasadnienia decyzji z [...] sierpnia 2009 r.). Tymczasem, z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że inwestycja została zrealizowana przed wejściem w życie ww. planu z 1962 r., bo w latach 1959-1961 (v. pismo Urzędu Miejskiego w [...] z [...] lutego 1984 r. znak: [...]). Tym samym ww. plan miejscowy z 1962 r. nie mógł mieć decydującego znaczenia. Sąd zauważa przy tym ponownie, że wprawdzie to z dokumentów ujawnionych w toku postępowania wznowieniowego wynika inny niż przyjęty pierwotnie okres realizacji budynku mieszkalnego; niemniej skoro znajdowały się one w aktach sprawy w dacie badania orzeczenia w trybie stwierdzenia nieważności, to nie mogły być zbagatelizowane w tym postępowaniu, tym bardziej wówczas, gdy wskazują one nie tylko na zwykłe nieprawidłowości popełnione przy rozpatrywaniu spornej sprawy, ale też na wydanie decyzji z kwalifikowanym naruszeniem prawa. Zaakceptowanie odmiennej oceny, prezentowanej przez GINB, prowadziłoby do pozostawienia w obrocie prawnym decyzji w sposób oczywisty sprzecznej z art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r., (skoro objęty nakazem rozbiórki budynek "nie został wybudowany niezgodnie z planem miejscowym obowiązującym w dacie jego realizacji"), a przy tym wywołującej skutki niemożliwe do zaakceptowania jako działanie praworządnego państwa. Wskazane elementy wypełniają definicję "rażącego naruszenia prawa" w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., i wymagały uwzględnienia w prowadzonym postępowaniu nadzorczym. Sąd stwierdza jednocześnie, że ww. przepis art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. budził wątpliwości interpretacyjnej, co znalazło wyraz w uchwale NSA z 16 grudnia 2013 r., sygn. akt II OPS 2/13, w której to wskazano, w szczególności na to, że przepisami o planowaniu przestrzennym, o których mowa w ww. przepisie, są przepisy obowiązujące w dacie orzekania przez organ administracji. Zważyć jednak trzeba, że prawomocnym wyrokiem z 21 stycznia 2010 r. o sygn. akt VII SA/Wa 1674/09 tut. Sąd akceptując decyzję GINB z [...] sierpnia 2009 r., zgodził się z organem, że decydujące znaczenie w tej sprawie ma plan miejscowy z daty realizacji obiektu. Skoro zaś obiekt ten, jak wskazują na to akta sprawy zrealizowany został w latach 1959-1961, to dla jego oceny w kontekście ww. przepisu, miarodajny nie mógł być plan miejscowy z 1962 r., a to ten wzięto pod uwagę orzekając rozbiórkę. Z tych też przyczyn, nie podzielając stanowiska wyrażonego w decyzjach wydanych przez GINB, Sąd uwzględnił skargę - uchylając oba orzeczenia tego organu. Zdaniem Sądu zapadły one z naruszeniem przepisów procesowych poprzez nieprzeprowadzenie wyczerpującego postępowania i art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie. W tej sytuacji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło